Anadolu Selçuklu Dönemi balık figürlerinin on iki hayvanlı Türk takvimi üzerinden incelenmesi ve çağdaş seramik sanatı uygulamaları
An examination of fish figures from the Anatolian Seljuk period through the twelve-animal Turkish calendar and their applications in contemporary ceramic art
- Tez No: 1020378
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEMALETTİN SEVİM
- Tez Türü: Sanatta Yeterlik
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Anadolu Selçuklu Devleti, Türk çini sanatı, Turkish tile art
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Seramik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Seramik Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Anadolu Selçuklu Dönemi'nin taş kabartmalarında, çini sanatında ve alçı malzemesinde kullanılan balık figürleri On İki Hayvanlı Türk Takvimi baz alınarak incelenmiştir. Bu doğrultuda astronomi bilimi ve zaman kavramının insanlık ve yaşayış üzerindeki etkileri araştırılarak, takvimin nasıl oluşturulduğu ele alınmıştır. Apaçıktır ki insanlık tarihinin başlangıcından itibaren gökyüzü merak konusu olmuş ve bu amaçla insanoğlu gök hareketlerini yakından incelemeye koyulmuştur. İnsanlığın bu merak ve araştırma olgusu onların astronomiye ilişkin birçok mimari inşa etmelerini, ön görülerin yapılmasını ve bunları yazılı ve sözlü kaynaklara aktarmalarını sağlamış ve tüm bu gelişmeler birçok farklı malzemede ikonografilerin ortaya çıkmasıyla şekillenmiştir. Bu doğrultuda geçmiş uygarlıklar gökyüzü hareketlerinden yola çıkarak takvimler üretmiş ve bu takvimin her bir yılına bir hayvan ismini vermişlerdir. Zamanı sistemli bir şekilde kullanmayı seçen toplumlardan biri de Türklerdir. Bu çalışmaya konu olan Anadolu Selçuklu Dönemi'nde farklı malzemelerde yapılan ve bazı uygulamalarda gezegenlerle birlikte bezenen balık figürleri, burç sistemi içerisinde ele alınarak, eksiklik olan bu alana katkı sağlaması amaçlanmıştır. Böylece Anadolu Selçuklu Dönemi'nde yapılan balık figürlerinin hangi açıdan ele alındığı, gökyüzü kombinasyonlarını nasıl yansıttığı, gezegenlerle ve diğer burç hayvanlarıyla birlikte resimlenen balık figürlerinin hangi anlamları yüklendiği, balık yıllarında doğada, insanlarda ve insanların yaşam tarzlarında neler görüldüğü hakkında bilgiler saptanmaya çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study examines fish figures used in stone reliefs, tile art, and plasterwork of the Anatolian Seljuk period, based on the Twelve Animal Turkish Calendar. Accordingly, the effects of astronomy and the concept of time on humanity and life are investigated, and the creation of the calendar is explored. It is clear that the sky has been a subject of curiosity since the beginning of human history, and humankind has therefore begun to closely examine celestial movements. This curiosity and research led humanity to construct many architectural works related to astronomy, make predictions, and record these in written and oral sources. All these developments have resulted in the emergence of iconography in many different materials. In this context, past civilizations produced calendars based on celestial movements and named each year after an animal. One of the societies that chose to use time systematically is the Turks. This study examines fish figures from the Anatolian Seljuk period, made in various materials and sometimes adorned with planets, within the context of the zodiac system, aiming to contribute to this area of lacking research. Thus, this study attempts to ascertain the perspectives from which fish figures were depicted during the Anatolian Seljuk period, how they reflected celestial combinations, the meanings attributed to fish figures depicted alongside planets and other zodiac animals, and what was observed in nature, among people, and in people's lifestyles during the Year of the Fish.
Benzer Tezler
- Antakya tarihi ticaret merkezi mekansal yapı değişim ve gelişim sürecinin kent ticaret merkezi planlamasına etkinliği
The Effectiveness of spatial structural chance and development period of the historical trade center of Antakya in the urban trade planning
NEVİN TURGUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURCAN UYDAŞ
- Bölünüme bağlı olmayan varyans çözümlemesi çoklu karşılaştırmalar ve tarımda uygulamaları
Distiribution-free analyis of variance multiple comparisons and applications in agriculture
HAMZA GAMGAM
- Landsat uydusu aracılığı ile elde edilen görüntülerin sınıflandırılmaları ve bunlara ilişkin bilgisayar programlarının hazırlanması
Başlık çevirisi yok
G. FERZAN KÜÇÜKA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİS PÜSKÜLCÜ
- Türkiye'de aile planlaması çalışmalarında erkeklerin önemi, hastane personeli ile fabrika işçilerinin doğum kontrol yöntemlerine karşı tutum ve davranranışlarında farklılığın araştırılması
Başlık çevirisi yok
KAMİL MALKOÇLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Demografiİstanbul ÜniversitesiAile Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERİN KÖSEBAY
- Mimarlıkta rasyonel ve irrasyonel biçimlendirmenin ekonomik göstergelere bağlı olarak değişimi ve bu değişimin 11. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Türk ve Avrupa uygarlıklarında örneklenmesi
The Change of rational and irrational styles in architecture duetotho economicaldata and the illustration of this change on the Turkish and European Civilizations between 11th and 19th centuries
AYŞE ZEYNEP ONUR