Ortaokul öğrencilerinin çevre bilinci kazanım düzeylerinin incelenmesi
An examination of middle school students' levels of environmentalawarenes
- Tez No: 1017064
- Danışmanlar: PROF. DR. SİNAN ERTEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Erken yaşlarda kazandırılacak bilinç, sürdürülebilir bir gelecek açısından kritik önemdedir. Ortaokul döneminde, bireylerin bilişsel, duyuşsal ve davranışsal gelişimlerinin hız kazanmasıyla çevre bilinci önemli bir süreç olarak değerlendirilmektedir. Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin çevre bilinci kazanım düzeylerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılarak desenlenmiş, 2025–2026 eğitim-öğretim yılında Eylül- Şubat ayları arasında Çorum il merkezinde, sosyoekonomik düzeyleri birbirine yakın üç farklı ortaokulda öğrenim gören öğrencilerle yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini 5., 6., 7. ve 8. sınıf düzeylerindeki toplam 330 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak“Çevre Bilinci Ölçeği”kullanılmıştır. Ölçek, bilgi, tutum ve davranış düzeylerini kapsamlı biçimde değerlendirmeyi sağlayan 60 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin Cronbach α değeri α =.97'dir. Veriler analiz edilirken öğrencilerin çevre bilinci düzeyleri, cinsiyet, sınıf düzeyi, canlılarla ilgilenme durumu (bitki ve hayvan), çevre sorunlarını sosyal çevresinde konuşma sıklığı ve çevreye ilişkin haberleri takip etme gibi değişkenler açısından incelenmiştir. Çevre bilincinin alt boyutları bilgi, tutum ve davranış arasındaki ilişkiler de analiz edilmiştir. Öğrencilerin çevre bilinci düzeylerinin belirlenmesinde betimsel istatistikler (aritmetik ortalama, standart sapma), gruplar arası farklılıkların incelenmesinde tek yönlü varyans analizi (ANOVA) gibi çıkarımsal istatistik teknikleri kullanılmıştır. Bulgular, ortaokul öğrencilerinin çevre bilincinin orta düzeyde olduğunu ve bu bilginin her zaman davranışa dönüşmediğini ortaya koymuştur. Sonuçlar, çevre eğitiminin yalnızca bilişsel boyutla sınırlı kalmaması gerektiğini, öğrencilerin çevresel tutum geliştirmelerini, bu tutumları davranışa dönüştürmelerini sağlayacak uygulamaya dayalı öğrenme süreçlerine ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Early-acquired environmental awareness is critically important for a sustainable future. In the middle school period, environmental awareness is regarded as a key developmental process as cognitive, affective, and behavioral development accelerates. This study aimed to examine the environmental awareness acquisition levels of middle school students. The research was designed using a quantitative survey model and conducted between September-February of 2025–2026 academic year in three middle schools with similar socioeconomic characteristics in Çorum. The sample consisted of 330 students from 5th, 6th, 7th, and 8th grades. Data were collected using the“Environmental Awareness Scale,”consisting of 60 items measuring knowledge, attitudes, and behaviors. The scale's reliability coefficient was Cronbach's alpha α=.97. Data analysis examined environmental awareness levels according to gender, grade level, interest in living things (plants and animals), frequency of discussing environmental issues, and following environmental news. Relationships among knowledge, attitude, and behavior sub-dimensions were also analyzed. Descriptive statistics (mean, standard deviation), one-way ANOVA were used. Findings showed that students' environmental awareness was at a moderate level and that knowledge does not always translate into behavior. The results suggest that environmental education should not remain limited to cognitive learning but should include practice-based approaches that support the development of attitudes and their transformation into behavior. It also highlights the importance of integrating environmental education across school curricula and encouraging active student participation in real-life environmental activities for sustainable behavioral change in the long term.
Benzer Tezler
- Ortaokul öğrencilerinin çevre bilinci kazanım düzeyleri
The environment conscious levels of middle school students
SELİM SELİMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAfyon Kocatepe Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET ALİ GAZEL
- Yaşam temelli öğrenme yaklaşımının öğrencilerin çevre bilinci ve çevresel duyarlılık kazanımına etkisi: Evsel atıklar ve geri dönüşüm konusu
The effect of context- based learning approach on students' environmental awareness and environmental sensitivity: Domestic wastes and recycling subject
ALİ DAĞLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA YAZICI
- Yurt dışından kesin dönüş yapan işçi çocukları ile Türkiye'de doğup büyümüş çocukların frustrasyona karşı geliştirdikleri agresyonun yönü ve türünün rosenzwerg pıcturefrustratron testi ile değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
NERMİN ÇELEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıUludağ ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUNA TANELİ
- Kalkınmada öncelikli yörelerde görev yapan vali-kaymakam il ve ilçe Milli Eğitim Gençlik ve Spor Müdürlerinin ilköğretim yönetiminde karşılaştıkları güçlükler
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA YALÇINKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ATAMAN