Palyatif bakım hastalarının bakım verenlerinde psikolojik dayanıklılık, bakım yükü ve bakım vermeye hazır oluşluk arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship among resilience, caregiver burden, and readiness for caregiving in caregivers of palliative care patients
- Tez No: 1018455
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLYETER ERDOĞAN YÜCE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma; palyatif bakım hastalarına bakım veren bireylerde psikolojik dayanıklılık, algılanan bakım yükü ve bakım vermeye hazır oluşluk arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı desende tasarlanan çalışma, Mart–Aralık 2025 tarihleri arasında Aksaray Eğitim ve Araştırma Hastanesi Palyatif Bakım Ünitesi'nde 135 bakım veren ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçek puan ortalaması 123,36±21,17; Zarit Bakım Verme Yükü Ölçek puan ortalaması 38,91±11,08; Bakım Vermeye Hazır Oluşluk Ölçek puan ortalaması ise 19,73±7,16 olarak belirlenmiştir. Çalışmada kadınların, memur/ev hanımı olanların ve bakım sürecinde yardım alanların psikolojik dayanıklılık düzeylerinin daha yüksek olduğu; geliri giderinden az olanların ise daha düşük düzeyde psikolojik dayanıklılığa sahip olduğu bulunmuştur. Bekar bakım verenlerin bakım yükünün daha düşük olduğu saptanmıştır. Köyde yaşayanların ve bakım verme süresi 1–3 yıl olanların bakım vermeye hazır oluşluk düzeylerinin daha düşük olduğu, günlük bakım verme süresi arttıkça bakım vermeye hazır oluşun arttığı belirlenmiştir. Korelasyon analizinde psikolojik dayanıklılık ile bakım vermeye hazır oluş arasında pozitif; bakım yükü ile psikolojik dayanıklılık ve bakım vermeye hazır oluş arasında negatif anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Regresyon analizine göre psikolojik dayanıklılık, bakım vermeye hazır oluşu pozitif yönde ve bakım yükünü negatif yönde; bakım vermeye hazır oluş ise bakım yükünü negatif yönde anlamlı olarak tahmin etmiştir. Bootstrap analizi, bakım vermeye hazır oluşun psikolojik dayanıklılık ile bakım yükü arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü olduğunu göstermiştir. Sonuç olarak, palyatif bakım hastalarına bakım veren bireylerde psikolojik dayanıklılığı ve bakım vermeye hazır oluşu güçlendirmeye yönelik girişimlerin bakım yükünün azaltılmasına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the relationships among psychological resilience, perceived caregiver burden, and readiness for caregiving in caregivers of palliative care patients. Designed as a descriptive and correlational study, the research was carried out with 135 caregivers at the Palliative Care Unit of Aksaray Training and Research Hospital between March and December 2025. The participants' mean scores were 123,36 ± 21,17 for the Adult Psychological Resilience Scale, 38,91 ± 11,08 for the Zarit Caregiver Burden Scale, and 19,73 ± 7,16 for the Readiness for Caregiving Scale. Female caregivers, those who were civil servants or homemakers, and those who received assistance during the caregiving process had significantly higher levels of psychological resilience, whereas caregivers whose income was lower than their expenses had lower levels of psychological resilience. Unmarried caregivers were found to have lower caregiver burden. Caregivers living in villages and those who had been providing care for 1–3 years had lower readiness for caregiving, whereas readiness for caregiving increased as the daily duration of caregiving increased. Correlation analysis revealed a significant positive relationship between psychological resilience and readiness for caregiving, while caregiver burden was significantly and negatively correlated with both psychological resilience and readiness for caregiving. Regression analysis indicated that psychological resilience positively predicted readiness for caregiving and negatively predicted caregiver burden, whereas readiness for caregiving significantly and negatively predicted caregiver burden. Bootstrap analysis demonstrated that readiness for caregiving partially mediated the relationship between psychological resilience and caregiver burden. In conclusion, interventions aimed at strengthening psychological resilience and readiness for caregiving among caregivers of palliative care patients may contribute to reducing caregiver burden.
Benzer Tezler
- Palyatif dönemdeki onkoloji hastalarının yakınlarının öz-anlayış düzeylerinin psikolojik dayanıklılık ve yaşam kalitesi açısından incelenmesi
An investigation of self-compassion levels of the relatives of palliative stage oncology patients in terms of psychological resilience and quality of life
SİNEM ARDIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPrevantif Onkoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE ÖZKAN
DR. DİLEK ANUK
- Özofagus ve kardia kanserlerinde uygulanan palyatif cerrahi yöntemlerden özofagastrostominin önemi
Başlık çevirisi yok
CEMİL ORTAMEVZİ
- Sigmoid kolon volvuluslarında cerrahi tedavi
Başlık çevirisi yok
OSMAN BARAN TORTUM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
Genel Cerrahiİstanbul ÜniversitesiGenel Cerrahi Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ HAYDAR TAŞPINAR
- Disgerminoma ovarii: 1965-1985 yılları arasında takip ve tedavileri yapılan olguların değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
MUZAFFER ÇAVUŞOĞLU