Gebelerde sosyal medya kullanımının yeme davranışları ve beden algısı üzerine etkisi
The effect of social media use in pregnant women on eating behaviors and body perception
- Tez No: 1016841
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YASEMİN HAMLACI BAŞKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ebelik, Midwifery
- Anahtar Kelimeler: Gebelik, sosyal medya, yeme davranışı, beden algısı, ebelik, Pregnancy, social media, eating behavior, body image, midwifery
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ VE AMAÇ: Sosyal medya, gebeler için bilgi kaynağı ve destek mekanizması sağlasa da idealize edilmiş beden imgeleri üzerinden beden memnuniyetsizliği ve sağlıksız yeme davranışlarını tetikleyebilmektedir. Bu araştırma, gebelerde sosyal medya kullanımının yeme davranışları ve beden algısı üzerindeki etkisini ve bu ilişkilerin yordayıcı rollerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. GEREÇ VE YÖNTEM: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte planlanan araştırma, Ocak–Aralık 2025 tarihleri arasında Türkiye'nin farklı bölgelerinde yaşayan 302 gebe ile yürütülmüştür. Veriler çevrimiçi ortamda Kadın Tanıtıcı Bilgi Formu, Sosyal Medya Kullanım Ölçeği, Üç Faktörlü Yeme Ölçeği ve Gebelikte Vücut Algısı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra basit ve çoklu doğrusal regresyon analizleri uygulanmış, anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. BULGULAR: Katılımcıların yaş ortalaması 29,15±4,22 yıl olup yaşları 19–44 arasında değişmektedir. Gebelerin %71,9'u lisans mezunu, %54,3'ü çalışmamakta ve %54,3'ünün geliri giderine denktir. Regresyon analizleri, sosyal medya kullanım puanının kontrolsüz yeme (B=0,781; p<0,001), duygusal yeme (B=0,897; p<0,001) ve bilişsel kısıtlayıcı yeme (B=0,519; p=0,028) düzeylerini anlamlı ve pozitif yönde yordadığını göstermiştir. Ayrıca sosyal medya kullanımı ile beden algısı arasında negatif yönlü ve ileri düzeyde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (B=-0,387; p<0,001). Aracı modelde de benzer şekilde sosyal medya kullanımının beden algısı üzerinde olumsuz etkisi devam etmiştir (B=-0,320; p<0,001). SONUÇ: Bulgular, gebelerde sosyal medya kullanımının yeme davranışları ve beden algısı ile anlamlı biçimde ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda, gebelerin sosyal medya içeriklerinden etkilenme düzeylerinin değerlendirilmesi, sağlıklı beslenme alışkanlıklarının desteklenmesi ve olumlu beden algısını güçlendirmeye yönelik danışmanlık müdahalelerinin geliştirilmesi önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: While social media provides information and support mechanisms for pregnant women, it can also trigger body dissatisfaction and unhealthy eating behaviors through idealized body images. This research was conducted to examine the effects of social media use on eating behaviors and body image in pregnant women, and the predictive roles of these relationships. MATERIAL AND METHOD: This descriptive and cross-sectional study was conducted with 302 pregnant women living in different regions of Turkey between January and December 2025. Data were collected online using the Women's Demographic Information Form, the Social Media Use Scale, the Three-Factor Eating Scale, and the Body Image in Pregnancy Scale. Descriptive statistics, as well as simple and multiple linear regression analyses, were applied in the analysis of the data, and the significance level was accepted as p<0.05. RESULTS: The mean age of the participants was 29.15±4.22 years, ranging from 19 to 44 years. 71.9% of the pregnant women had a bachelor's degree, 54.3% were unemployed, and 54.3% had an income equal to their expenses. Regression analyses showed that social media use scores significantly and positively predicted levels of uncontrolled eating (B=0.781; p<0.001), emotional eating (B=0.897; p<0.001), and cognitively restrictive eating (B=0.519; p=0.028). Furthermore, a highly significant negative correlation was found between social media use and body image (B=-0.387; p<0.001). Similarly, in the mediated model, the negative impact of social media use on body image persisted (B=-0.320; p<0.001). CONCLUSION: The findings show that social media use in pregnant women is significantly associated with eating behaviors and body image. Accordingly, it is important to assess the level of influence of social media content on pregnant women, support healthy eating habits, and develop counseling interventions aimed at strengthening positive body image.
Benzer Tezler
- Gebelerde sosyal medya kullanımının beden imajı üzerine etkileri
The effects of social media use on body image in pregnant women
SERCAN ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
EbelikSağlık Bilimleri ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELTEM UĞURLU
- Gebelerde internet ve sosyal medya kullanımının psikososyal sağlık ile ilişkisi
The relationship between internet and social media use and psychosocial health in pregnant women
YASEMİN ÇAVUŞ SOLMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaKadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKAY GÜNGÖR SATILMIŞ
- Sosyal medya kullanımı gebelikte beden algısını yordayıcı bir faktör müdür?
Is social media use a predictive factor for body image during pregnancy?
ESRA SARITEMUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikPamukkale ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PINAR SERÇEKUŞ AK
- Gebelikte internet kullanımının sanal sosyal desteğe etkisinin belirlenmesi
Internet use in pregnancy virtual social support determination of impact
HAMİDE YEMŞEN
- Gençlerde sosyal medya kullanımının beden algısı ve görünüş tercihlerine etkisi: Ankara örneği
The effect of social media use on body perception and appearance preferences among young people: Ankara example
İREM KOCAKAPLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYATİ BEŞİRLİ