Geri Dön

Acil serviste şiddetli hiperlaktatemi saptanan hastalarda etiyolojik dağılımı ve mortalite oranlarının analizi

Analysis of etiological distribution and mortality rates in patients with severe hyperlactatemia detected in the emergency department

PDF İndir

  1. Tez No: 1016887
  2. Yazar: SALİH YAĞCI
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLTER AĞAÇKIRAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Acil Servis, Laktat, Şiddetli Hiperlaktatemi, Mortalite, Prognoz, Emergency Department, Lactate, Severe Hyperlactatemia, Mortality, Prognosis
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hitit Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Laktat birçok hastalıkta hastalık ciddiyeti ve mortalite ile ilişkili olsa da seçilmemiş acil servis popülasyonunda şiddetli hiperlaktateminin etiyolojik dağılımı ve prognozuna ilişkin veriler sınırlıdır. Çalışmamızın birincil amacı şiddetli hiperlaktatemiye neden olan en sık hastalıkları ve mortalite oranlarını belirlemek; ikincil amacı ise laktat ile bazı klinik parametreleri mortaliteyi öngörme gücü açısından karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Prospektif gözlemsel kohort tasarımlı çalışma, 15.03.2025-15.04.2025 tarihleri arasında üçüncü basamak bir hastanenin acil servisinde yürütüldü. İlk 2 saat içinde laktat düzeyi çalışılan, 18 yaş ve üzeri, gebe olmayan hastalar dahil edildi. Demografik veriler, başvuru şikâyeti, bilinç düzeyi, vital bulgular, laboratuvar parametreleri, şok indeksi (SI), yaş şok indeksi (Age SI), modifiye şok indeksi (MSI), klinik seyir ve sonlanım kaydedildi. Toplanan veriler ile; yatış/taburculuk, yatış süresi ve mortalite ilişkileri incelendi. Bulgular: Hastaların medyan yaşı 57, kadın oranı %53,4'tü. 30 günlük hastane içi mortaliteyi öngörmede laktat için kesme noktası ≥3,3 mmol/L, eğri altındaki alan (AUC) (%95 güven aralığı [CI]) 0,745 (0,681-0,810), sensitivite %55,07 ve spesifisite %86,07 bulundu. Laktat düzeyleri 0-2 (normal), 2-4 (hafif), 4-6 (orta) ve ≥6 mmol/L (şiddetli) olarak sınıflandırıldığında, şiddetli hiperlaktatemi grubunda mortalite %55,13'tü (n=43). Bu grupta en sık tanılar kardiyak arrest, sepsis, travma, akut koroner sendrom, epileptik nöbet, akut böbrek yetmezliği ve pnömoniydi. Mortaliteyi öngörmede laktat ve Age SI en güçlü ayırt edici performansı gösterirken, SI orta, MSI daha zayıf düzeydeydi. Sonuç: Şiddetli hiperlaktatemi, seçilmemiş acil servis hastalarında yüksek mortalite ile ilişkilidir. En sık etiyolojiler kardiyak arrest, sepsis, travma, akut koroner sendromlar, epileptik nöbet, akut böbrek yetmezliği ve pnömonidir. Laktat ve Age SI, 30 günlük hastane içi mortaliteyi öngörmede öne çıkan değişkenlerdir. Daha geniş, çok merkezli ve tanıları standardize edilmiş çalışmalar laktatın prognostik değerini daha net ortaya koyacaktır.

Özet (Çeviri)

Objective: Although lactate is associated with disease severity and mortality in many diseases, data on the etiological distribution and prognosis of severe hyperlactatemia in an unselected emergency department population are limited. The primary aim of our study was to identify the most common diseases causing severe hyperlactatemia and to determine mortality rates; the secondary aim was to compare lactate with selected clinical parameters in terms of their ability to predict mortality. Materials and Methods: This prospective observational cohort study was conducted in the emergency department of a tertiary hospital between 15.03.2025 and 15.04.2025. Non-pregnant patients aged 18 years and older whose lactate levels were measured within the first 2 hours were included. Demographic data, presenting complaints, level of consciousness, vital signs, laboratory parameters, shock index (SI), age shock index (Age SI), modified shock index (MSI), clinical course, and outcomes were recorded. The relationships between the collected data and admission/discharge status, length of hospital stay, and mortality were analyzed. Results: The median age of the patients was 57 years, and 53.4% were female. For predicting 30-day in-hospital mortality, the cut-off value for lactate was ≥3.3 mmol/L, with an area under the curve (AUC) (95% confidence interval [CI]) of 0.745 (0.681–0.810), sensitivity of 55.07%, and specificity of 86.07%. When lactate levels were classified as 0–2 mmol/L (normal), 2–4 mmol/L (mild), 4–6 mmol/L (moderate), and ≥6 mmol/L (severe), mortality in the severe hyperlactatemia group was 55.13% (n=43). The most common diagnoses in this group were cardiac arrest, sepsis, trauma, acute coronary syndrome, epileptic seizure, acute kidney injury, and pneumonia. Lactate and Age SI showed the strongest discriminative performance in predicting mortality, whereas SI demonstrated moderate and MSI demonstrated weaker performance. Conclusion: Severe hyperlactatemia is associated with high mortality in unselected emergency department patients. The most common etiologies are cardiac arrest, sepsis, trauma, acute coronary syndromes, epileptic seizure, acute kidney injury, and pneumonia. Lactate and Age SI are prominent variables in predicting 30-day in-hospital mortality. Larger, multicenter studies with standardized diagnoses are needed to more clearly establish the prognostic value of lactate.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    51

    1985-1986 yıllarında Polatlı Devlet Hastanesine kaza nedeniyle başvuranların incelenmesi

    Başlık çevirisi yok

    FERHAN ŞENOL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    İlk ve Acil YardımGazi Üniversitesi

    Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN

  2. Tez No

    52

    Organize sanayi bölgelerinde iş güvenliği sorunlarının teknik ve bilimsel araştırılmasında bir yöntem önerisi

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET ALİ YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi Üniversitesi

    Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. İBRAHİM BOYNUKALIN

  3. Tez No

    57

    Türkiye'de trafik kazalarının epidemiyolojisi

    Başlık çevirisi yok

    HARUN KARACA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    UlaşımGazi Üniversitesi

    Kazalarda Acil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN

  4. Tez No

    59

    Türkiye'de trafik kazalarının nedenleri ve acil yardım organizasyonu

    Başlık çevirisi yok

    VEYSEL HAVUÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    UlaşımGazi Üniversitesi

    Acil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖVSEV DÖRTLEMEZ

  5. Tez No

    61

    Hastanelerde acil servis hizmetleri

    Başlık çevirisi yok

    CİHAN SEVİM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    HastanelerGazi Üniversitesi

    Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. MEHMET ALİ BUMİN

Geri Dön