Adenomyozis hastalarında MUSA-2 ultrasonografik bulguların ağrı şiddeti ve serum biyobelirteçleri ile ilişkisi
Association of MUSA-2 ultrasonographic findings with pain severity and serum biomarkers in patients with adenomyosis
- Tez No: 1017277
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZELİHA ATAK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Adenomyozis, MUSA-2 kriterleri, transvajinal ultrasonografi, VAS, PBAC, CA-125, CA 19-9, Adenomyosis, MUSA-2 criteria, transvaginal ultrasonography, VAS, PBAC, CA-125, CA 19-9
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Son yıllarda transvajinal ultrasonografinin yaygın kullanımıyla birlikte Morphological Uterus Sonographic Assessment (MUSA) kriterleri tanıda önemli bir yer edinmiştir. Bu çalışmada, MUSA-2 kriterlerine göre adenomyozis tanısı alan reprodüktif çağdaki kadınlarda serum CA125 ve CA 19-9 düzeyleri, ağrı şiddeti [Vizüel Analog Skala (VAS)], menstrüel kan kaybı [Resimli Kan Değerlendirme Şeması (PBAC)] ve ultrasonografik morfolojik bulgular arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif, gözlemsel ve analitik kohort çalışması, Bursa Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'nde yürütülmüştür. MUSA-2 kriterlerine göre en az bir direkt adenomyozis bulgusu bulunan 200 kadın çalışmaya dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik ve obstetrik verileri kaydedilmiş, ağrı düzeyi VAS ile, menstrüel kan kaybı ise PBAC ile değerlendirilmiştir. Transvajinal ultrasonografi ile MUSA-2 bulguları ayrıntılı olarak incelenmiş ve toplam MUSA skoru hesaplanmıştır. Serum CA-125, CA 19-9 ve hemoglobin düzeyleri ölçülmüştür. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 200 hastanın yaş ortalaması 44.25±6.09 yıl olup, ortalama VAS skoru 5.80±3.07 ve PBAC skoru 197.13±147.93 olarak bulunmuştur. Hastaların %84'ünde dismenore, %47'sinde disparoni ve %44.5'inde anormal uterin kanama (AUK) öyküsü mevcuttu. Olguların %74'ü ağır menstrüel kanama (PBAC ≥100) kriterini karşılamaktaydı. En sık saptanan MUSA-2 bulguları hiperekojen adacıklar (%95), fan şekilli gölgelenme (%74.5), subendometriyal çizgiler ve tomurcuklar (%70) ile miyometriyal asimetri (%64) idi. Hastaların %89.5'inde diffüz,%10.5'inde fokal adenomyozis saptandı. VAS skoru ile PBAC arasında pozitif korelasyon bulunurken (r:0.175/P:0.013), VAS skorunun endometrioma boyutu ile de anlamlı ilişki gösterdiği saptandı(r:0.461/P:0.027). PBAC skoru; miyometriyal kist çapı (r:0.315/P:0.008), endometrioma boyutu (r:0.410/P:0,05) ve toplam MUSA skoru (r:0.19/P:0.007) ile pozitif, hemoglobin düzeyi (r:-0.213/P:0.002) ile negatif korelasyon gösterdi. Gravida (r:0.159/P:0.024), parite (r:0.226/P:0.001) ve sezaryen (r:0.145/P:0.05) sayısındaki artışın menstrüel kanama miktarıyla ilişkili olduğu belirlendi. Fan şekilli gölgelenme (P:0.02) ve endometrioma varlığı daha yüksek ağrı skorlarıyla ilişkili bulunurken (P:0.04), miyometriyal kisti olan hastalarda ağrı skorları daha düşük saptandı (P:0.04). v Subendometriyal çizgiler ve tomurcuklar bulunan hastalarda PBAC skorları anlamlı düzeyde daha yüksekti (P:0.04). Çok değişkenli analizlerde fan şekilli gölgelenme varlığı (P:0.012) ve CA 19-9 düzeyi(P:0.049) ağrı şiddetinin bağımsız belirleyicileri olarak saptanırken, VAS skoru (P:0.011), parite (P:0.006) ve hemoglobin düzeyi (P:0.003) PBAC skorunun bağımsız belirleyicileri olarak bulundu. Lojistik regresyon analizinde posterior miyometriyal asimetri, parite ve sezaryen sayısının ağır menstrüel kanama riskini bağımsız olarak artırdığı gösterildi. Endometrioma varlığında hem CA-125 hem de CA 19-9 düzeyleri anlamlı derecede yüksek bulundu. Ayrıca posterior duvar asimetrisi olan hastalarda CA-125 düzeylerinin daha yüksek olduğu saptandı. Sonuç: Adenomyozisli hastalarda MUSA-2 kriterleriyle tanımlanan ultrasonografik bulguların klinik semptomlar ve serum biyobelirteçleri ile anlamlı ilişkiler gösterdiği belirlenmiştir. Subendometriyal çizgiler ve tomurcuklar menstrüel kanama miktarıyla, fan şekilli gölgelenme ve endometrioma varlığı ise ağrı şiddetiyle ilişkili bulunmuştur. Toplam MUSA skorunun semptom yükünü yansıtması, MUSA-2 kriterlerinin yalnızca tanısal değil, aynı zamanda prognostik bir araç olarak da kullanılabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: In recent years, with the widespread use of transvaginal ultrasonography, the MUSA criteria have gained an important place in diagnosis. This study aimed to evaluate the relationship between serum CA-125 and CA 19-9 levels, pain severity [Visual Analog Scale (VAS)], menstrual blood loss [Pictorial Blood Assessment Chart (PBAC)], and ultrasonographic morphological findings in reproductive-aged women diagnosed with adenomyosis according to the MUSA-2 criteria. Materials and Methods: This prospective, observational, and analytical cohort study was conducted at the Department of Obstetrics and Gynecology, Bursa City Hospital. Two hundred women with at least one direct adenomyosis feature according to the MUSA-2 criteria were included in the study. Demographic and obstetric data of the participants were recorded, pain levels were assessed using VAS, and menstrual blood loss was evaluated using PBAC. MUSA-2 findings were examined in detail by transvaginal ultrasonography, and the total MUSA score was calculated. Serum CA-125, CA 19-9, and hemoglobin levels were measured. Results: The mean age of the 200 patients included in the study was 44.25±6.09 years, and the mean VAS score and PBAC score were 5.80±3.07 and 197.13±147.93, respectively. Dysmenorrhea was present in 84% of the patients, dyspareunia in 47%, and a history of AUB in 44.5%. Seventy-four percent of the cases met the criteria for heavy menstrual bleeding (PBAC ≥100). The most common MUSA-2 findings were hyperechogenic islands (95%), fan-shaped shadowing (74.5%), subendometrial lines and buds (70%), and myometrial asymmetry (64%). Diffuse and focal adenomyosis was detected in 89.5% and 10.5% of the patients respectively. A positive correlation was found between the VAS score and PBAC (r:0.175/P:0.013), while the VAS score also showed a significant association with endometrioma size (r:0.461/P:0.027) . The PBAC score showed a positive correlation with myometrial cyst diameter (r:0.315/P:0.008), endometrioma size (r:0.410/P:0.05), and total MUSA score (r:0,19/P:0,007), and a negative correlation with hemoglobin level (r:-0.213/P:0.002). An increase in gravidity (r:0.159/P:0.024), parity (r:0.226/P:0.001), and the number of cesarean sections (r:0.145/P:0.05) was found to be associated with the amount of menstrual bleeding. Fanshaped shadowing (P:0.02) and the presence of endometrioma (P:0.04) were associated with higher pain scores, whereas lower pain scores were observed in patients with vii myometrial cysts (P:0.04). Patients with subendometrial lines and buds had significantly higher PBAC scores (P:0.04). In multivariate analyses, the presence of fan-shaped shadowing (P:0.012) and CA 19-9 level (P:0.049) were identified as independent determinants of pain severity, whereas VAS score (P:0.011), parity (P:0.006), and hemoglobin level (P:0,003) were found to be independent determinants of PBAC score. Logistic regression analysis showed that posterior myometrial asymmetry, parity, and the number of cesarean sections independently increased the risk of heavy menstrual bleeding. Both CA-125 and CA 19-9 levels were significantly higher in the presence of endometrioma. In addition, CA-125 levels were found to be higher in patients with posterior wall asymmetry. Conclusion: Ultrasonographic findings defined by the MUSA-2 criteria in patients with adenomyosis were found to show significant associations with clinical symptoms and serum biomarkers. Subendometrial lines and buds were associated with the amount of menstrual bleeding, whereas fan-shaped shadowing and the presence of endometrioma were associated with pain severity. The ability of the total MUSA score to reflect symptom burden suggests that the MUSA-2 criteria may be used not only as a diagnostic tool but also as a prognostic tool.
Benzer Tezler
- Adenomyozisli olgularda ofis histeroskopi bulguları
Office hysteroscopy findings in patients with adenomyosis
BERİVAN GÜZELBAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR YALÇIN BAHAT
- Adenomiyozisin eşlik ettiği endometriozis tanılı infertil hastalarda serum HE4 (human epıdıdymıs proteın-4) seviyelerinin embriyo transferi sikluslarında implantasyon başarısına etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of serum HE4 (human epididymis protein-4) levels on implantation success in embryo transfer cycles in infertile patients diagnosed with endometriosis accompanying adenomyosis
EMİNE DİNÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Kadın Hastalıkları ve DoğumBursa Uludağ ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. IŞIL KASAPOĞLU
- Adenomyozis hastalarında serum ağır metal düzeylerinin belirlenmesi
Determination of serum heavy metal levels in adenomyosis patients
CANSU KAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR YALÇIN BAHAT
- Adenomyozis hastalarında adenomyozis tipinin, odakların yerleşim yerinin ve uterus boyutunun hastaların üriner sistem semptomlarının şiddetiyle ilişkisinin kıyaslanması
Comparison of the relationship of adenomyosis type, location of foci and uterin volume with the severity of patients' urinary system symptoms in adenomyosis patients
GİZEM ARABACI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT EKİN
- Histerektomi materyalinde adenomyozis veya leiomyom saptanan hastalarda preoperatif koagülasyon parametrelerinin karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
BÜŞRANUR DİRİCAN ÖZEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEZİBAN DOĞAN