Analysis of the digitalization level of European Union (EU) countries with multi-criteria decision making (MCDM) methods
Çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleriyle Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin dijitalleşme düzeyinin analizi
- Tez No: 1018482
- Danışmanlar: PROF. DR. BAHAR SENNAROĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Teknolojideki gelişmelerle birlikte hızla değişen günümüz dünyasında, iş yapma biçimi, üretim ve imalat süreçleri, sosyal ve günlük yaşam, Endüstri 5.0 çağında dijitalleşme tarafından önemli ölçüde etkilenmekte ve yeniden şekillenmektedir. Dijitalleşme, büyük veri analitiği, yapay zeka, makine öğrenimi, bulut bilişim, Nesnelerin İnterneti ve siber-fiziksel sistemler gibi çeşitli son teknoloji ürünlerini içermektedir. Telekomünikasyon, sağlık, eğitim, finans, e-ticaret, pazarlama, lojistik, tedarik zinciri ve kamu hizmetleri, teknolojilerin avantajlarından yararlanarak dönüşüme uğramaktadır. Dahası, dijitalleşmenin ülke düzeyinde de önemli sonuçları vardır. Bu nedenle, ülkelerin dijitalleşme düzeyini değerlendirmek, politikalar oluşturulurken kritik önem kazanmıştır. Literatür taraması, dijitalleşmenin Dijital Ekonomi ve Toplum Endeksi (DESI) ile güçlü bir şekilde ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, dijitalleşme düzeyini etkileyen uygun DESI göstergelerini belirlemeyi amaçlamaktadır ve 2025 yılına ait DESI verileri Eurostat'tan toplanarak benzersiz bir veri seti oluşturulmuştur. 27 Avrupa Birliği ülkesi, hem eşit hem de entropi ağırlıkları dikkate alınarak MOORA, MABAC ve TOPSIS olmak üzere üç Çok Kriterli Karar Verme yöntemi uygulanarak sıralanmıştır.“İnternet Üzerinden Finansal Faaliyetler”göstergesi en yüksek öneme sahipken,“Bireylerin İnternet Faaliyetleri”en düşük öneme sahiptir. Genel sıralama sonuçlarında yüksek bir tutarlılık mevcuttur. Bu çalışmanın sonucunda, Danimarka, Finlandiya ve Estonya (İskandinav Ülkeleri), Hollanda, Lüksemburg, Belçika (Benelüks Ülkeleri) ve İrlanda en yüksek dijitalleşme seviyelerine sahiptir. Bulgaristan, Yunanistan ve Romanya (Balkan Ülkeleri) ise son sırada yer almaktadır. Hükümetler açısından bakıldığında, dijitalleşmenin etkisi hafife alınamaz. Teknoloji ilerledikçe, politika geliştirme sürecinde yol gösterici çalışmalara olan talep artacaktır.
Özet (Çeviri)
In today's rapid changing world with advancements in technology, the way of doing business, production and manufacturing processes, social and daily life are significantly influenced and reshaped by digitalization within the era of Industry 5.0. Digitalization involves miscellaneous state-of-the-art technologies such as big data analytics, artificial intelligence, machine learning, cloud computing, Internet of Things and cyber-physical systems. Telecommunication, healthcare, education, finance, e-commerce, marketing, logistics, supply chain and public services are transformed by benefiting from advantages of technologies. Furthermore, digitalization has crucial consequences at country level. Therefore, assessing digitalization level of countries has gained critical importance while establishing policies. Literature review indicates that digitalization is strongly associated with Digital Economy and Society Index (DESI). This study is aimed to determine suitable DESI indicators affect level of digitalization and DESI data belonging to 2025 were collected from Eurostat and unique dataset was built. 27 European Union countries are ranked by implementing three MCDM methods which are MOORA, MABAC and TOPSIS by considering both equal and entropy weights.“Financial Activities over the Internet”indicator has the highest importance while“Individuals' Internet activities”has the lowest. There is high consistency among overall ranking results. As a result of this study, Denmark, Finland, and Estonia (Nordic Countries), the Netherlands, Luxembourg, Belgium (Benelux Countries), and Ireland have the highest digitalization levels. Bulgaria, Greece, and Romania (Balkan Countries) are ranked last. From the perspective of governments, influence of digitalization cannot be underestimated. As technology advances, the demand for guiding studies will increase while developing policies.
Benzer Tezler
- Seçilmiş Avrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye'de dijital bankacılığın dönüşümü
Transformation of the digital banking in selected European Union (EU) countries and Turkey
SÜNDÜS YERLİKAYA
- Avrupa Birliği ve Türk Banka Hukuku yönünden fintek
Fintech from European Union and Turkish Banking Law perspectives
ŞEBNEM ELİF KOCAOĞLU ULBRİCH
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HukukGalatasaray ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SITKI ANLAM ALTAY
- Avrupa birliği ülkelerinde yüksek teknoloji ihracatı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki
The relationship between high technology exports and economic growth in european union countries
ERCAN KILINÇ
Doktora
Türkçe
2023
EkonomiGaziantep ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYLİN KONU
- Yalın üretim ve dijitalizasyon (endüstri 4.0 + endüstri 5.0): Çok boyutlu etkileşim matrisi ve üretim firmaları için kurulum, geliştirme stratejileri ve değerlendirme modeli
Lean+digitalization (Industry 4.0 + industry 5.0): Multi-domain matrix as a reference implementation and improvement strategies for manufacturing companies and assessment model
HASAN OKTAY GÖKTAŞ
Doktora
Türkçe
2024
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSakarya ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEJAT YUMUŞAK
- Dijital dönüşüm bağlamında türkiye ile Avrupa Birliği ülkelerinin performanslarının karşılaştırılması
Comparison of the performance of Turkey and European Union countries in the context of digital transformation
AYŞE ÇAYGEÇEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İşletmeMuğla Sıtkı Koçman Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE HİCRET ÖZKOÇ
- Türkiye ve Avrupa Birliği ülkelerinin bilişim suçlarına yönelik ceza yaptırımlarının incelenmesi
An examination of Türkiye and European union countries' criminal sanctions against cyber crimes
SELİM GÖKCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilim ve TeknolojiHitit ÜniversitesiAdli Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAKAN KÖR