Fatih Sultan Mehmed ve Ekber Şah devirlerinde merkezileşme politikalarının karşılaştırılması
A comparative analysis of centralization policies during the reigns of Sultan Mehmed the Conqueror and Emperor Akbar
- Tez No: 1017558
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CİHAN ORUÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Fatih Sultan Mehmed ve Ekber Şah devirlerinde uygulanan merkezileşme politikalarını karşılaştırmalı bir perspektifle ele almaktadır. Her iki hükümdar da saltanatları dönemlerinde idare ettikleri devlet mekanizmalarında siyasi, idari, kültürel ve dini alanlarda, siyasi otoritelerini güçlendirmek maksadıyla merkezileşme politikaları uygulamışlardır. Çalışmamızda, dört ana başlık halinde işlenen merkezileşme politikaları; tarih yazımı, din, idari sistemler ve eğitim konuları üzerine yoğunlaşılmıştır. Tarih yazımı noktasında her iki hükümdarın da kendi siyasi meşruiyetlerinin yanı sıra ideolojik bir oluşumu ve yönetim tarzlarını destekleyecek bir tarih anlatısı ortaya çıkarma çabalarına giriştikleri gözlemlenmiştir. Öte yandan dini manada uygulanan merkezileşme politikaları ise Fatih Sultan Mehmed'in Sünni ulemayı kontrol altına alması ile sonuçlanırken Ekber Şah örneğinde ise farklı dini unsurların bir araya getirilmesi ile oluşturulan Din-i İlahi inanç sistemi ile sonuçlanmaktadır. İdari sistemler üzerinde uygulanan politikalar ise her iki hükümdarın da bu sistemler üzerinde merkezin rolünü arttırması ile sonuçlanmaktadır. Çalışmamızın son başlığı olan eğitim alanında uygulanan merkezileşme örneğinde ise Fatih Sultan Mehmed'in medrese sistemini teşkilatlandırması hususuna değinilirken Ekber Şah'ın ise Hindistan coğrafyasında varlık gösteren farklı dini yapıların bir araya getirilmesi hususuma değinilmiştir. Bu bağlamda, ortaya konulan bu çalışmada, farklı coğrafi ve kültürel yapılarda uygulanan fakat benzer amaçlara sahip olan her iki hükümdarın politikalarını karşılaştırmalı olarak analiz etmeyi amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the centralization policies implemented during the reigns of Mehmed the Conqueror and Akbar Shah from a comparative perspective. Both rulers implemented centralization policies in the political, administrative, cultural, and religious spheres of the state mechanisms they governed during their reigns, with the aim of strengthening their political authority. Our study focuses on centralization policies under four main headings: historiography, religion, administrative systems, and education. In terms of historiography, it has been observed that both rulers attempted to create a historical narrative that would support their ideological formation and style of governance, as well as their political legitimacy. On the other hand, centralization policies implemented in the religious sphere resulted in Mehmed the Conqueror bringing Sunni scholars under his control, while in the case of Akbar Shah, they resulted in the creation of the Din-i Ilahi belief system, which brought together different religious elements. The policies implemented on administrative systems resulted in both rulers increasing the role of the center in these systems. In the final section of our study, which focuses on centralization in the field of education, we discuss Mehmed's organization of the madrasa system, while Ekber's efforts to bring together different religious structures present in the geography of India are also addressed. In this context, this study aims to provide a comparative analysis of the policies of both rulers, which were implemented in different geographical and cultural contexts but shared similar objectives.
Benzer Tezler
- Şanlıurfa-Harran ovası topraklarının ince kum mineralojisi ve bazı yaygın toprak serilerinin mikromorfolojisi
Başlık çevirisi yok
SABAHATTİN ŞAHAN
- Türkiye'de yaygın spor eğitimi ve basın
Başlık çevirisi yok
FATİH ŞİRECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. E. MUSTAFA ERKAL
- Türkiyenin helleborus türleri üzerinde morfolojik, anatomik, palinolojik ve sitolojik araştırmalar
Morphologische, anatomische, palynologische und cytologische untersuchungen über die helleborusarten der Turkei
NURSEL SEZER