Tiroid agenezili çocuk ve ergenlerde bilişsel fonksiyonlar, yürütücü işlevler ve eşlik eden psikiyatrik belirtilerin incelenmesi
Investigation of cognitive and executive functions and comorbid psychiatric symptoms in children and adolescents with thyroid agenesis
- Tez No: 1020880
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA SİBEL DURAK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel fonksiyonlar, çocuk ve ergen psikiyatrisi, konjenital hipotiroidi, psikiyatrik belirtiler, tiroid agenezisi, yürütücü işlevler, Cognitive functions, child and adolescent psychiatry, congenital hypothyroidism, executive functions, psychiatric symptoms, thyroid agenesis
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, tiroid agenezisi tanısı ile izlenen çocuk ve ergenlerde bilişsel fonksiyonlar, yürütücü işlevler ve eşlik eden psikiyatrik belirtileri sağlıklı kontrollerle karşılaştırmak; ayrıca tiroid agenezili grupta bilişsel performansın dikkat, yürütücü işlevler, psikiyatrik belirtiler ve klinik değişkenlerle ilişkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışma, kesitsel, tanımlayıcı-analitik olgu-kontrol araştırması olarak planlandı. Çalışmaya 6–16 yaş aralığında 37 tiroid agenezili çocuk ve ergen ile 40 sağlıklı kontrol dahil edildi. Katılımcılar sosyodemografik veri formu, WISC-R, Stroop Testi-TBAG Formu, YİYDDE, ÇDDÖ, Yıkıcı Davranım Bozuklukları için DSM-IV'e Dayalı Tarama ve Değerlendirme Ölçeği ve Barkley Çocuk Dikkat Anketi ile değerlendirildi. Psikiyatrik tanılar ÇDŞG-ŞY DSM-5 görüşmesi ve klinik değerlendirme ile araştırıldı. Tiroid agenezili grupta hastalığa ve tedavi sürecine ilişkin klinik veriler kaydedildi. Bulgular: Tiroid agenezili çocuk ve ergenlerin Total IQ, Sözel IQ ve Performans IQ puanları sağlıklı kontrollere göre anlamlı düzeyde düşük bulundu. Tiroid agenezili grupta yürütücü işlev güçlükleri, dikkat sorunları ve duygusal-davranışsal belirti düzeyleri sağlıklı kontrollere göre daha yüksek saptandı. Tiroid agenezili grupta olguların %62,2'sinde en az bir psikiyatrik tanı saptandı. En sık görülen psikiyatrik tanılar Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu ve anksiyete bozukluklarıydı. ÇDDÖ'de somatik yakınmalar dışındaki problem alanlarında tiroid agenezili grup sağlıklı kontrollere göre anlamlı düzeyde daha yüksek puan aldı. Bilişsel performans ile dikkat belirtileri ve yürütücü işlev sorunları arasında anlamlı ilişkiler saptandı. Anne eğitim düzeyi total IQ ve sözel IQ puanları için anlamlı bir yordayıcı olarak öne çıkarken, tedaviye başlanma zamanının modele anlamlı katkı sağlamadığı görüldü. Sonuç: Tiroid agenezili çocuk ve ergenlerde bilişsel performans, dikkat, yürütücü işlevler ve psikiyatrik belirtiler açısından belirgin etkilenme olduğu görülmüştür. Bulgular, tiroid agenezisinin yalnızca endokrinolojik açıdan değil, nörobilişsel ve psikiyatrik açıdan da izlem gerektirdiğini desteklemektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to compare children and adolescents with thyroid agenesis with healthy controls in terms of cognitive functions, executive functions, and accompanying psychiatric symptoms, and to examine factors associated with cognitive performance in the thyroid agenesis group. Materials and Methods: This cross-sectional, descriptive-analytical case-control study included 37 children and adolescents aged 6–16 years with thyroid agenesis and 40 healthy controls. Participants were evaluated using a sociodemographic data form, WISC-R, Stroop Test-TBAG, Behavior Rating Inventory of Executive Function, CBCL, Barkley Child Attention Scale, and the DSM-IV-Based Disruptive Behavior Disorders Screening and Rating Scale. Psychiatric diagnoses were assessed using the K-SADS-PL DSM-5 interview and clinical evaluation. Clinical data related to the disease and treatment process were recorded in the thyroid agenesis group. Results: Total IQ, Verbal IQ, and Performance IQ scores were significantly lower in children and adolescents with thyroid agenesis than in healthy controls. Executive function difficulties, attention problems, and emotional-behavioral symptom levels were higher in the thyroid agenesis group. At least one psychiatric diagnosis was identified in 62.2% of the thyroid agenesis group; the most common diagnoses were attention deficit hyperactivity disorder and anxiety disorders. The thyroid agenesis group had significantly higher scores than healthy controls in CBCL problem areas except somatic complaints. Cognitive performance was significantly associated with attention symptoms and executive function problems. Maternal education level was a significant predictor of total IQ and verbal IQ scores, whereas age at treatment initiation did not significantly contribute to the model. Conclusion: Children and adolescents with thyroid agenesis showed marked impairment in cognitive performance, attention, executive functions, and psychiatric symptoms. These findings suggest that thyroid agenesis requires follow-up from neurocognitive and psychiatric perspectives, in addition to endocrinological monitoring.
Benzer Tezler
- Normal-hipertiroidi ve hipotiroidi'li kişilerde prostaglandin-benzeri aktivite tayini
Serum prostaglandin-like activity assay in normal hyperthyroid and hypothyroid individuals
NECLA MAVİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YUSUF SARIOĞLU
- Çeşitli tiroid lezyonlarında ince iğne aspirasyon biopsisi ile sitolojik bulgular
Başlık çevirisi yok
HAYATİ HELVACI
- Anne ve yenidoğanda T4 ve TSH düzeylerinin ölçülmesi ve tiroid fonksiyonlarının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
HATİCE YENER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıTrakya ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEZER HATEMİ
- 47 akromegali vakasında klinik, laboratuvar bulguları ve tedavi sonuçlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
OSMAN YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1984
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıTrakya Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. HÜSREV HATEMİ
- Sıçan glandula thyroidea'sının innervasyonu ve parankima hücreleri'ne ilişkin ışık mikroskobik bulgular
Başlık çevirisi yok
MELDA YARDIMOĞLU