Kalkınma ajanslarının kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplumkuruluşları arasında iş birliği sağlamasına yönelik rolünün OrtaKaradeniz Kalkınma Ajansı üzerinden incelenmesi
An examination of the role of development agencies in facilitating cooperation between public institutions, the private sector, and civil society organizations, through the eyes of the Central Black Sea Development Agency
- Tez No: 1017200
- Danışmanlar: DOÇ. DR. RECEP AYDIN, PROF. DR. ALİ OSMAN ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kamu Yönetimi, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hitit Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'de katılımcılık ve çok aktörlü yönetişim ilkesini benimseyen öncü kurumlardan biri bölge kalkınma ajanslarıdır. Kalkınma ajanslarının mevzuatında ajanslara; kamu kurum ve kuruluşları, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları arasında iş birliği geliştirme ve koordinasyonu sağlama görevi yüklenmiştir. Bu tez çalışması, söz konusu misyonun uygulamada nasıl yerine getirildiğini Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı (OKA) özelinde incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında ajansın bu sorumluluğu nasıl yürüttüğünü ortaya koymak adına; ajans için iş birliği kavramının ne anlama geldiği, süreçte hangi iletişim ve koordinasyon mekanizmalarının kullanıldığı, karşılaşılan yapısal veya yasal zorluklar, ajans içi birimlerin bu süreçlerdeki rol dağılımı ve gelecekte iş birliği geliştirme faaliyetlerini artırmaya yönelik ne tür stratejilerin izlendiği sorularına cevap aranmıştır. Ayrıca ajansın bu kapsamdaki performansını değerlendirebilmek amacıyla; TR-83 Bölgesi'nde faaliyet gösteren ve daha önce ajans destekli projelerde yürütücü ya da iş birlikçi olarak yer almış kurum ve kuruluşların deneyimlerine başvurulmuş, mevcut faaliyetlere yönelik yorumları ve ajanstan beklentileri ortaya konmuştur. Bu çalışmada durum çalışması deseni benimsenmiş, bu desen çerçevesince literatür incelemesi, yarı yapılandırılmış görüşme, doküman incelmesi gibi veri toplama yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma evreni OKA'nın hizmet alanı içerisindeki Amasya, Çorum, Samsun, Tokat illeri ile sınırlandırmış, örneklem ise amaçlı örneklem yönetimiyle; bu illerde faaliyet gösteren kamu kurum ve kuruluşları, özel sektör ve STK'ların temsilcilerinden ve ajans personellerinden seçilmiştir. v Ajansın farklı aktörler arasında iş birliği geliştirmeye yönelik çalışmalarını çok yönlü ele alabilmek adına ajans personelleri ve bölgedeki paydaşlara yönelik ayrı ayrı yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmış ve uygulanmıştır. Ajans personelleri ile yapılan görüşmeler betimsel analiz yoluyla yorumlanmış, paydaşlarla yapılan görüşmelerden elde edilen veriler de MAXQDA programı aracılığıyla içerik analizine tabi tutulmuştur. Ayrıca veri çeşitliliğini artırmak adına, ajansın 2018-2025 yılları arasında aylık olarak yayınladığı bültenler taranarak çok paydaşlı proje ve faaliyetlerin bir listesi çıkarılmıştır. Elde edilen bu veriler üzerinden; ajansın 2018–2025 yılları arasındaki iş birliği geliştirme çalışmalarının dönemsel seyri ile kurumsal ve bölgesel dağılım dinamiklerini ortaya koyan grafikler türetilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, çok paydaşlı proje ve faaliyetlerin iller düzeyinde dengeli dağılmadığını, iş birliğine katılan aktörlerin kurumsal statülerinin (kamu, özel sektör, STK) illere göre değişkenlik gösterdiğini ortaya koymuştur. Paydaşlar tarafında, ajans desteklerinin iş birliğini teşvik edici potansiyeli bulunsa da ortaklıkların kamu kurumlarında yoğunlaştığı, doğrudan yeni iş birlikleri üretmek yerine halihazırda kurulmuş ortaklıkların desteklendiği ve yerel ofislerin bölgeler düzeyinde aynı etkinlikte performans sergileyemediği yönünde eleştirel bir algının oluştuğu belirlenmiştir. Bu bağlamda, OKA'nın bölgesel koordinasyon rolünün sürdürülebilirliği adına, bu işlevin tüm paydaş gruplarını ve illeri eşit düzeyde kapsayacak daha dengeli ve kapsayıcı stratejilerle iyileştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Regional development agencies are pioneer institutions in Turkey adopting participatory and multi-actor governance. Their legislation tasks them with fostering cooperation and coordination among public institutions, the private sector, and non-governmental organizations (NGOs). This thesis examines how this mission is fulfilled in practice, focusing on the Middle Black Sea Development Agency (OKA). To reveal how the agency executes this responsibility, the research investigates its conceptualization of cooperation, its communication and coordination mechanisms, structural or legal challenges, internal role distribution, and future cooperation strategies. Furthermore, to evaluate agency performance, the study examines the experiences, feedback, and expectations of TR-83 Region institutions that previously coordinated or collaborated in agency-supported projects. Adopting a case study design, this research utilizes literature review, semi-structured interviews, and document analysis. The research universe comprises Amasya, Çorum, Samsun, and Tokat provinces within OKA's service area. The sample, selected via purposive sampling, includes agency personnel and representatives from local public institutions, the private sector, and NGOs. To comprehensively analyze cooperation efforts among different actors, separate semistructured interview forms were administered to agency personnel and regional stakeholders. Interviews with personnel were interpreted through descriptive analysis, while stakeholder data underwent content analysis using MAXQDA software. Additionally, to enhance data vii triangulation, monthly agency bulletins published between 2018 and 2025 were reviewed to compile multi-stakeholder projects and activities. These data were used to generate graphs illustrating the periodic trends and institutional/regional distribution dynamics of cooperation efforts during 2018–2025. Findings indicate that multi-stakeholder projects and activities are imbalanced at the provincial level, and participants' institutional statuses (public, private, NGO) vary across provinces. Although agency supports potentially incentivize cooperation, stakeholders perceive that partnerships heavily concentrate within public institutions, already-established partnerships are supported rather than new ones, and local investment support offices perform with unequal efficiency across provinces. Consequently, for the sustainability of OKA's regional coordination role, this function must be enhanced through more balanced and inclusive strategies that encompass all stakeholder groups and provinces equally.
Benzer Tezler
- Aktörler arası ilişkiler, sorunlar ve sonuçlar bakımından Türkiye'de kalkınma ajansları: Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA) örneği
Relations between actors, issues and results in terms of development agencies in Turkey: South Aegean Development Agency (GEKA) example
İSMET AKBAŞ
Doktora
Türkçe
2015
Kamu YönetimiPamukkale ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN ÖZGÜR
- 1985-1986 yıllarında Polatlı Devlet Hastanesine kaza nedeniyle başvuranların incelenmesi
Başlık çevirisi yok
FERHAN ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Sivas-Kangal yöresinde kırsal gelişme ve pazara açılma sürecindeki farklılaşmalar (bir örnek olay incelemesi)
Başlık çevirisi yok
FAHRİ ERCEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
SosyolojiCumhuriyet ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. A. VAHAP SAĞ
- Dokuma kumaşlarda örgü tipinin ham kumaşın boyutları ve geometrik özellikleri üzerindeki etkilerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
EMEL ÖNDER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER