Demokrat Parti'nin kuruluş çalışmaları ve çok partili siyasi hayata katkıları (1939-1950)
Establishment works of Democratic Party and contribution to the multi-party political life (1939-1950)
- Tez No: 117789
- Danışmanlar: DOÇ.DR. MEHMET ŞAHİNGÖZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Cumhuriyet Halk Partisi, Demokrat Parti, Demokratikleşme, Muhalefet, Siyasi partiler, Çok partili döneme geçiş, Cumhuriyet Halk Party, Democrat Party, Democratization, Opposition, Political parties, Multiparty transition period
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Türkiye'de 1945 yılına kadar gerçek anlamda çok partili siyasi hayata geçilememiştir. Türkiye, Cumhuriyet rejiminin yerleşebilmesi, ya da sonraki yıllarda II. Dünya Savaşı gerekçeleriyle 22 yıl tek partili rejim ile yönetilmiştir. Türkiye II. Dünya Savaşına girmemiştir, ancak savaşın ekonomik sıkıntılarını kendi içinde en ağır şekilde yaşamıştır. Ekmek karneye bağlandı, ülke içinde karaborsa başladı, Devlet bütçe açıklarını kapatmak amacıyla, Milli Korunma Kanunu ve Varlık Vergisi ile kapatmaya çalıştı. Bu kanunlar ekonomik sıkıntı içinde olan halkı daha da büyük sıkıntılara soktu. Bu durum halkın CHP'den uzaklaşmasına neden oldu. II. Dünya Savaşı demokrasilerin zaferiyle sonuçlandı. Rus tehdidine karşı yönünü Batı'ya çeviren Türkiye, San Francisco'da Birleşmiş Milletler Beyannamesine imza koyarken Milli Şefli yönetimin yerine Türkiye'de“demokrasiye geçiş”in teminatı da verildi. Türkiye'nin dış politikasındaki gelişmeler; ülke içersinde yaşanan ekonomik sıkıntılar, TBMM'de de yankılandı. 1944-1945 bütçe görüşmeleri ve Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu görüşmelerinde muhalefet kendini iyice hissettirdi. Muhalefetin diline basın tercümanlık yaptı, en büyük destekçisi oldu. Muhalefetin öncüleri CHP meclis grubuna dörtlü takriri verdiler. Takririn reddedilmesi ile birlikte, basında başlayan karşılıklı çatışmalar, takrire imza koyanların CHP'den ihracına neden oldu. Ancak bu ihraç olayı ve istifalar tabandan gelen destekle birlikte Celal Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü tarafından 7 Ocak 1946'da DP'nin kurulmasına neden oldu.DP, hileli seçim olarak tarihte kötü bir iz bırakan 1946 seçimleri ile Mecliste yerini aldı. DP'nin Meclise girmesi ve CHP'ye karşı muhalefeti, zaman zaman“geçiş süreci”tıkanıklıklarına, zaman zaman da çeşitli siyasi krizlere yol açtı. Yeni seçim yasasının Meclisten çıkmasını başaran DP, 1950 seçimlerinde halkın tamamının desteğiyle iktidara gelmiştir. Çok partili siyasi hayata geçişte önemli bir rol oynayan DP, 1950-1960 yılları arasında iktidarda kalmıştır.
Özet (Çeviri)
SUMMARY Multi-party system could not be adopted to the political life of Turkey in a real sense, till 1945. Turkey was governed through a single-party regime for 22 years, for both the reasons of Second World War and to settle the republican regime. Although Turkey did not participate in the 2nd World war faced the heavy economic crisis that arised because of the war within the country. Bread could only be bought by ration card and black market became dominant in the economic life. In order to cover the budget deficit the Government of Turkey issued laws for National Preservation and Tax on Wealth. These laws increased the troubles of people who were already in great economic troubles. As a result of this people began to fell antipathy for CHP. The second World War resulted by the victory of democracies. While Turkey, which turned its face to the Western Countries against Russian threat, signed the UN Declaration with the guarantee of transition to democratic period instead of administration with a national chief. Developments in the Turkish Foreign Politics, economic difficulties in the country made repercussions in the National Assembly. Opposition was felt thoroughly during the discussions of 1944-45 budget and Law of Land Provision for Farmers. Press spoke for the opposition and became their main supporter. The leading members of the opposotion a quartet proposal to the Assembly Group of Republican People's Party. The mutual conflicts in the presstogether with the rejection of the proposal; resulted the expulsion of the ones who signed the proposal, from the RPP. However, this expulsion event, and the resignations together with the support of grassroots caused the establishment of Democratic Party by Celal Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan and Fuat Köprülü on Jan.7, 1946 DP took place in the National Assembly through 1946's election which was remembered as adulterate election in the history. Entering DP to the National Assembly and opposing to the CHP, occasonally, led to bottlenecks in the“transition period”, and also various“political crises”DP, which succeeded in issuing the new election law through Assembly, came into power in 1 950 elections with the support of the whole nation. DP, which took important role in transition to the multiparty political system, was in power between 1950-1960 years.
Benzer Tezler
- Çok partili sistemin topluma yansıması -Kırşehir örneği-
The Reflection of multi party system to the society -sample of Kırşehir-
HÜSEYİN TOSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Siyasal BilimlerHacettepe ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ADNAN SOFUOĞLU
- 1946-1950 yılları arasında Aydın'da siyasal yaşam
Politics in process of converting to multipolitical party system in Aydin between 1946 and 1950
MENDERES AKDAĞ
- Ahmet Hamdi Başar'ın kalkınma ve devletçilik anlayışı
The perception of progres and estatism of Ahmet Hamdi Başar
YÜKSEL BAHÇECİ
- Türk siyasi yaşamında muhalefet hareketlerindeki Ege milletvekillerinin yeri (1920-1960)
The Status of Aegean members of the parliament in the opposition actions in the arena of Turkish politics (1920-1960)
SEYİDE ŞEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
TarihAnkara ÜniversitesiTürkiye Cumhuriyeti Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KURTULUŞ KAYALI