Diyarbakır'da aile sağlığı merkezlerine başvuran yetişkin bireylerin kuduz bilgi düzeyleri
Levels of rabies awareness among adult individuals visiting family health centers in Diyarbakır
- Tez No: 1011862
- Danışmanlar: DOÇ. DR. VASFİYE DEMİR PERVANE
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Kuduz, Bilgi Düzeyi, Halk Sağlığı, Zoonotik Hastalık, Farkındalık, Aile Sağlığı Merkezi, Rabies, Knowledge Level, Public Health, Zoonotic Disease, Awareness, Family Health Center
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dicle Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş-Amaç: Kuduz, özellikle gelişmekte olan bölgelerde önemli bir halk sağlığı tehdidi oluşturmaya devam eden ölümcül bir zoonozdur. Çalışma, bireylerin kuduz hakkındaki bilgi düzeyini değerlendirmeyi; bilgi düzeyleri ile sosyodemografik özellikleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Materyal-Metod: Kesitsel tipte tasarlanmış çalışma, Diyarbakır'da aile sağlığı merkezlerine başvuran yetişkin bireylerle yürütülmüştür. Katılımcılara sosyodemografik özellikler ve kuduz bilgi düzeyini sorgulayan 24 soruluk anket uygulanmıştır. Veriler SPSS 27.0 programında analiz edilmiştir. Bulgular: 1227 katılımcıyla yürütülmüş çalışmada; katılımcıların %80,1'i kuduzun tedavisi olan bir hastalık olduğunu; %75,2'si aşıyla önlenebileceğini; %66,3'ü bulaşıcı olduğunu belirtmiştir. Kuduzun hangi hayvanlardan bulaşabileceği sorusuna en yüksek doğru yanıt oranları köpek (%87,2) ve kedi (%63,3) olarak verilmiştir. Katılımcıların %54,1'i yara yerinin öncelikle bol su-sabunla yıkanması; %45,9'u tükürükle temizlenmesi ve %31,8'i kan akıtılması gerektiğini belirtmiştir. Evcil hayvan besleyenlerin sadece %25,8'inin aşı yaptırması gerektiğini doğru bilmiştir. Üniversite mezunlarının toplam bilgi puanı (32,86±9,66) lise mezunlarından (28,13±11,96) anlamlı düzeyde yüksektir (p<0,001). Benzer şekilde, memurların bilgi puanı diğer meslek gruplarına göre çok daha yüksektir (p<0,001). Kuduz şüpheli hayvanla ısırılma öyküsü olan bireylerde de bilgi düzeyi daha yüksektir (p=0,006). Bireylerin yaşı ile bilgi düzeyi arasındaki ilişkiler anlamlı ancak genellikle zayıf düzeydedir. Sonuç: Çalışma, bireylerin kuduz hakkındaki bilgi düzeyinin, özellikle hastalık şiddeti ve maruziyet sonrası yönetim gibi kritik alanlarda yetersiz olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bulgular, farkındalığı artırmak ve önleyici davranışları iyileştirmek için halk sağlığı eğitim programlarına duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır. Kuduzun azaltılmasına yönelik etkili sağlık politikalarının ve toplum temelli müdahalelerin geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Introduction-Aim: Rabies is a fatal zoonotic disease that continues to pose a significant public health threat, particularly in developing regions. This study aimed to evaluate individuals' level of knowledge regarding rabies and to examine the relationship between their knowledge levels and sociodemographic characteristics. Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted with adult individuals applying to family health centers in Diyarbakır. A 24-item questionnaire assessing sociodemographic characteristics and rabies-related knowledge levels was administered to the participants. The data were analyzed using SPSS version 27.0. Results: The study was conducted with 1,227 participants. Among the participants, 80.1% stated that rabies is a treatable disease, 75.2% reported that it can be prevented through vaccination, and 66.3% indicated that it is a contagious disease. Regarding the animals that may transmit rabies, the highest correct response rates were reported for dogs (87.2%) and cats (63.3%). Additionally, 54.1% of the participants stated that the wound site should first be washed thoroughly with soap and water, 45.9% reported that it should be cleaned with saliva, and 31.8% indicated that bleeding should be induced. Only 25.8% of pet owners correctly knew that their animals should be vaccinated. The total knowledge score of university graduates (32.86±9.66) was significantly higher than that of high school graduates (28.13±11.96) (p<0.001). Similarly, civil servants demonstrated significantly higher knowledge scores compared to other occupational groups (p<0.001). Individuals with a history of being bitten by a suspected rabid animal also had higher knowledge levels (p=0.006). Although the relationships between age and knowledge level were statistically significant, they were generally weak. Conclusion: The findings of the study revealed that individuals' knowledge regarding rabies was insufficient, particularly in critical areas such as disease severity and post-exposure management. These findings emphasize the need for public health education programs aimed at increasing awareness and improving preventive behaviors. Furthermore, the development of effective health policies and community-based interventions to reduce the burden of rabies is recommended.
Benzer Tezler
- Aile sağlığı merkezlerine başvuran ebeveynlerde çocukluk çağı aşı reddi nedenleri
The reasons of the childhood vaccination rejection in parents applied to primary health care centers
HALİL İBRAHİM ÜNSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiDicle ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET YILMAZ
- Sosyoekonomik gelişmişlik düzeyi farklı iki bölgedeki aile sağlığı merkezlerine başvuran gebelerde yaşam kalitesi ve etkileyen faktörler
Quality of life and affecting factors in pregnant women applying to family health centers in two regions with different socioeconomic development levels
ELANUR GÜZEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Halk SağlığıDicle ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA KILINÇ
- 2016-2019 yılları arasında Diyarbakır'da çocuk ergen madde bağımlılığı arındırma ve rehabilitasyon merkezinde tedavi gören olguların sosyodemografik özelliklerinin incelenmesi
Investigation of sociodemographic characteristics of patients treated at the child adolescent substance addiction treatment and rehabilitation center i̇n Diyarbakir between 2016-2019
SEZAİ YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Adli TıpDicle ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERTUĞRUL GÖK
- Aile hekimliğinde akut üst solunum yolu enfeksiyonlarında antibiyotik kullanımı: Bir müdahale çalışması
Antibiotic use in acute respiratory tract infections at primary care settings-an intervention study
SALİH HOŞOĞLU
- Güneydoğu Anadolu projesi (GAP) ve bölgeye etkileri
Başlık çevirisi yok
GÜLAY CEYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
EkonomiDicle ÜniversitesiMaliye ve Ekonomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ SEZER