Geri Dön

Historical and sociological approach to public space: The case of Islamic coffeehouses in Turkey

Kamusal mekana tarihsel ve sosyolojik bir yaklaşım: Türkiye'de İslami kahvehaneler örnek olayı

  1. Tez No: 107047
  2. Yazar: UĞUR KÖMEÇOĞLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NİLÜFER GÖLE, PROF. DR. BİNNAZ TOPRAK
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Siyasal Bilimler, Sosyoloji, Political Science, Sociology
  6. Anahtar Kelimeler: Kahvehaneler, Kamusal mekanlar, Modernlik, Sosyolojik analiz, Coffehouses, Public places, Modernity, Sociological analysis
  7. Yıl: 2001
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

KISA ÖZET Kamusal Mekana Tarihsel ve Sosyolojik bir Yaklaşım: Türkiye'de İslami Kahvehaneler Örnek Olayı Uğur Kömeçoğlu Bu çalışmada kahvehanenin geçmişini mekansallaştırarak ve mekanın mikro siyasetini çözümleyerek, son yıllarda ortaya çıkan İslami kamusallığı bu minör mekandaki kamusal ifade biçimlerinin ışığında anlamaya çalıştım. Bir toplumsal kurum olarak kahvehaneyi ele alan bu tez, kent ortamında kamusallığın değişen formlarını kahvehane yoluyla analiz etme girişimidir. Kamusal alamn oluşumunda anlamlı bir rol oynayan kahvehaneler Osmanlı- Türk toplumunda önemli bir kamusal mevkiye sahiptir. Çelişkili mekansal pratiklerin -edebi, siyasi, tiyatrovari, hicivli, karnavalvari, dinsel, hazcı- heterojen karışımını içeren bu karmaşık ve bozucu yerlerde, özgürlük ve kontrol sistemleri muğlak ve çatışmalı bir şekilde, karşılıklı olarak etkileşmektedir. Bu anlamda, kahvehaneler bir“heterotopya”olarak ele alınmıştır. Heterotopya kavramı, bu tezde geçmişle bugünü bağlayan analitik bir araç sağlamıştır. Kamusal alana Habermasçı yaklaşımı eleştirerek, daha Sennettçı ve Goffmancı bir anlayışı benimseyen tezde, eski müslüman kahvehanesini tamamıyla vııfarklı bir mekansal formda yemden inşa eden İslami aktörlerin oluşturduğu kamusallık, performatif ve kültürel terimlerle analiz edilmiştir. İslami dokuya sahip kahvehaneler geleneksellik ve modernlikle oldukça karmaşık bir ilişki ağına girmektedir. Bu ilişkisellikleri meydana getiren ve dolayısıyla bireyi şekillendiren ahlakın yeni formları, yeni gövdesel ifadeler ve mekansal pratikler, yeni öznellik biçimleri kahvehaneler gibi küçük kamusal mekanlarda ortaya çıkmaktadır. vııı

Özet (Çeviri)

ABSTRACT Historical and Sociological Approach to Public Space: The Case of Islamic Coffeehouses in Turkey by Uğur Kömeçoğlu Through a study of the coffeehouse by way of spatializing its past and analyzing the micro-politics of space, my aim in this study is to elucidate the public expressions in this minor public space, which contribute to the overall trend in the recent Islamic publicness. Taking the case of the coffeehouse as a social institution, this thesis is an attempt to analyze the changing forms of publicness in the urban context. Coffeehouse has been an important public site in Ottoman-Turkish society, playing a significant role in the emergence of public sphere. They were unsettling and ambiguous spaces embodying heterogeneous mix of spatial and contradictory - literary, political, theatrical, carnivalesque, satirical, religious and seditious- practices. Coffeehouses were the places where the ambivalent interplay of freedom and control were expressed. As such they were heterotopias -a concept that has been used in this thesis as an analytical tool to link the past with the present.Challenging the Habermasian understanding of the public sphere and adopting a Sennettian and Goffmannian approach instead the contemporary public attempt by the Islamic actors to recreate the Muslim coffeehouse in different spatial forms is scrutinized through performative and cultural terms. The re-emergence of coffeehouses with a Muslim texture enters into very complex relationship with the modern and traditional. New forms of morality, new bodily expressions and spatial practices, new subjectivities blending the modern with the traditional and thus reshaping the individual emerge in the minor public spaces, such as the coffeehouses. VI

Benzer Tezler

  1. Kullanımdışı kalmış binaların dönüştürülmesi sorununa ilişkin bir deneme

    Başlık çevirisi yok

    AYLİN HAVA ÖTER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF.DR. FERHAN YÜREKLİ

  2. The Political discourse of Alevism and the quest for representation in the public sphere

    Aleviciliğin siyasal söylemi ve kamusal alanda temsil arayışı

    NİGAR BULUT

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2002

    SosyolojiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    ÖĞR. GÖR. ADNAN AKÇAY

  3. Mimari tasarımda veri olarak kullanılmak üzere mimari çevrede doku analizi

    The Analyse of texture in architectural environment in order yo provide datum for architectural design

    CEMİL SÜZER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF.DR. HASAN ŞENER

  4. Çevre davranış alanı içinde konut ve çevre değiştirmenin insana etkisinin mimari açıdan incelenmesi

    Investigation from the architectural point of view the influence of residential shift-relocation on human being

    CEMİLE TİFTİK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1995

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF.DR. FERHAN YÜREKLİ

  5. Düstûrü'l-Mülk Vezîrü'l-Melik (metin ve değerlendirme)

    Düstûrü'l-Mülk Vezîrü'l-Melik (text and evaluation)

    AHMET ALTAY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    TarihSelçuk Üniversitesi

    Tarih Bölümü

    PROF. DR. BAYRAM ÜREKLİ