Permetrinmaruziyetinin sıçan kolon histolojisi, oksidatif hasar, TGF-α, TGF-β ve reseptör düzeylerine etkisi
The effect of permethrin exposure on rat colon histology, oxidative damage, TGF-α, TGF-β, EGFR, and TGFBR1 levels
- Tez No: 1018038
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DOÇ. DR. KENAN ERDOĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyoloji, Farmasötik Toksikoloji, Histoloji ve Embriyoloji, Biology, Pharmaceutical Toxicology, Histology and Embryology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Biyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, yaygın olarak kullanılan bir piretroid insektisit olan permetrinin sıçanlarda büyüme faktörü sinyal yolları, oksidatif stres parametreleri ve kolon histopatolojisi üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Deneyde Wistar albino sıçanlar kontrol, çözücü (mısır yağı) ve permetrin uygulanan gruplar (75 ve 150 mg/kg) olmak üzere gruplandırılmış; akut (4 gün) ve subkronik (21 gün) maruziyet modelleri uygulanmıştır. Çalışmada toplam 56 sıçan kullanılmış olup, her biri 7 hayvandan oluşan 8 deney grubu oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında serumda Transforming Büyüme Faktörü-α (TGF-α) ve Transforming Büyüme Faktörü-β (TGF-β) düzeyleri ile kolon dokusunda Epidermal Büyüme Faktörü Reseptörü (EGFR) ve Transforming Büyüme Faktörü-β Reseptörü 1 (TGFBR1) düzeyleri ELISA yöntemi ile belirlenmiştir. Ayrıca kolon dokusunda malondialdehit (MDA) düzeyleri ile süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (CAT) ve glutatyon peroksidaz (GPx) aktiviteleri analiz edilmiştir. Histopatolojik incelemeler ile doku düzeyindeki değişiklikler değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, permetrin maruziyetinin serum TGF-α düzeylerinde azalmaya, TGF-β düzeylerinde ise artışa neden olduğunu göstermiştir. Kolon dokusunda EGFR düzeylerinde artış, TGFBR1 düzeylerinde ise özellikle yüksek doz ve uzun süreli maruziyette azalma tespit edilmiştir. Oksidatif stres parametreleri incelendiğinde, MDA düzeylerinde belirgin artış gözlenirken, SOD, CAT ve GPx aktivitelerinde doz ve süreye bağlı artışlar saptanmıştır. Histopatolojik değerlendirmelerde ise kolon mukozasında yapısal bozulmalar, submukozal bölgede nodüler lenfoid hiperplazi, inflamatuvar hücre infiltrasyonu ve doku organizasyonunda belirgin düzensizlikler gözlenmiştir. Sonuç olarak, permetrinin kolon dokusunda oksidatif stres oluşturarak büyüme faktörü sinyal yollarını etkilediği ve histopatolojik düzeyde inflamatuvar ve hiperplastik değişikliklere yol açtığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, the effects of permethrin, a widely used pyrethroid insecticide, on growth factor signaling pathways, oxidative stress parameters, and colon histopathology in rats were investigated. Wistar albino rats were divided into control, vehicle (corn oil), and permethrin-treated groups (75 and 150 mg/kg), and both acute (4 days) and subchronic (21 days) exposure models were applied. A total of 56 rats were used in the study, with seven animals in each of the eight experimental groups. Serum levels of transforming growth factor-alpha (TGF-α) and transforming growth factor-beta (TGF-β), as well as intestinal tissue levels of epidermal growth factor receptor (EGFR) and transforming growth factor-beta receptor 1 (TGFBR1), were determined using ELISA. In addition, malondialdehyde (MDA) levels and antioxidant enzyme activities, including superoxide dismutase (SOD), catalase (CAT), and glutathione peroxidase (GPx), were analyzed in intestinal tissues. Histopathological examinations were also performed to assess tissue-level alterations. The results demonstrated that permethrin exposure led to a decrease in serum TGF-α levels and a significant increase in TGF-β levels. In intestinal tissues, EGFR levels were elevated, whereas TGFBR1 levels were reduced, particularly under high-dose and prolonged exposure conditions. Oxidative stress analysis revealed a marked increase in MDA levels, accompanied by dose- and time-dependent increases in SOD, CAT, and GPx activities. Histopathological findings revealed structural disruption of the intestinal mucosa, nodular lymphoid hyperplasia in the submucosal layer, inflammatory cell infiltration, and disorganization of tissue architecture. In conclusion, permethrin induces oxidative stress and alters growth factor signaling pathways in intestinal tissue in a dose- and time-dependent manner.