OKUL ÖNCESİ DÖNEMDE AİLE KATILIMLI SANAT PROGRAMI İLEFARKLILIKLARA SAYGI EĞİTİMİ
ART PROGRAM WITH PARENT INVOLVEMENT FOR RESPECTING DIVERSITY EDUCATION IN EARLY CHILDHOOD EDUCATION
- Tez No: 1021641
- Danışmanlar: PROF. DR. DİLEK ACER ÇAKAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İlköğretim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, okul öncesi dönem çocuklarının (5-6 yaş) farklılıklara saygı düzeylerinin Aile Katılımlı Farklılıklara Saygı Sanat programı (AKSAP) ile desteklenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada farklılıklara saygı boyutu; cinsiyete ilişkin farklılıklar, aile ve sosyal yapıya ilişkin farklılıklar, engel durumuna ilişkin farklılıklar ve farklı kültürel geçmişe ilişkin farklılıklar olmak üzere dört alt boyutta incelenmiştir. Buna ek olarak, uygulanan programın çocukların farklılıklara saygı düzeyleri ile sanata yönelik algıları üzerindeki etkileri, ailelerle gerçekleştirilen görüşmelerden elde edilen veriler doğrultusunda değerlendirilmiştir. Araştırmada nicel yarı deneysel ana desen içinde nitel görüşmelerin destekleyici/açıklayıcı olarak kullanıldığı iç içe karma yöntem deseni benimsenmiştir. Nicel boyutta ön test-son test-izleme testli kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmış, nitel boyutta ise yarı yapılandırılmış aile görüşmelerinden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim yılında Ankara ilinde okul öncesi eğitime devam eden 14 deney ve 15 kontrol grubu olmak üzere toplamda 29 çocuk oluşturmaktadır. Eş zamanlı olarak, deney grubunun ebeveynlerinden oluşan 17 katılımcı ile görüşmeler yürütülmüştür. Bu araştırma kapsamında geliştirilen AKSAP, 12 hafta boyunca haftada bir gün, iki oturum şeklinde uygulanmış; program sanat etkinlikleri temel alınarak Türkçe, drama, oyun, müzik, erken okur yazarlık, hareket, matematik ve fen etkinlikleri ile bütünleştirilmiş, her hafta aile katılım etkinlikleriyle desteklenmiştir. Nicel veriler Farklılıklara Saygı Ölçeği kullanılarak, nitel veriler ise yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Araştırma sonucunda, deney grubunda yer alan çocukların farklılıklara saygı ölçeği toplam puanları ile alt boyut puanlarında uygulama sonrasında olumlu yönde gelişim gözlenmiştir. Bazı alt boyutlarda istatistiksel olarak anlamlı farklılık elde edilmemekle birlikte, deney grubunda puan artışlarının kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. İki haftalık izleme sürecinde puanlarda anlamlı bir düşüş gözlenmemiştir. Nitel bulgular ise ebeveynlerin programın çocukların empati kurma, farklı bireyleri kabul etme, farklılıklara yönelik olumlu tutum geliştirme, iletişim becerileri, sosyal etkileşimleri ve sanat etkinliklerine katılım motivasyonları üzerinde olumlu etkiler oluşturduğunu düşündüklerini ortaya koymuştur. Ebeveynler ayrıca aile katılım etkinliklerinin çocuklarıyla nitelikli zaman geçirmelerine, farklılıklara ilişkin farkındalıklarının artmasına ve ev ortamında konuya ilişkin etkileşimlerinin güçlenmesine katkı sağladığını ifade etmişlerdir.
Özet (Çeviri)
This study aims to support the levels of respect for differences among preschool children (aged 5–6) through Family-Involved Respect for Differences Art Program (FIRDAP). Within the scope of the study, the dimension of respect for differences was examined across four sub-dimensions: gender-related differences, family and social structure-related differences, disability-related differences, and differences regarding distinct cultural backgrounds. In addition, the effects of the implemented program on children's respect for differences and their perceptions of art were evaluated based on data obtained from interviews conducted with their families. The research employs an embedded mixed methods design, in which qualitative interviews are utilized concurrently to support and explain the primary quantitative quasi-experimental design. For the quantitative component, a quasi-experimental design with a pre-test, post-test, and follow-up test control group was employed, while semi-structured family interviews were utilized for the qualitative component. The study group consisted of a total of 29 children—14 in the experimental group and 15 in the control group—attending preschool education in Ankara province during the 2022–2023 academic year. Concurrently, interviews were conducted with 17 participants consisting of the voluntary parents of the experimental group. The FIRDAP developed within the scope of this research was implemented over 12 weeks, once a week in two sessions. Based on art activities, the program was integrated with Turkish language, drama, play, music, emergent literacy, movement, mathematics, and science activities, and supported by weekly family participation activities. Quantitative data were collected using the Respect for Differences Scale, while qualitative data were gathered via semi-structured interviews. The results of the study revealed a positive development in the total and sub-dimension scores of the Respect for Differences Scale among children in the experimental group following the implementation. Although no statistically significant difference was obtained in some sub-dimensions, the score increases in the experimental group were found to be higher compared to the control group. No statistically significant decrease in the scores was observed during the two-week follow-up period. On the other hand, qualitative findings indicated that parents believed the program had positive effects on children's empathy, acceptance of different individuals, development of positive attitudes toward differences, communication skills, social interactions, and motivation to participate in art activities. Furthermore, parents stated that family participation activities contributed to spending quality time with their children, increasing their awareness of differences, and strengthening their interactions regarding the subject within the home environment.
Benzer Tezler
- Etnografik bakış açısıyla kırsal kesimde okulöncesi fen eğitimine yönelik bir durum çalışması
A case study on preschool science education in rural areas from ethnographic perspective
IŞIL TAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Eğitim ve ÖğretimAnadolu Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ARZU ARIKAN
- Çocuk sağlığı izleminde ebeveyn uyku kalitesi, yorgunluk, kaygı ve depresyon varlığının bebeğin uyku kalitesi ve uyku özellikleri ile olan ilişkisi
The relationship between the presence of parental sleep quality, fatigue, anxiety and depression and infant sleep quality and sleep characteristics in paediatric health follow-up
GÜLREYHAN SONUÇ KARTAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ ORHON
- Okul öncesi dönemde fen eğitiminin uygulanabilirliğine yönelik öğretmen ve yöneticilerin görüşlerinin incelenmesi
The exami̇nation of preschool teachers' and school principals' views on the applicability of preschool science education
NİHAN AKYOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiSınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. KADER BİRİNCİ KONUR
- L'Impero Ottomano e l'Italia, le relazioni in architettura: Il caso di Smirne
Osmanlı İmparatorluğu ve İtalya, mimarlık ilişkilerinde İzmir örneği
CENK BERKANT
Doktora
İtalyanca
2011
Sanat TarihiUnıversıta Deglı Studı Dı PadovaSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FRANCO BERNABEI
- Proje yaklaşımına dayanan aile katılımlı çevre eğitimi programının 5-6 yaş çocuklarının çevreye yönelik farkındalık ve tutumlarına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of environmental education program with family involvement based on project approach on 5-6 year old children's awareness and attitudes towards the environment
AHMET EROL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimPamukkale Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜLAY OGELMAN