Alfred Hitchcock film afişlerinin göstergebilimsel olarak karşılaştırmalı analizi ve hareketlendirilmesi
Semiotic comparative analysis and animation of Alfred Hitchcock movie posters
- Tez No: 1019167
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KUSAY TATLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gedik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Görsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Görsel İletişim Tasarımı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sinema sanatının en etkili figürlerinden biri olan Alfred Hitchcock, filmlerinde kurduğu görsel dil ve gerilim atmosferi ile tanınmakta; bu atmosferin inşasında ise film afişleri, izleyici ile kurulan ilk temas noktası olarak kritik bir rol üstlenmektedir. Bu çalışma, Hitchcock sinemasının görsel kodlarını taşıyan film afişlerini göstergebilimsel bir mercekle çözümlemeyi ve bu durağan tasarımların dijital teknolojiler aracılığıyla hareketlendirilmiş (motion poster) versiyonlarını, değişen anlam katmanları üzerinden yorumlamayı amaçlamaktadır. Araştırmanın kuramsal iskeleti, Charles Sanders Peirce'ın nesne ile gösterge arasındaki mantıksal ilişkiyi inceleyen üçlü modeli (ikon, indeks, sembol) ve Roland Barthes'ın görselin altındaki toplumsal ve kültürel mitleri okumaya olanak tanıyan düzanlam (denotasyon) ve yananlam (konotasyon) kavramları üzerine kurulmuştur. Hitchcock afişleri, filmin anlatı yapısını özetleyen basit tanıtım görselleri olmanın ötesinde; izleyicinin bilinçaltına hitap eden, korku, merak ve tekinsizlik (uncanny) hislerini tetikleyen karmaşık görsel metinler olarak ele alınmıştır. Çalışmanın ilk aşamasında seçilen afişler; renk psikolojisi, tipografik hiyerarşi, kompozisyonel denge ve figür-zemin ilişkisi bağlamında analiz edilmiştir. Peirce'ın göstergebilimsel modeli ile afişlerdeki görsel unsurların nesnelerle kurduğu doğrudan ve dolaylı ilişkiler saptanmış; Barthes'ın yaklaşımıyla ise bu göstergelerin izleyici zihninde yarattığı ikincil anlamlar ve kültürel çağrışımlar irdelenmiştir. Elde edilen bulgular, Hitchcock'un afişlerinde gerilimin yalnızca konuyla değil; görselin yapısal düzenlenişi ve sembolik anlatımıyla da sistematik bir biçimde inşa edildiğini ortaya koymaktadır. Çalışmanın özgünlüğünü ve güncelliğini oluşturan ikinci aşamada ise, animasyon (motion graphics) süreci bir anlam dönüştürme pratiği olarak tartışılmıştır. Klasik ve durağan afişlerin dijital araçlarla zaman boyutuna sahip dinamik anlatılara dönüştürülmesi, göstergelerin etki gücünü artıran yeni bir 'yeni medya' estetiği olarak değerlendirilmiştir. Durağan görseldeki imge ile hareketli afişte hareket potansiyeli taşıyan imgelerin izleyici üzerindeki göstergebilimsel etkisini deneyimlemek amaçlanmıştır. Bu bağlamda hareketlendirme, afişin 'punctum' noktalarını vurgulayan ve izleyicinin görseli okuma süresini uzatan bir strateji olarak öne çıkmaktadır. Sonuç olarak bu araştırma, klasik film afişi tasarımının günümüz dijital akış platformları ve sosyal medya dinamikleri içinde nasıl yeniden formüle edilebileceğini önermekte; görsel iletişim tasarımı disiplininde göstergebilimin, yaratıcı üretim süreçlerine nasıl entegre edilebileceğine dair teorik ve pratik bir perspektif sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Alfred Hitchcock, one of the most influential figures in cinema, is widely recognized for the visual language and the atmosphere of suspense he established in his films. In the construction of this atmosphere, movie posters play a critical role as the initial point of contact with the audience. This study aims to analyze the movie posters carrying the visual codes of Hitchcock's cinema through a semiotic lens and to interpret the animated (motion poster) versions of these static designs, created via digital technologies, through shifting layers of meaning. The theoretical framework of the research is grounded in Charles Sanders Peirce's triadic model (icon, index, symbol), which examines the logical relationship between the object and the sign, and Roland Barthes's concepts of denotation and connotation, which enable the reading of the social and cultural myths underlying the visual. Hitchcock posters are approached not merely as simple promotional visuals summarizing the film's narrative structure, but as complex visual texts that appeal to the viewer's subconscious, triggering feelings of fear, curiosity, and the uncanny. In the first phase of the study, selected posters were analyzed within the context of color psychology, typographic hierarchy, compositional balance, and the figure-ground relationship. Utilizing Peirce's semiotic model, the direct and indirect relationships that the visual elements in the posters establish with objects were identified; meanwhile, through Barthes's approach, the secondary meanings and cultural associations these signs evoke in the viewer's mind were examined. The findings demonstrate that suspense in Hitchcock's posters is systematically constructed not only through the subject matter but also via the structural arrangement and symbolic expression of the visual. In the second phase, which constitutes the originality and contemporary relevance of the study, the animation (motion graphics) process is discussed as a practice of meaning transformation. The conversion of classic, static posters into dynamic narratives with a temporal dimension using digital tools is evaluated as a novel 'new media' aesthetic that amplifies the impact of signs. The study aims to observe the semiotic effect on the audience by contrasting the image within the static visual with images carrying motion potential in the animated poster. In this context, animation emerges as a strategy that highlights the 'punctum' points of the poster and prolongs the time the viewer spends reading the visual. Ultimately, this research proposes how classic movie poster design can be reformulated within the dynamics of contemporary digital streaming platforms and social media. It offers both a theoretical and practical perspective on how semiotics can be integrated into creative production processes within the discipline of visual communication design.
Benzer Tezler
- Etnometodolojik yaklaşım ve uygulaması üzerine bir deneme
Başlık çevirisi yok
IŞIK AKYOLLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
SosyolojiHacettepe ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CİHAT ÖZÖNDER
- Alfred Andersch'in Sansibar oder der letzte Grund (Sansibar Veya Son Neden) adlı romanında kaçış motifi ve iç özgürlük olgusu
Başlık çevirisi yok
İMRAN KARABAĞ
- Alfred Döblin Berlin Alexanderplatz“Formen der Stadtwahrnehmung und Stadtdarstellung”
Başlık çevirisi yok
A.ŞEBNEM YÜCE
