Aile içi duygu ifadesi ile çocukların içselleştirmeproblemleri arasındaki ilişkide ebeveyn bilinçlifarkındalığının düzenleyici rolü
The moderating role of parental mindfulness in the relationship between emotional expression within the family and children's internalizing problems
- Tez No: 1018609
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİSA SEVİ KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Aile içindeki duygu ifadesi biçimleri ve ebeveyn bilinçli farkındalık düzeyi, çocukların duygusal gelişimi üzerinde önemli bir rol oynamaktadır. Olumlu duyguların açıkça ifade edildiği, empatik ve bilinçli ebeveynlik ortamları, çocukların içselleştirme problemleriyle baş etmesini kolaylaştırabilir. Ebeveynlerin farkındalık temelli yaklaşımları, çocukların davranışsal ve duygusal uyumu açısından koruyucu faktörler arasında yer almaktadır. Araştırmalar, aile içi duygusal atmosferin çocukların psikolojik iyi oluşunu doğrudan etkilediğini göstermektedir. Bu çalışmada,“aile içi olumlu duygu ifadesi”ile“çocukların içselleştirme problemleri”arasındaki ilişkide“ebeveyn bilinçli farkındalık düzeyinin”düzenleyici rolü araştırılmıştır. Araştırma, ilişkisel tarama modeli kapsamında nicel bir yaklaşımla yapılandırılmıştır. Çalışma grubunu, İstanbul'da yaşayan ve 4–11 yaş aralığında çocuğu bulunan 403 ebeveyn oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde uygun örnekleme yöntemi kullanılmış ve demografik çeşitliliğe dikkat edilmiştir. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Ebeveynlikte Bilinçli Farkındalık Ölçeği (EBFÖ), Güçler ve Güçlükler Anketi (SDQ) ve Aile İçi Duygu İfadesi Ölçeği (AFEX) ile toplanmıştır. Etik izinler alınarak, veriler çevrim içi ve yüz yüze yöntemlerle elde edilmiştir. Analizlerde SPSS 28 programı kullanılarak normallik testleri, t-testi, ANOVA, korelasyon ve çoklu regresyon analizleri yapılmıştır. Değişkenlerin çarpıklık ve basıklık değerleri normal dağılıma uygun bulunmuştur. Araştırmanın temel amacı, ebeveyn farkındalığının çocukların duygusal problemleri üzerindeki koruyucu etkisini test etmektir. Olumlu ve olumsuz duygusal ifadelerin çocukların psikolojik uyumuyla nasıl ilişkili olduğu da analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, ebeveynlerin çocukla anı paylaşma davranışının çocukların duygusal sorunlarını azaltmada anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir. Bilinçli disiplin davranışı ise duygusal sorunları doğrudan yordamada anlamlı bir fark göstermemiştir. Olumsuz baskın-boyun eğici duygusal ifadelerin, çocukların duygusal sorunlarını artırdığı belirlenmiştir. Ebeveynin olumlu duygusal ifadesi, çocuklarda prososyal davranışları güçlendiren en önemli faktör olarak öne çıkmıştır. Cinsiyete göre incelendiğinde, kadın ebeveynlerin çocukla anı paylaşma puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Çocuk yaşı arttıkça ebeveynlerin bilinçli disiplin ve anı paylaşma puanlarında artış gözlemlenmiştir. Medeni durum ve yaş gibi demografik değişkenler ise ebeveyn farkındalığı üzerinde anlamlı bir fark göstermemiştir. Korelasyon analizleri, bilinçli ebeveynliğin olumlu duygusal ifadelerle pozitif yönde ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Aracılık analizinde, ebeveyn bilinç düzeyinin, olumsuz duygusal ifadenin çocukların duygusal sorunları üzerindeki etkisini önemli ölçüde azalttığı görülmüştür. Genel olarak, aile içi duygusal atmosfer ve ebeveyn farkındalığı, çocukların duygusal uyumu üzerinde koruyucu bir rol oynamaktadır.
Özet (Çeviri)
The expression of emotions within the family and the level of mindful parenting play a significant role in children's emotional development. Environments characterized by open expression of positive emotions, empathy, and mindful parenting practices can facilitate children's ability to cope with internalizing problems. In this context, awareness-based parental approaches are considered protective factors in children's behavioral and emotional adjustment. Research indicates that the emotional atmosphere within the family directly affects children's psychological well-being. This study investigated the moderating role of mindful parenting in the relationship between positive emotional expression within the family and children's internalizing problems. The research was structured using a quantitative approach within the relational screening model. The sample consisted of 403 parents residing in Istanbul with children aged 4–11. A convenience sampling method was used, ensuring demographic diversity. Data were collected using the Personal Information Form, the Mindful Parenting Scale (MPS), the Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ), and the Family Emotional Expression Scale (AFEX). After obtaining ethical approvals, data were collected both online and face-to-face. Statistical analyses were conducted using SPSS 28, including normality tests, t-tests, ANOVA, correlation, and multiple regression analyses. The skewness and kurtosis values of the variables were within acceptable ranges, indicating a normal distribution. The main objective of the study was to test the protective effect of mindful parenting on children's emotional problems. In addition, how positive and negative emotional expressions relate to children's psychological adjustment was also analyzed. The results showed that parents' shared experiences with their children significantly reduced emotional problems. However, mindful discipline did not significantly predict emotional issues. It was found that negative dominant-submissive emotional expression increased children's emotional problems. On the other hand, positive emotional expression emerged as the strongest predictor of prosocial behaviors in children. Gender analysis revealed that female parents scored significantly higher in shared experience behaviors. As children's age increased, both mindful discipline and shared experience scores also increased. Marital status and parental age did not have a significant effect on mindfulness levels. Correlation analyses showed that mindful parenting was positively associated with positive emotional expression. Mediation analysis indicated that mindful parenting significantly reduced the effect of negative emotional expression on children's emotional problems. Overall, the findings suggest that the family's emotional climate and parental mindfulness play a protective role in children's emotional adjustment.
Benzer Tezler
- Augmented reality application in education of children with autism
Otizmli çocukların eğitiminde artırılmış gerçeklik uygulaması
ONAT KORUCU
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiOyun ve Etkileşim Teknolojileri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. HATİCE KÖSE
- Şizofren ailelerinde iletişim etkinliği ve duygu ifadesi
Communication efficiency and expressed emotion in the families of schizophrenics
SERKAN ÖZGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL ALEV ARIK
- Üniversite öğrencilerinin algılanan ebeveyn tutumlarının duygularını ifade edebilme düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi
An investigation of the relationship between perceived parental attitudes of university students and their ability to express their feelings
DİLARA SUVAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZDEN ŞÜKRAN ÜNERİ
- Sivas'ta kadınların işgücüne katılım farklılıkları
Başlık çevirisi yok
BİNNUR ERCEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
SosyolojiCumhuriyet ÜniversitesiKurumlar Sosyolojisi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FARUK KOCACIK
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER