Doğum sonu dönemde primipar annelere verilen bireyselleştirilmiş bakım ve danışmanlığın maternal bağlanma, anne öz yeterlik ve annelik fonksiyonuna etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of individualized care and counseling given to primiparous mothers in the postpartum period on maternal attachment, maternal self-efficacy and maternal functioning: A randomized controlled trial
- Tez No: 1016102
- Danışmanlar: PROF. DR. EMEL EGE
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Kadın Hastalıkları ve Doğum, Nursing, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Annelik fonksiyonu, bağlanma, bireyselleştirilmiş bakım, danışmanlık, hemşirelik, öz yeterlik, Attachment, counseling, individualized care, maternal functioning, nursing, self-efficacy, Individualized care, Consulting
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, doğum sonrası ilk üç aylık dönemdeki primipar annelere verilen bireyselleştirilmiş bakım ve danışmanlığın maternal bağlanma, anne öz yeterlik ve annelik fonksiyonu üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla, müdahale ve kontrol gruplu randomize kontrollü deneysel bir izlem çalışması olarak yürütülmüştür. Araştırma, 15 Aralık 2023-15 Aralık 2024 tarihleri arasında Afyonkarahisar ilinde bir kamu hastanesinde doğum yapan, araştırmanın dahil edilme kriterlerine uyan 54 primipar anne ile yapılmıştır. Müdahale ve kontrol gruplarının belirlenmesinde blok randomizasyon örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Müdahale grubunda yer alan annelere doğum sonrası ilk 48 saat içerisinde doğum sonu bakım, emzirme ve bebek bakımı konularını içeren tek oturumluk bir eğitim verilmiştir. Kontrol grubunda yer alan annelere ise standart hastane bakımı dışında herhangi bir uygulama yapılmamıştır. Müdahale grubunda yer alan anneler ile ikinci, dördüncü, altıncı, sekizinci ve on ikinci haftalarda telefon aracılığıyla izlem görüşmeleri yapılarak bakım planları ve danışmanlık desteği sürdürülmüştür. Müdahale ve kontrol grubunda yer alan anneler, altıncı ve on ikinci haftalarda eş zamanlı olarak değerlendirilmiştir. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Anne-Bebek Bağlanma Ölçeği (ABBÖ), Maternal Bağlanma Ölçeği (MBÖ), Ebeveyn Öz Yeterlik Ölçeği (EÖYÖ) ve Barkin Annelik Fonksiyonu Ölçeği (BAFÖ) kullanılmıştır. Verilerin analizinde ki-kare testleri, bağımsız gruplarda t testi, karışık desen varyans analizi (ANOVA) testi, ROC eğri analizi ve lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, katılımcıların tanıtıcı özellikleri açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Müdahale ve kontrol gruplarının ABBÖ ön test puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Müdahale ve kontrol grubunda yer alan annelerin ilk ölçüm MBÖ puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmazken (p>0,05), ikinci ölçümde müdahale grubunun MBÖ puan ortalaması kontrol grubunun puan ortalamasından istatistiksel olarak daha yüksek değerde (p<0,05) bulunmuştur. Müdahale ve kontrol grubunda yer alan annelerin ilk ölçüm EÖYÖ puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmazken (p>0,05), ikinci ölçümde müdahale grubunun EÖYÖ puan ortalaması kontrol grubunun puan ortalamasından istatistiksel olarak daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Müdahale ve kontrol grubunda yer alan annelerin ilk ölçüm BAFÖ puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmazken (p>0,05), ikinci ölçümde müdahale grubunun BAFÖ puan ortalaması kontrol grubunun puan ortalamasından istatistiksel olarak daha yüksek (p<0,05) bulunmuştur. Grup-zaman etkileşimine bakıldığında, bu etkinin tüm ölçek sonuçlarında anlamlı olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak; primipar annelere verilen bireyselleştirilmiş bakım ve danışmanlığın maternal bağlanma, ebeveyn öz yeterlik ve annelik fonksiyonu düzeylerini artırmada etkili olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, doğum sonrası dönemdeki annelerin maternal bağlanma, öz yeterlik ve annelik fonksiyon düzeylerini artırmaya yönelik eğitim ve danışmanlık içeren programların yaygınlaştırılması, bireyselleştirilmiş bakım planlarının oluşturulması ve annelerin bu planlar doğrultusunda değerlendirilmeleri önerilebilir.
Özet (Çeviri)
This research was conducted to determine the effects of individualized care and counseling provided to primiparous mothers in the first three months postpartum on maternal attachment, maternal self-efficacy, and maternal functioning. The research was carried out as a randomized controlled experimental study with post-test measurements, involving an intervention and a control group. The study was conducted between December 15, 2023, and December 15, 2024, with 54 primiparous women who gave birth at a public hospital in Afyonkarahisar and met the inclusion criteria. Block randomization was used to assign participants to the intervention and control groups. Mothers in the intervention group received a single-session training covering postpartum care, breastfeeding, and infant care within the first 48 hours after delivery. Mothers in the control group received no application other than standard hospital care. Follow-up interviews were conducted via telephone with the mothers in the intervention group at the second, fourth, sixth, eighth, and twelfth weeks to maintain care plans and counseling support. Mothers in the intervention and control groups were evaluated simultaneously at the sixth and twelfth weeks. Data were collected using an Introductory Information Form, the Mother-to-Infant Bonding Scale (MIBS), the Maternal Attachment Inventory (MAI), the Parental Self-Efficacy Scale (PSES), and the Barkin Index of Maternal Functioning (BIMF). Chi-square tests, independent samples t-test, mixed-design analysis of variance (ANOVA), ROC curve analysis, and logistic regression analysis were used for data analysis. According to the research findings, no statistically significant difference was found between the groups in terms of the participants' introductory characteristics (p>0.05). There was no significant difference between the pre-test mean scores of the intervention and control groups on the MIBS (p>0.05). While there was no significant difference between the first measurement MAI mean scores of the mothers in the intervention and control groups (p>0.05), the MAI mean score of the intervention group in the second measurement was found to be statistically significantly higher than that of the control group (p<0.05). While there was no significant difference between the first measurement PSES mean scores of the mothers in the intervention and control groups (p>0.05), the PSES mean score of the intervention group in the second measurement was found to be statistically lower than that of the control group (p<0.05). While there was no significant difference between the first measurement BIMF mean scores of the mothers in the intervention and control groups (p>0.05), the BIMF mean score of the intervention group in the second measurement was found to be statistically significantly higher than that of the control group (p<0.05). Looking at the group-time interaction, this effect was found to be significant for all scale results. In conclusion, it was determined that individualized care and counseling provided to primiparous mothers are effective in increasing the levels of maternal attachment, parental self-efficacy, and maternal functioning. Accordingly, it can be recommended to expand programs involving training and counseling aimed at increasing maternal attachment, self-efficacy, and maternal functioning levels in the postpartum period, to create individualized care plans, and to evaluate mothers in line with these plans.
Benzer Tezler
- Primipar ve multipar annelerin doğum sonu güvenlik hisleri ve etkileyen faktörler
Sense of postpartum security and associated factors of primiparous and multiparous mothers
MERVE YAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Kadın Hastalıkları ve DoğumNecmettin Erbakan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAMİLE ALTUNTUĞ
- Ulaş Sağlık Ocağı merkezinde nüfusun bazı niteliklerine ve konutların durumuna ilişkin bir çalışma
An Investigation carried out at the Ulaş Public Health Centre concerning some characteristics of the population and housing conditions in the district of Ulaş
EROL ŞANLI
Doktora
Türkçe
1985
Halk SağlığıCumhuriyet ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERVET ÖZGÜR
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Sivas yöresinde akraba evliliği yapan ve yapmayan çiftlerde dermatoglifik benzerlikler
Similarities of dermataoglyphies among individval of married relatives and married couples not related to each other in Sivas region
Y. SELMA SÜNGÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Tıbbi BiyolojiCumhuriyet ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLHAN SEZGİN
- Landsat uydusu aracılığı ile elde edilen görüntülerin sınıflandırılmaları ve bunlara ilişkin bilgisayar programlarının hazırlanması
Başlık çevirisi yok
G. FERZAN KÜÇÜKA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİS PÜSKÜLCÜ