Kırgız Türkçesindeki sıfat-fiil ekleri (şekil-anlam-işlev ve Türkiye Türkçesi ile karşılaştırma)
Participle affixes in the Kyrgyz Turkish: Form-meaning-function and comparision with Turkish in Turkay
- Tez No: 125266
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞÜKRÜ HALUK AKALIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Sıfat-Fiil, Kırgız Türkçesi, Türkiye Türkçesi, Karşılaştırmalı Dil Bilgisi, Dil bilgisi, Dil bilgisi-sıfat-eylem, Kırgızca, Participle, Kyrgyz Turkish, Turkish in Turkey, Comperative grammar, Grammar, Grammar-adjective -verb, Comparative grammar, Kyrgyz language, Türkiye Turkish
- Yıl: 2002
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmamızda Kapçak grubu lehçeleri içerisinde önemli bir yere sahip olan Kırgız Türkçesindeki sıfat-fiiller; şekil, anlam ve işlev bakımından incelemeye alınmıştır. Çalışmamız, dilin anlatım ve ifade kabiliyetini ortaya koyma açısından çok önemli görevler üstlenen sıfat-fiillerle ilgili bilgilerin sunulmasıyla ve geçmiş araştırmalarda yer alan tanımlamaların gözden geçirilmesiyle başlamaktadır. Böylece ilk bölümde sıfat-fiil ekleriyle ilgili teorik bilgiler verilerek bilimsel kaynaklardaki farklı bakış açılan gösterilmeye çalışılmıştır. Çalışmamızın sonraki aşamalarında ise çağdaş Kırgız ve Türk edebiyatının önemli simalarından olan Tölögön Kasımbekov, Baydılda Sarnogoyev ve Memduh Şevket Esendal'ın eserlerinden derlenen örnekler kullanılarak sıfat-fiillerin; fiil, isim, sıfat Özellikleri, zarf-fiil ve edat oluşturma kabiliyetleri hakkında ayrıntılı bilgiler verilmeye çalışılmıştır. Bunun yanı sıra Kırgızcadaki sıfat-fiiller ile Türkiye Türkçesindeki sıfat- fiiller arasında önemli ölçüde bulunan şekil, anlam ve işlev benzerlikleri ve farklılıkları tespit edilmeye çalışılmıştır. Türkiye ve Kırgız Türkçesinde bulunan sıfat-fiil eklerinin; şekil, anlam ve işlev açısından ayrıntılı olarak karşılaştırılması, Çağdaş Türk Lehçelerinin karşılaştırmalı dil bilgisi çalışmalarına ve Türkçenin işlevsel dil bilgisinin hazırlanmasına önemli katkı sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
In is study the participles used in Kyrgyz Turkish, which have an important role among the dialects of Kypchak group languages, were investigated in terms of form, meaning and function. The study starts with the introduction of information about participles and eview of previous studies in the field. Thus, in the first part of the study, different views of scientific resources were discussed by giving theoretical information about participle affixes. In the later parts of the study, we tried to give detailed information about the verb, noun and adjective characteristics of the participles, the ability to form adverbial verb and preposition of the pariciples through using some exsepts from the works of Tölögön Kasımbekov, Baydilda Sarnogoyev and Memduh Şevket Esendal, all three being important contemporary writers of the Kyrgyz and the Turkish Literature. In addition, we tried to determine the similarities and differences in form, meaning and function between the participles in Kyrgyz and Turkish in Turkey. We hope that the defailed investigation of the participles in both Turkish in Turkey and the Kyrgyz Turkish in Kyrgyzstan in terms of meaning and function provides important contribution to comperative grammar studies and to the preparation of descriptire grammar of the Turkish Language.
Benzer Tezler
- Kırgız El Comoktoru (Kırgız halk masalları) metni esasında Kırgızca fiil
The Verb in Kyrgyz language based on Krygz El Comoktoru (Kyrgyz folks)
SADULLAH KARAYANIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SADULLAH KARAYANIK
- Manas'ın Semetey kolunda (İsa Cumabek Uulu Varyantı) çekimli fiiller
Finite verbs in Semetey version (By İsa Cumabek Uulu) of Manas
YASİN ŞERİFOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Türk Dili ve EdebiyatıNiğde ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HİKMET KORAŞ
- Kırgız Türkçesinde mastar-partisip ve gerundiumlar
Infinitives, partisiples and gerunds in Kırgız
SELAHİTTİN TOLKUN
Doktora
Türkçe
1999
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURİ YÜCE
- Kırgız Türkçesindeki deyimler (aktarma-inceleme)
Idiomatic expressions in Kyrgyz Turkish (review ? adaptation)
MİRLANBEK NURMATOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Halk Bilimi (Folklor)Gazi ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
PROF. DR. NACİYE YILDIZ
- Kırgız Türkçesinde bağlama edatları
Conjunctions in Kırgız Turkish
GÜLAYIM TEMİRALİEVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA KASAPOĞLU ÇENGEL