Biomedical lay summarization using large language models data augmentations and salient sentence extraction
Büyük dil modelleri, veri arttırmaları ve önemli cümle çıkarma kullanılarak biyomedikal genel anlamda özetleme
- Tez No: 1019631
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP İLKNUR KARADENİZ EROL, PROF. DR. OLCAY TANER YILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Biyoistatistik, Computer Engineering and Computer Science and Control, Biostatistics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Özyeğin Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yapay Zeka Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Biyomedikal makaleleri okumak ve anlamak, özellikle disiplinlerarası alanlarda, uzman olmayan araştırmacılar için zaman alıcı ve zor olabilir. Bilimsel makalelerin açık ve anlaşılır bir şekilde yazılmış özetlerinin sunulması, disiplinlerarası araştırmaları ve bilgi paylaşımını destekleyebilir. Bu tezde, biyomedikal makalelerin orijinal anlamlarını ve bilimsel doğruluğunu koruyarak olabildiğince anlaşılabilir özetler oluşturmaya odaklanıyoruz. Büyük Dil Modellerini ince ayar stratejileri, bilgi edinimiyle güçlendirilmiş üretim teknikleri ve klasik doğal dil işleme yöntemleriyle birleştiriyoruz. Ayrıca, önerilen yaklaşımın her bir bileşeninin etkinliğini değerlendirmek için bir ablasyon çalışması yürütüyoruz.
Özet (Çeviri)
Reading and understanding biomedical articles can be a headache for researchers. Writting lay summaries of scientific articles, written in a clear and understandable way, can support interdisciplinary research and knowledge sharing. In this thesis, we focus on generating understandable summaries of biomedical articles while preserving their scientific accuracy as much as possible. We employ Large Language Models combined with fine-tuning strategies, retrieval-augmented generation techniques, and classical natural language processing methods. In addition, we conduct an ablation study to evaluate the effectiveness of each component in the proposed approach.
Benzer Tezler
- Machine learning based lay summarization in biomedical domain
Makine öğrenmesi tabanlı tıbbi alanda özetleme sistemi
ÇAĞLA ÇOLAK
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolIşık ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL TÜYSÜZ ERMAN
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP İLKNUR KARADENİZ EROL
- Sickle cell anemia in Hatay
Hatay'da orak biçimli alyuvar hücresi anemisi
KIZILCA YÜRÜR
Yüksek Lisans
İngilizce
2005
SosyolojiBoğaziçi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NÜKHET SİRMAN
- Makrosiklik BODIPY bileşiklerinin sentezi ve karakterizasyonu
Synthesis and characterization of macrocyclic BODIPY compounds
FERHAN KARA GÜNEŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
KimyaYıldız Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRİYE TÜNCEL ELMALI
- İlaç taşıyıcı olarak halloysit içeren nanosüngerlerin tasarımı, sentezi ve karakterizasyonu
Design, synthesis and characterization of halloysite containing nanosponges as drug carrier
BURCU AKAR
- Santrifüj eğirme sistemi ile üretilen liflerle yapılan kompozitlerin mekanik özelliklerinin belirlenmesi
Definition of mechanical properties from centrifugal spun fibrous composites
HARUN YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAFAK YILMAZ
YRD. DOÇ. ALİ KILIÇ