Türk vatandaşlığının istisnai yolla kazanılması
Exceptional acquisition of Turkish citizenship
- Tez No: 1015083
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE ACUN MEKENGEÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Özel Hukuk Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Devletin, kendi vatandaşlık bağına kabul edeceği kişileri belirleme konusundaki münhasır yetkisi, egemenlik hakkının temel bir tezahürü olarak kabul edilmektedir. Ancak bu egemenlik, hukukun üstünlüğü ilkesi gereğince keyfi olmaktan uzak, kanunlarla sınırlandırılmış bir yetkidir ve vatandaşlık, yalnızca soybağı esasına göre doğumla kazanılan bir statü olmayıp yabancıların kanunda belirtilen şartları yerine getirmesiyle sonradan da kazanılabilir. Bu sonradan kazanım yollarından biri de devlete özel ve geniş bir takdir yetkisi tanıyan, genel yolla vatandaşlığın kazanılmasına dair öngörülen ikamet süresi gibi belirli şartlardan muafiyet sağlayan istisnai yolla vatandaşlık kazanım halidir. Çalışma kapsamında, Türk vatandaşlığının sonradan kazanılma yollarından biri olan istisnai yolla vatandaşlık kazanılması kurumunu, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu (TVK) hükümleri, ilgili yönetmelikler, tarihsel gelişim ve doktrindeki tartışmalar kapsamında ayrıntılı bir şekilde incelemektedir. Çalışma, istisnai vatandaşlığın, devlet ile birey arasındaki normatif ve siyasi aidiyeti kuran vatandaşlık kavramını tanımlayan klasik anlayışın ötesinde, ülkenin ekonomik, bilimsel ve kültürel menfaatlerine hizmet eden bir devlet politikası aracı olarak nasıl işlediğini incelemektedir. Çalışma kapsamında, istisnai vatandaşlık kurumunun hukuki güvenlik, hukuki öngörülebilirlik, eşitlik ve klasik vatandaşlık ilkelerinden taviz verilmemesi için idarenin takdir yetkisinin sınırlarının hukuki düzenlemeler ile daha somut çizgilerle belirlenmesi ve yargısal denetimin etkinleştirilmesi zorunluluğunu vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
The acquisition of Turkish citizenship is regarded as an inevitable consequence of the state's sovereign authority, as the power to determine who may become a citizen belongs exclusively to the state. However, this sovereignty is not arbitrary; in accordance with the principle of the rule of law, it is limited by legal norms. Citizenship is not only a status acquired by birth on the basis of descent, but may also be obtained subsequently by foreigners who meet the conditions prescribed by law. One of these subsequent acquisition methods is exceptional naturalization, in which the requirements of ordinary naturalization are not sought and the state is granted a broad discretionary power. This study examines in detail the institution of acquiring Turkish citizenship through exceptional naturalization—one of the methods of post-natal acquisition—within the framework of the provisions of the Turkish Citizenship Law No. 5901, relevant regulations, historical development, and doctrinal discussions. The study evaluates how exceptional naturalization functions, beyond the classical understanding of citizenship as the legal and political bond between the state and the individual, as an instrument of state policy serving the country's economic, scientific, and cultural interests. The study emphasizes the necessity of defining the limits of administrative discretion with clearer legal boundaries and strengthening judicial review in order to safeguard legal certainty, legal foreseeability, equality, and the fundamental principles of classical citizenship.
Benzer Tezler
- Türk vatandaşlığının istisnai yolla kazanılması
Acquisition of Turkish citizenship by exceptional circumstance
AHMET OĞUZ BACANAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
HukukOndokuz Mayıs ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE ÜNSAL
- Türk vatandaşlığının kazanılmasında idarenin takdir yetkisi
Discretionary power of the administration in the acquisition of Turkish citizenship
AYŞE İCLAL ÜMİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Hukukİstanbul Ticaret ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU ŞENSÖZ MALKOÇ
- Türk vatandaşlığının istisnai yoldan kazanılması
Extraordinary acquisition of Turkish citizenship
GÜLSER BANU USLU YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HukukHacettepe ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BANU ŞİT KÖŞGEROĞLU
- İstisnai yoldan Türk vatandaşlığının kazanılması
Başlık çevirisi yok
EDA AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HukukAntalya Bilim ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜVEN YARAR
- Vatandaşlığın dönüşümü ve göç: Türkiye'de geçici koruma altındaki Suriyelilerin istisnai Türk vatandaşlıklarına yönelik siyasi partilerin politika ve yaklaşımları
Transformation of citizenship and migration: Policies and approaches of political parties towards the exceptional Turkish citizenship of Syrians under temporary protection in Turkey
RECEP YİĞİT
Doktora
Türkçe
2024
Siyasal BilimlerKocaeli ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERKAN DOĞAN