Anadolu Kestanesi (Castanea sativa Mill.) Fidanlarında Kuraklık Stresi Etkilerinin İncelenmesi
Study of Drought Stress Effects on Sweet Chestnut (Castanea sativa Mill.)
- Tez No: 1017267
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET DEMİRALAY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ormancılık ve Orman Mühendisliği, Forestry and Forest Engineering
- Anahtar Kelimeler: Anadolu kestanesi, Bitki fizyolojisi, Kuraklık stresi, Plant physiology, Drought stress
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Orman ekosistemleri, iklim değişikliğine bağlı olarak artan kuraklık stresi nedeniyle giderek daha kırılgan hale gelmektedir. Bu durum, orman ağacı türlerinde kuraklık toleransının çok yönlü biçimde değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Anadolu kestanesi (Castanea sativa Mill.), farklı ekolojik koşullara uyum yeteneği yüksek bir tür olmasına rağmen, kuraklık stresine karşı verdiği fizyolojik ve biyokimyasal tepkiler sınırlı sayıda çalışmada ele alınmıştır. Bu araştırmada, Artvin, Sinop ve Isparta orijinli Anadolu kestanesi fidanlarının orta ve şiddetli kuraklık koşullarına verdikleri tepkiler su durumu, fotosentetik performans, oksidatif stres ve antioksidan savunma mekanizmaları açısından bütüncül olarak değerlendirilmiştir. Kuraklık şiddetinin artmasıyla birlikte tüm orijinlerde nispi su içeriğinin azaldığı, buna karşılık oksidatif stres göstergeleri ile antioksidan enzim aktivitelerinin arttığı belirlenmiştir. Gaz değişimi ve klorofil floresansı parametreleri, fotosentetik sınırlamanın ağırlıklı olarak stoma düzenlemesi ve fotokimyasal süreçlerle ilişkili olduğunu göstermiştir. Orijinler arasında farklılıklar gözlenmiş olup orta kuraklık koşullarında Sinop orijini, şiddetli kuraklık koşullarında ise Isparta orijini daha yüksek tolerans sergilemiştir. Üyelik fonksiyonu yöntemi ile yapılan değerlendirme, kuraklık toleransının tekil parametrelerle değil, çok parametreli ve stres şiddetine bağlı bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini ortaya koymuştur. Bu bulgular, Anadolu kestanesi ağaçlandırma ve fidan üretim çalışmalarında uygun orijin seçiminin kuraklık şiddeti dikkate alınarak yapılmasının önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Forest ecosystems are becoming increasingly vulnerable due to intensified drought stress associated with climate change, emphasizing the need for comprehensive evaluation of drought tolerance in forest tree species. Although sweet chestnut (Castanea sativa Mill.) exhibits high ecological adaptability, its physiological and biochemical responses to drought stress have not been sufficiently clarified. In this study, the responses of chestnut seedlings originating from Artvin, Sinop, and Isparta to moderate and severe drought conditions were evaluated using an integrated approach based on plant water status, photosynthetic performance, oxidative stress, and antioxidant defense mechanisms. Increasing drought severity resulted in a decline in relative water content across all provenances, while oxidative stress indicators and antioxidant enzyme activities increased. Gas exchange and chlorophyll fluorescence parameters indicated that photosynthetic limitations were mainly associated with stomatal regulation and photochemical processes. Clear provenance-dependent differences were observed, with the Sinop provenance showing higher tolerance under moderate drought and the Isparta provenance under severe drought conditions. Membership function analysis demonstrated that drought tolerance is a multi-dimensional trait that cannot be explained by single parameters and varies depending on stress intensity. These findings highlight the importance of selecting appropriate provenance in sweet chestnut afforestation and seedling production practices by considering drought severity.
Benzer Tezler
- Samsun–Kuşkayası ve Bafra-Pamuklu orman fidanlıklarında bazı geniş yapraklı orman ağacı fidanlarında morfolojik kalite özellikleri
Morphological quality characteristics of some broadleaved forest tree sapilers in Samsun–Kuşkayasi and Bafra-Pamuklu nursery
BÜŞRA ÖNER UMAYSIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKastamonu ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEZGİN AYAN
- Batı Karadeniz bölgesinde karışık yapraklı ormanlarda açılan farklı büyüklüklerdeki boşluklarda doğal gençleştirme ve yabani kiraz (Cerasus avium (L.) Moench) dikimi
Natural regeneration of mixed broad leaves in different sized gap and wıld cherry (Cerasus avium (L.) Moench ) plantations in Western Black Sea region
GÜNSELİ ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Ormancılık ve Orman MühendisliğiDüzce ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA EŞEN
- Anadolu kestanesi (Castanea sativa Mill.) ve Türk fındığı (Carylus colurna L.) odunlarından modifiye kraft yöntemi ile kağıt hamuru üretimi olanaklarının araştırılması
Determition of modified kraft pulping from Anatolia chestnut (Castanea sativa Mill.) and Turkish hazel (Carylus colurna L.) woods
EBRU AYTEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Ormancılık ve Orman MühendisliğiDüzce ÜniversitesiOrman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET AKGÜL
- Anadolu kestanesi (Castanea sativa Mill.) odununda yıkanma işleminin bazı fiziksel, kimyasal, mekanik ve dayanım özelliklerine etkisi
The effects of leaching chestnut (Castanea sativa Mill.) wood on some physical, chemical, mechanical and strength properties
ÖMER KERİMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜMİT CAFER YILDIZ
- İstanbul ili anadolu kestanesi (Castanea sativa Mill.) meşcerelerinde meyve verimi ve yetişme ortamı özellikleri
Fruit yield and site characteristics of sweet chestnut (Castanea sativa Mill.) stands in Istanbul province
GÜLÇİN ÖZER
Doktora
Türkçe
2020
Ormancılık ve Orman Mühendisliğiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENDER MAKİNECİ