Amasya Suluova ilçesi soğan ekim alanlarında soğan sak nema todu ditylenchus dipsaci (kühn, 1857) (nematoda: tylenchida:anguinidae) populasyonunun bitki koruma yönünden araştırılması
The Population of ditylenchus dispaci (kühn,1857) in onion growing areas in Suluova town, Amasya province; as a plant protection approach
- Tez No: 105772
- Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN ECEVİT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Ditylenchus dipsaci, soğan, morfoloji, konukçu dizisi, Suluova, populasyon yoğunluğu, yayılış, ırk, tohum, histopatoloji, kimyasal mücadele, Amasya-Suluova, Bitki koruma, Ekim alanları, Nematodlar, Ditylenchus dipsaci, onion, morphology, host range, Suluova, population dynamics, dispersal, race, seed, histopathology, chemical control, Amasya-Suluova, Plant protection, Sowing areas, Nematoda
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
IV ÖZET AMASYA, SULUOVA İLÇESİ SOĞAN EKİM ALANLARINDA SOĞAN SAK NEMATODU Ditylenchus dipsaci (Kühn, 1857) (NEMATODA:TYLENCHİDA:ANGUİNİDAE) POPULASYONUNUN BİTKİ KORUMA YÖNÜNDEN ARAŞTIRILMASI Bu araştırma, 1996 - 2000 yıllarında, Amasya ilinin Suluova ilçesinde yürütülmüştür. Araştırmada, soğan üretiminde büyük kayıplara yol açan, Ditylenchus dipsaci (Kühn, 1857) pek çok yönüyle ele alınmıştır. Yapılan morfolojik çalışmalar ile, ergin dişinin ortalama 1553 u. ve ergin erkeklerin ise 1529 \x boyunda oldukları saptanmıştır. D. dipsaci Suluova populasyonu için, biyolojik dönemlerin birbirinden ayrılmasında, vücut uzunluğunun kriter olarak kullanılabileceği ortaya konulmuştur. Konukçu denemeleri ile, D. dipsaci Suluova populasyonun ırkının“soğan ırkı”olduğu sonucuna varılmıştır. Bezelye, fasulye, pırasa, soğan ve sarımsak mükemmel konukçular; domates, ıspanak, kabak, kavun orta derecede konukçular olarak saptanırken; biber, buğday, hıyar, kara lahana, marul, patlıcan ve tütünün D. dipsaci Suluova populasyonunun konukçuları olmadıkları belirlenmiştir. Araştırma kapsamında, Suluova soğan ekim alanlarının % 54,09'ünün D. dipsaci ile bulaşık olduğu tespit edilmiştir. Zararlının ilçe soğan ekim alanlarındaki bulaşıklık durumu 1-9 ıskalası ile belirlenerek, Suluova bulaşıkhk haritası hazırlanmıştır. D. dipsaci populasyonunun topraktaki ve soğan bitkisi içindeki populasyon yoğunluğu, 1998 ve 1999 yılları boyunca alman aylık örneklemeler ile takip edilmiştir. Populasyon değişiminin hava, toprak sıcaklığı ve toprak nemi ile ilişkisi belirlenmiştir. D. dipsaci'nm Suluova'daki yayılma yollarının saptanması amacıyla yapılan çalışmalarda, tohum, sulama suyu ve tarlada bırakılan hasat ve bitki artıklarının tamamının zararlının bulaşık olmadığı temiz alanlara dağılmasında önemli birer etken olduğu belirlenmiştir. Türkiye için, D. dipsacfnin soğan tohumları ile taşınabildiği yeni bir kayıt niteliğindedir. Suluova'dan toplanan soğan tohumlarında D. dipsaci ile bulaşılık oranı ise, % 26 olarak saptanmıştır. Aylık örneklemeler ile, D. dipsaci' ûç“bttkt içindeki hareket yönünün üst kısma doğru olduğu saptanarak; tohuma bulaşma olabileceği kesinleştirilmiştir.V Araştırmanın bir bölümünde, laboratuvar koşullarında, saksı denemeleri şeklinde yürütülen yapay bulaştırmalardan 3, 6, 12, 24, 48 ve 72 saat sonra soğan dokularından kesitler alınıp, D. dipsacfnin dokudaki zararı belirlenmiştir. Bu histopatolojik çalışmalarda, ”Mikrodalga Yöntemi" ile başarılı ve yeterli sonuçlar alınmıştır. Araştırmanın son kısmında ise Suluova yöresi soğan üreticilerine, zararlı ile mücadelede yol gösterici olabilmek amacıyla, Carbofuran, Cadusaphos, Fenamiphos, Dazomet, DD ve Ethoprophos'un etkisi tarla koşullarında denenmiştir. Denemede kullanılan etkili maddelerin tamamı, kontrole oranla değişen seviyelerde D. dipsaci topraktaki populasyonunu azaltırken; soğan verimini de arttırmışlardır.
Özet (Çeviri)
VI ABSTRACT STUDIES ON THE POPULATION OF Ditylenchus dipsaci (Kühn, 1857) IN ONION GROWING AREAS IN SULUOVA TOWN, AMASYA PROVINCE; AS A PLANT PROTECTION APPROACH This study was carried out in Suluova town, Amasya province during 1996 - 2000. In this study, D. dipsaci (Kühn, 1857) which causes a significant yield losses in onion production was investigated in view of many different approaches and aims. In morphological studies, it was found that, the body length of female was 1553 \x and the body length of male was 1529 \x. The results showed that body length of D. dipsaci can be used as a criter in order to distinguish the biological stages. Hosts tests revealed that, D. dipsaci populations in Suluova belonged to“onion race”. For this populations; pea, bean, leek, onion and garlic were an excellent hosts; tomato, spinach, cabbage, melon were moderate hosts, pepper, wheat, cucumber, black cabbages, lettuce, eggplant and tobacco were non-hosts. The percentage of infected onion fields in Suluova was found to be 54 %. An infestation map of Suluova was drawn by using 1-9 scale with respect to infested onion fields in the region. The population dynamics of D. dipsaci both in soil and plant was investigated by taking samples monthly during 1998 and 1999 years. The relations between population dynamic and air, soil temperature, soil humidity were determined. To reveal the infection sources of D. dipsaci in Suluova, onion seeds, irrigation water and infested plant materials from previous year were analysed and it was found that all sources affected spreading the pest from infected to clean areas. It was found that, D. dipsaci can be transmitted by factors mentioned above. It was a new record for Turkey that, dispersal of D. dipsaci can be occured by onion seeds. The percentage of D. dipsaci contaminated onion seeds collected from Suluova was found to be 26 %. The seeds probably contaminated by the fact that D. dipsaci moves up in plants, as a shown with samples taken in monthly surveys from different parts of plants. It was aimed to show the damage of IX dipsaci in host plant tissues by using samples sectioned 3, 6, 12, 24, 48 and 72 hour after artificial inoculations in pot experiment in laboratory conditions. In this histopathological studies, the“Microwave Technique”gave good and succifient results. In the last part of the studies, in order to improve the management and control methods of I), dipsaci which can subsequently be used by onion growers in Suluova,VII the effects of Carbofuran, Cadusaphos, Fenamiphos, Dazomet, DD and Ethoprophos were tested in a field conditions. All active ingredients decreades the population of D. dipsaci in soil and increased the yield in different levels when comparing with control plots.
Benzer Tezler
- Amasya Suluova sulamaları kapsamındaki işletmelerin ekonomik yapısı, girdi kullanım seviyeleri ve bunun verim üzerine etkileri
Başlık çevirisi yok
ÖZLEM ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
ZiraatAnkara ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BÜLBÜL
- Tectonostratigraphy and neotectonic characteristics of the southern margin of Merzifon-Suluova basın (central pontides, Amasya)
Merzifon-Suluova havzasının güney kenarının tektono stratigrafisi ve neotektonik özellikleri (orta pontidler, Amasya)
F.BORA ROJAY
Doktora
İngilizce
1993
Jeoloji MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ KOÇYİĞİT
- Yerlikaya sığırlarında bazı vücut ölçülerinden yaralanarak canlı ağırlığın tahmini üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
HAVVA ÇAĞLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
ZiraatOndokuz Mayıs ÜniversitesiZootekni Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZEL ŞEKERDEN
- Life-cycle analysis of flexible pavaments using the highway design and maintenance standards model (HDM-III) and aashto concepts
Başlık çevirisi yok
MÜCAHİT ARMAN