Divan şiirinde fahriye
Fahriye in Ottoman poetry
- Tez No: 117351
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. MEHMET KALPAKLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: fahriye, kaside, övünme, dîvan şiiri, Divan şiiri, Övgü, Şiir, fahriye, kasida, self-praise, Ottoman poetry VI, Court poem, Eagle, Praise, Poem
- Yıl: 2002
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Kelime anlamıyla övünme, büyüklenme, şöhret, erdem gibi anlamlara gelen fahriye, edebiyat terimi olarak genellikle kasidede, bazen de gazel ve mesnevi gibi türlerde şairin kendisini övdüğü, felekten yakındığı, durumunu kaside sunduğu kişiye ilettiği bölümün adıdır. Şairin fahriye bölümünde kendisine yönelik bu övgüsünü Osmanlı toplumsal yapısı içinde çeşitli sebeplerle anlamlandırmak mümkündür. Bunların en önemlisi, fahriye yazmanın Osmanlı şiiri çerçevesinde bir gelenek olarak algılanması gerektiğidir. Fahriye bölümlerinde şairin, kendisini diğer şairlerden üstün konumda göstermek için uç benzetmelere ve mübalağalı ifadelere yer vererek, gerçeklikten uzak tasvirler ortaya koyduğu hep düşünülen bir husustur. Oysa, 14. yüzyıldan başlayarak, divan şiiri boyunca devam eden fahriye örnekleri gözden geçirildiğinde, öne çıkan saptamanın ideal bir şair nasıl olmalıdır sorusunun yanıtı olduğu görülmektedir. Dolayısıyla fahriye bölümleri, şairleri olmaları gereken üst konuma yönlendirerek eğitici ve olumlu bir işlev üstlenmektedir. Aynı anlayışla kaside türü de şairlerin sadece maddi kazanç sağlamak amacıyla ürettikleri şiir olmaktan çıkıp, farklı ve işlevsel bir konuma bürünmektedir. Fahriye örnekleri, aynı zamanda tezkirelerde ve divan dibacelerinde yer alan şairlik ve şiir değerlendirmeleri ile de örtüşmektedir. Bu da bizi bu bölümlerde ifade edilen benzetme kalıplarının tutarlı ve gerçekçi tanımlamalar olduğu sonucuna götürmektedir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Fahriye literally means self-praise, haughtiness, fame and honour. But as a literary term, fahriye indicates a part of a poem such as gazel, mesnevi or kasida, in which the poet praises himself, complains about his fate and explains his situation to his intended audience. Self-praise in the fahriye, may be better understood if we consider some aspects of Ottoman social structure. Most importantly writing fahriye in a poem was a tradition in Ottoman society. The general view of fahriye is that the poet creates exaggerated expressions and uses unreal descriptions, possibly to present himself in a position superior to other poets. However, starting from the fourteenth century, fahriye examples show another important role. This is to answer the question“who is the ideal poet?”In other words, the poet did not write a kaside only to please his/her patron, but it also served a completely different function. The expressions in fahriye show similarities to the discussion of poets and poetry in tezkires and the prefaces to divan.
Benzer Tezler
- Nef'î'nin Türkçe divânında maddi unsurlar
Phisical elements of Nef'î in the Turkish divan
TUĞBA GÜNGÖR
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
PROF. DR. AHMET MERMER
- Divan şiirinde na't (2 cilt)
Eulogy in Turkish classical school of poetry
EMİNE YENİTERZİ
Doktora
Türkçe
1989
Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AMİL ÇELEBİOĞLU
- Divan şiirinde hayvan motifi
Animal pattern on divan poetry
ÖNDER ERTAP
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Türk Dili ve EdebiyatıBalıkesir ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET AKKAYA