Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi ameliyathanesinde opere olan hastalarda perioperatif eritrosit transfüzyonlarının retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of perioperative erythrocyte transfusions in patients undergoing surgery in the operating rooms of Kahramanmaraş Sütçü İmam University Faculty of Medicine Hospital
- Tez No: 1021491
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MAHMUT ARSLAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Anestezi ve Reanimasyon, Anesthesiology and Reanimation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Perioperatif dönemde saptanan anemi, cerrahi hastalarda mortalite ve morbidite artışıyla ilişkili önemli bir sağlık sorunudur. Bu çalışmanın amacı, ameliyathane koşullarında gerçekleştirilen cerrahi girişimlerde preoperatif anemi sıklığını saptamak, uygulanan eritrosit transfüzyonlarını retrospektif olarak değerlendirmek ve bu uygulamaların klinik sonuçlar üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 1 Haziran 2025 - 31 Aralık 2025 tarihleri arasında Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi ameliyathanesinde genel cerrahi, jinekoloji, ortopedi ve diğer branşlarca (KVC hariç) opere edilen ve eritrosit transfüzyonu yapılan 90 hasta retrospektif olarak dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, ASA skorları, preoperatif, peroperatif ve postoperatif hemoglobin (Hb) değerleri, transfüzyon endikasyonları transfüzyon öncesi kan gazı parametreleri,koroner arter hastalığı varlığı ve antiagregan kullanımı durumları kaydedilmiştir. Veriler SPSS v24 programı ile analiz edilmiş; p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen toplam 90 hastanın medyan yaşı 53,5 yıl (IQR: 34,3–65,0)olup hastaların %52,2'si erkek, %47,8'i kadındı. Preoperatif fizyolojik rezerv değerlendirmesinde ASA skoru medyanı 3 (IQR: 3–4) olarak saptandı; yüksek sistemik riskli hasta oranı (ASA III-V) %81,1 düzeyindeydi. Vakaların %38,9'u acil, %61,1'i elektif şartlarda opere edildi. Cerrahi branş dağılımına göre %37,8 ortopedi, %8,9 sezaryen ve %53,3 genel cerrahi ile diğer branşlar yer aldı. Hastaların %33,3'ünde koroner arter hastalığı, %26,7'sinde antiagregan ilaç kullanımı mevcuttu. Preoperatif dönemde hastaların %64,4'ünde WHO 2024 kriterlerine göre anemi saptandı; aneminin %26,7'si hafif, %27,8'i orta, %10,0'u ağır düzeydeydi. Preoperatif ferritin düzeyi bakılma oranı yalnızca %22,2 olarak belirlendi. Hasta Kan Yönetimi UN4 protokolü çerçevesinde elektif hastaların (n=55) yalnızca %12,7'sinin ameliyattan ≥28 gün önce değerlendirildiği, %50,9'unun ise operasyona <7 gün kala değerlendirildiği saptandı. Preoperatif ortalama Hb değeri 11,44±2,65 g/dL, peroperatif (transfüzyon öncesi) ortalama Hb değeri 9,76±2,00 g/dL ve postoperatif ortalama Hb değeri 10,06±1,81 g/dL olarak belirlendi. Transfüzyon öncesi medyan baz açığı −5,1 mmol/L (IQR: −8,0 ile −1,6), ortalama pH 7,35±0,09 idi. İntraoperatif dönemde inotrop kullanım oranı %45,6, traneksamik asit kullanım oranı %33,3 olarak saptandı. Hasta başına medyan ES miktarı 1,5 ünite (IQR: 1–2); toplam ES tüketimi 150 ünite idi. Transfüzyon takip fişi tamamlanma oranı %52,2 ve postoperatif YBÜ kabul oranı %55,6 olarak belirlendi. Transfüzyon endikasyonu dağılımında en sık kanama (%53,3), ardından hipoperfüzyon (%43,3), hemodinamik bozulma (%33,3) ve izole anemi (%11,1) yer aldı. Birincil sonuç değişkeni olan uygunsuz transfüzyon oranı %22,2 (n=20) olarak saptandı; yaklaşık her 5 eritrosit transfüzyonundan biri güncel kılavuz kriterlerini karşılamamaktaydı. Uygun ve transfüzyon endikasyonu belirlenemeyen transfüzyon gruplarının karşılaştırmasında endikasyonu belirlenemeyen grupta elektif cerrahi oranı (%90,0 vs %52,9; p=0,006) ve erkek cinsiyet oranı (%75,0 vs %45,7; p=0,040) anlamlı düzeyde yüksekti. Preoperatif anemi sıklığı gruplar arasında farklılık göstermezken (%65,0 vs %64,3; p=1,000), tahmini kanama kaybının takibi ve kayıt altına alınmasının tamamlanma oranı uygunsuz grupta belirgin biçimde düşüktü (%20,0 vs %61,4; p=0,003). Uygunsuz transfüzyon grubunda pH (7,40±0,07 vs 7,34±0,09; p=0,011), baz açığı (−2,00 vs −6,10 mmol/L; p<0,001) ve bikarbonat (22,05 vs 19,35 mmol/L; p=0,003) değerleri anlamlı şekilde daha iyiydi; bu bulgular fizyolojik gereksinimin yokluğunu doğrulamaktaydı. Postoperatif YBÜ kabul oranları gruplar arasında farklılık göstermedi (%50,0 vs %57,1; p=0,755). Sonuç: Bu çalışma, merkezimizde preoperatif anemi prevalansının %64,4 gibi yüksek bir düzeyde seyrettiğini ve transfüzyon kararlarının özellikle elektif vakalarda rehberlerden saptığını ortaya koymuştur. Elektif cerrahinin uygunsuz transfüzyon riskini artırması ve dokümantasyon (EBL takibi) eksikliğinin bu riski tetiklemesi, kurumsal bir denetim ve eğitim ihtiyacına işaret etmektedir. Sezaryen grubundaki %0'lık uygunsuzluk başarısı, fizyolojik tetikleyicilerin ve kısıtlayıcı stratejilerin doğru kullanıldığında transfüzyon kalitesini optimize ettiğini göstermektedir. Preoperatif Optimizasyon: Elektif cerrahi planlanan hastalarda HKY Modül 2 protokolü çerçevesinde operasyondan en az 4-8 hafta önce anemi taraması ve ferritin ölçümü rutin hale getirilmelidir. Klinik Denetim: Transfüzyon takip fişlerinin kullanımı zorunlu hale getirilmeli; her ünite transfüzyon öncesi güncel Hb değeri ile birlikte BE, pH veya laktat gibi fizyolojik perfüzyon parametreleri dosyaya kaydedilmelidir. Dokümantasyon Standartları: Cerrahi süreçte kan yönetiminin şeffaflığını artırmak adına, tahmini kan kaybının (Estimated Blood Loss - EBL) her ameliyat dosyasında ve anestezi takip formunda açıkça kayıt altına alınması bir kalite standardı olarak uygulanmalıdır. Kısıtlayıcı Stratejilerin Yaygınlaştırılması: Özellikle ortopedi gibi elektif yükü fazla olan branşlarda, kısıtlayıcı transfüzyon eşiklerine (Hb <7-8 g/dL) uyum konusunda sürekli tıp eğitimi programları düzenlenmelidir Preoperatif anemi, perioperatif dönemde eritrosit transfüzyonu gereksinimini anlamlı ölçüde artırmakta ve postoperatif morbiditeyi olumsuz etkilemektedir. Cerrahi hastalarda transfüzyon ihtiyacını ve ilişkili komplikasyonları azaltmak için preoperatif dönemde anemi taraması ve optimizasyonunu içeren“Hasta Kan Yönetimi”stratejilerinin titizlikle uygulanması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Perioperative anemia is a significant health problem associated with increased mortality and morbidity in surgical patients. The aim of this study was to determine the prevalence of preoperative anemia in patients undergoing surgical procedures in the operating room, to retrospectively evaluate perioperative red blood cell (RBC) transfusion practices, and to investigate the effects of these transfusion practices on clinical outcomes. Materials and Methods: A total of 90 patients who underwent surgery in the operating rooms of Kahramanmaraş Sütçü İmam University Faculty of Medicine Hospital between June 1, 2025 and December 31, 2025, and who received perioperative red blood cell transfusions, were retrospectively included in this study. Patients from general surgery, gynecology, orthopedics, and other surgical specialties (excluding cardiovascular surgery) were enrolled. Demographic characteristics, American Society of Anesthesiologists (ASA) physical status scores, preoperative, intraoperative, and postoperative hemoglobin (Hb) levels, transfusion indications, pre-transfusion arterial blood gas parameters, presence of coronary artery disease, and antiplatelet medication use were recorded. Statistical analyses were performed using SPSS version 24, and a p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: The median age of the 90 patients included in the study was 53.5 years (IQR: 34.3–65.0); 52.2% were male and 47.8% were female. The median ASA physical status score was 3 (IQR: 3–4), and the proportion of patients with high perioperative systemic risk (ASA III–V) was 81.1%. Of all procedures, 38.9% were emergency surgeries and 61.1% were elective surgeries. According to surgical specialty, 37.8% of patients underwent orthopedic surgery, 8.9% cesarean section, and 53.3% general surgery or other surgical procedures. Coronary artery disease was present in 33.3% of patients, while 26.7% were receiving antiplatelet therapy. According to the World Health Organization (WHO) 2024 criteria, preoperative anemia was identified in 64.4% of patients; 26.7% had mild anemia, 27.8% moderate anemia, and 10.0% severe anemia. Preoperative serum ferritin measurement was performed in only 22.2% of patients. Within the framework of the Patient Blood Management (PBM) UN4 protocol, only 12.7% of elective patients (n=55) were evaluated at least 28 days before surgery, whereas 50.9% were evaluated within less than seven days before the operation. The mean preoperative hemoglobin concentration was 11.44±2.65 g/dL, the mean intraoperative (pre-transfusion) hemoglobin concentration was 9.76±2.00 g/dL, and the mean postoperative hemoglobin concentration was 10.06±1.81 g/dL. The median pre-transfusion base excess (BE) was −5.1 mmol/L (IQR: −8.0 to −1.6), while the mean arterial pH was 7.35±0.09. During the intraoperative period, inotropic agents were used in 45.6% of patients and tranexamic acid in 33.3%. The median number of RBC units transfused per patient was 1.5 units (IQR: 1–2), with a total RBC consumption of 150 units. The completion rate of transfusion monitoring forms was 52.2%, and the postoperative intensive care unit (ICU) admission rate was 55.6%. Regarding transfusion indications, the most common indication was active bleeding (53.3%), followed by hypoperfusion (43.3%), hemodynamic deterioration (33.3%), and isolated anemia (11.1%). The primary outcome, the rate of inappropriate transfusion, was 22.2% (n=20), indicating that approximately one in every five RBC transfusions did not meet current guideline recommendations. Comparison between the appropriate transfusion group and the group with undetermined transfusion indication demonstrated that the latter had significantly higher rates of elective surgery (90.0% vs. 52.9%; p=0.006) and male sex (75.0% vs. 45.7%; p=0.040). The prevalence of preoperative anemia did not differ significantly between the groups (65.0% vs. 64.3%; p=1.000), whereas documentation and monitoring of estimated blood loss were significantly lower in the inappropriate transfusion group (20.0% vs. 61.4%; p=0.003). Patients in the inappropriate transfusion group exhibited significantly higher pH (7.40±0.07 vs. 7.34±0.09; p=0.011), less negative base excess (−2.00 vs. −6.10 mmol/L; p<0.001), and higher bicarbonate levels (22.05 vs. 19.35 mmol/L; p=0.003), supporting the absence of physiological indications for transfusion. Postoperative ICU admission rates did not differ significantly between the groups (50.0% vs. 57.1%; p=0.755). Conclusion: This study demonstrated that the prevalence of preoperative anemia in our center was as high as 64.4% and that transfusion practices, particularly in elective cases, frequently deviated from established clinical guidelines. The increased risk of inappropriate transfusion associated with elective surgery, together with inadequate documentation of estimated blood loss (EBL), highlights the need for institutional audit and targeted educational interventions. The 0% rate of inappropriate transfusion observed in the cesarean section group suggests that the appropriate application of physiological transfusion triggers and restrictive transfusion strategies may optimize transfusion practices and improve the quality of transfusion management. Preoperative Optimization: In patients scheduled for elective surgery, anemia screening and serum ferritin measurement should become routine practice at least 4–8 weeks before surgery in accordance with the PBM Module 2 protocol. Clinical Audit: The use of transfusion monitoring forms should be mandatory, and physiological perfusion parameters such as base excess, arterial pH, or lactate, together with the current hemoglobin value, should be documented before every RBC transfusion. Documentation Standards: To improve transparency in perioperative blood management, estimated blood loss (EBL) should be routinely documented in both the anesthesia record and the surgical report as an institutional quality standard. Implementation of Restrictive Strategies: Continuous medical education programs should be organized, particularly for specialties with a high volume of elective surgery such as orthopedics, to improve adherence to restrictive transfusion thresholds (Hb <7–8 g/dL). Preoperative anemia significantly increases the need for perioperative red blood cell transfusion and adversely affects postoperative morbidity. Therefore, Patient Blood Management strategies that include systematic preoperative anemia screening and optimization should be meticulously implemented to reduce transfusion requirements and transfusion-related complications in surgical patients.
Benzer Tezler
- Obez hastalarda pron pozisyonunda uygulanan peep düzeylerinin solunum mekanikleri, intraabdominal basınç ve hemodinami üzerine etkileri
The effects of different level of PEEP values to the obese patients in the prone pozition respiratuar mechanical,intraabdominal pressure and hemodynami
İLKNUR HATİCE AKBUDAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Anestezi ve ReanimasyonKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiCerrahi Tıp Bilimleri Bölümü
DOÇ. DR. HAFİZE ÖKSÜZ
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesinde 2011-2021 yılları arasında tanı konulan beyin ölümü vakalarının retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective analysis of patients who diagnosed with brain death between 2011-2021 at Kahramanmaraş Sütçü İmam University Medical Faculty Health Practice and Research Hospital Anesthesiology and Reanimation, intensive care unit
KÜBRA AVAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Anestezi ve ReanimasyonKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYKUT URFALIOĞLU
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi çocuk acil servisi'ne ocak 2013-haziran 2017 yılları arasında zehirlenme nedeniyle başvuran hastaların demografik olarak incelenmesi
Kahramanmaraş Sütçü İmam University Faculty of Medicine children's emergency service demographic investigation of patients who applied with poisoning between january 2013 and june
MEHMET MUSTAFA ÖZASLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH TEMİZ
DOÇ. DR. CAN ACIPAYAM
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Ve Uygulama Hastanesinde 6 ay – 14 yaşlar arası çocuklarda karşılaşılan tedavi edilmemiş kalça çıkığı sıklığı
Başlık çevirisi yok
AHMET AKAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
Ortopedi ve TravmatolojiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiOrtopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT ÜZEL
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi hastanesine başvuran hastalara ait serum örneklerinde ölçülen tümör belirteçlerinin referans değerlerinin belirlenmesi
Determination of reference intervals for serum tumor markers in patients applied KSU Medical Faculty Hospital
MUHAMMED MEHDİ ÜREMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
BiyokimyaKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET ÇELİK