Depremzedelerde travma sonrası büyümenin belirleyicileri: Kahramanmaraş örneği
Predictors of post-traumatic growth in earthquake survivors: The case of Kahramanmaraş
- Tez No: 1021249
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ŞENAY KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çağ Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerine maruz kalan ve travma sonrası büyüme gösterdiği kabul edilen bireylerde; algılanan sosyal destek, dayanıklılık ve şükran faktörlerinin travma sonrası büyüme üzerindeki etkisi ile psikolojik dayanıklılığın aracı rolünü incelemektir. Çalışma, nicel araştırma yöntemine uygun olarak ilişkisel desende yürütülmüştür. Çalışma grubunu Kahramanmaraş merkez belediyelerinde görev yapan 248 kadın, 187 erkek olmak üzere toplam 435 gönüllü katılımcı oluşturmaktadır. Veriler; araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik Bilgi Formu, Travma Sonrası Büyüme, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek, Psikolojik Dayanıklılık ve Şükran ölçekleri kullanılarak yüze yüze yöntemle toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizleri SPSS 22.0 paket programı ve PROCESS Makrosu (Hayes Model 4) ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre; algılanan sosyal destek, şükran, psikolojik sağlamlık ve travma sonrası büyüme değişkenleri arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Yapılan aracılık analizine göre, kısa psikolojik sağlamlığın hem şükran ile travma sonrası büyümede (β=0.394, p<0.001) hem de algılanan sosyal destek ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide istatistiksel olarak anlamlı (β=0.250, p<0.001) bir kısmi aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Sosyal destek, travma sonrası gelişimin en önemli yordayıcılarından olmuştur. Analiz ve araştırma sonuçları deprem gibi kitlesel travmaların ardından bireylerin büyüme göstermesinde dayanıklılık ve şükran gibi içsel, sosyal destek gibi dışsal kaynakların bütüncül önemini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the impact of perceived social support, resilience, and gratitude factors on post-traumatic growth, along with the mediating role of psychological resilience, among individuals who were exposed to the February 6, 2023 Kahramanmaraş earthquakes and are considered to display post-traumatic growth. In accordance with quantitative research methodology, the study was conducted using a correlational design. The study group consists of a total of 435 volunteer participants, including 248 females and 187 males, employed in central municipalities of Kahramanmaraş. Data were collected through face-to-face methods using a Demographic Information Form prepared by the researcher, alongside the Post-Traumatic Growth, Multidimensional Scale of Perceived Social Support, Brief Resilience, and Gratitude scales. The obtained data were analyzed using the SPSS 22.0 software package and the PROCESS Macro (Hayes Model 4). According to the analysis results, positive and significant relationships were found among perceived social support, gratitude, psychological resilience, and post-traumatic growth variables. The mediation analysis revealed that brief psychological resilience plays a statistically significant partial mediating role both in the relationship between gratitude and post-traumatic growth (β=0.394, p<0.001) and in the relationship between perceived social support and post-traumatic growth (β=0.250, p<0.001) Social support was found to be the most prominent predictor of post-traumatic development. Conclusively, Analysis and research findings demonstrate the holistic importance of internal resources, such as resilience and gratitude, and external resources, such as social support, in the growth of individuals following mass traumas like earthquakes.
Benzer Tezler
- Depremzedelerde travma sonrası stres bozukluğu ve travma sonrası büyümenin yordayıcısı olarak stresle başa çıkma stratejileri
Coping strategies as predictors of post-traumatic stress disorder and post-traumatic growth among earthquake survivors
MURAT ÇOBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiGaziantep ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYYÜP ÖZKAMALI
- Depremzedelerde travma sonrası stres bozukluğu, psikolojik dayanıklılık ve serum YKL-40 düzeyleri
Post-traumatic stress disorder, psychological resilience and serum YKL-40 levels in earthquake survivors
ÖZDE AKPINAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriErciyes ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİHA DEMİREL-ÖZSOY
- Depremzedelerde psikolojik dayanıklılığın yordayıcıları olarak depresyon düzeyi ve travma sonrası büyüme
Depression level and post traumatic growth as predictors of resilience in earthquake victims
PERİHAN ÇİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Beykent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN EBADİ
- 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremi yaşayanlarda travma sonrası stres belirtileri ve travma sonrası büyümede şemaların rolü
The role of schemas in post-traumatic stress symptoms and post-traumatic growth in inviduals exposed to the February 6, 2023 Kahramanmaraş-centered earthquake
SERHAT PAKSOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EBRU FINDIKLI
- Hatay depremzedelerinde ruhsal dayanıklılık ve travma sonrası büyüme
Psychological resilience and post-traumatic growth in Hatay earthquake victims
ÇİSEM TİMUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET HANİFİ KOKAÇYA