Geri Dön

Tedaviye dirençli depresyon hastalarında akselere intermitan theta burst stimülasyon tedavisinin etkinliği ile zaman algısı ve uyku kalitesi arasındaki ilişki

The relationship between the efficacy of accelerated intermittent theta burst stimulation and time perception and sleep quality in patients with treatment-resistant depression

PDF İndir

  1. Tez No: 1010891
  2. Yazar: ARDA KIZILSERT
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEDİNE YAZICI
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Psikiyatri, Psychiatry
  6. Anahtar Kelimeler: Tedaviye Dirençli Depresyon, Akselere İntermitan Theta Burst Stimülasyon, Zaman Algısı, Uyku Kalitesi, Nöromodülasyon, Treatment-Resistant Depression, Accelerated Intermittent Theta Burst Stimulation, Time Perception, Sleep Quality, Neuromodulation
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Tedaviye dirençli depresyon (TDD), majör depresif bozukluğun (MDB) heterojen ve klinik açıdan güç bir alt grubunu oluşturmaktadır. Nöromodülasyon tedavileri, özellikle akselere intermitan theta burst stimülasyon (aiTBS), bu hasta grubunda umut vadeden seçenekler arasında yer almaktadır. Bununla birlikte, aiTBS'ye verilen antidepresan yanıtı öngörebilecek klinik ve bilişsel belirteçler yeterince net değildir. Bu çalışmanın amacı, TDD tanısı ile aiTBS tedavisi alan hastalarda zaman algısı ve uyku kalitesinin depresif belirtilerle ve tedavi yanıtı ile ilişkisini incelemek; zaman algısı ve uyku kalitesinin aiTBS yanıtını öngörüp öngörmediğini değerlendirmektir. Yöntem: Çalışmaya DSM-5 ölçütlerine göre MDB tanısı almış, TDD kriterlerini karşılayan ve aiTBS tedavisi uygulanan hastalar dahil edilmiştir. Katılımcıların depresyon ve anksiyete şiddeti Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği (HAM-D) ve Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği (HAM-A) ile değerlendirilmiştir. Zaman algısı, zaman tahmini ve zaman üretimi görevleri kullanılarak ölçülmüş; performans göstergeleri göreli mutlak hata (GMH) ve göreli yönlü hata (GYH) skorları üzerinden hesaplanmıştır. Uyku kalitesi Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ile değerlendirilmiştir. Tüm ölçümler aiTBS tedavisi öncesinde ve tedavi sonrasında yinelenmiş; zaman algısı, uyku kalitesi ve klinik değişkenler arasındaki ilişkiler ile bu değişkenlerin antidepresan yanıtı öngörmedeki rolleri analiz edilmiştir. Bulgular: aiTBS tedavisi sonrasında depresif belirtilerde istatistiksel olarak anlamlı bir azalma saptanmıştır (p<0,001). Zaman algısı görevlerinde, özellikle uzun zaman aralıklarında elde edilen göreli mutlak hata (GMH) ve göreli yönlü hata (GYH) skorlarında tedavi öncesine kıyasla anlamlı değişiklikler gözlenmiştir (p<0,05). Tedavi başlangıcında zaman algısında daha düşük hata düzeylerinin, aiTBS'ye daha iyi antidepresan yanıt ile ilişkili olduğu bulunmuştur (p<0,05). Uyku kalitesi tedavi sonrasında genel olarak iyileşme göstermiş olmakla birlikte, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) skorlarının tedavi yanıtını öngörmedeki rolü sınırlı bulunmuştur. Zaman algısı ölçütleri ile depresif belirti şiddeti ve bazı klinik değişkenler arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışma, TDD tanılı hastalarda aiTBS tedavisine verilen antidepresan yanıtın, zaman algısı süreçleri ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Bulgular, özellikle zaman algısına ilişkin ölçütlerin, aiTBS yanıtını öngörmede potansiyel bir bilişsel belirteç olarak değerlendirilebileceğini düşündürmektedir. Uyku kalitesi depresyonun klinik görünümünde önemli bir alan olmakla birlikte, bu çalışmada tedavi yanıtının güçlü bir öngördürücüsü olarak ortaya çıkmamıştır. Elde edilen sonuçların, daha geniş örneklemlerle ve uzunlamasına tasarımlarla yürütülecek çalışmalarla desteklenmesi gerekmektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: Treatment-resistant depression (TRD) represents a clinically severe and heterogeneous subgroup of major depressive disorder (MDD). Neuromodulation approaches, particularly accelerated intermittent theta burst stimulation (aiTBS), have emerged as promising treatment options for this population. However, clinical and cognitive markers that may predict antidepressant response to aiTBS remain insufficiently defined. The aim of this study was to examine the relationship between time perception, sleep quality, depressive symptoms, and treatment response in patients with TRD receiving aiTBS, and to evaluate whether time perception and sleep quality predict antidepressant response. Methods: Patients diagnosed with MDD according to DSM-5 criteria who met TRD criteria and received aiTBS treatment were included in the study. Depression and anxiety severity were assessed using the Hamilton Depression Rating Scale (HAM-D) and the Hamilton Anxiety Rating Scale (HAM-A). Time perception was evaluated using time estimation and time production tasks, with performance quantified by relative absolute error (RAE) and relative directional error (RDE) indices. Sleep quality was assessed using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI). All assessments were conducted before and after aiTBS treatment. Associations between time perception, sleep quality, and clinical variables, as well as their predictive value for antidepressant response, were analyzed. Results: A statistically significant reduction in depressive symptoms was observed following aiTBS treatment (p<0.001). Significant changes were found in time perception performance, particularly in relative absolute error and relative directional error measures at longer time intervals when compared to baseline (p<0.05). Lower baseline time perception error levels were associated with better antidepressant response to aiTBS (p<0.05). Although overall sleep quality improved after treatment, PSQI scores showed a limited role in predicting antidepressant response. Significant associations were identified between time perception measures, depressive symptom severity, and selected clinical variables. Conclusion: The findings suggest that antidepressant response to aiTBS in patients with TRD may be associated with time perception processes. Measures of time perception, in particular, may serve as potential cognitive markers for predicting response to aiTBS. While sleep quality remains a clinically relevant dimension of depression, it did not emerge as a strong predictor of treatment response in this study. Further research with larger samples and longitudinal designs is warranted to clarify these relationships.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    932092

    Tedaviye dirençli depresyon hastalarında çift konili bobin kullanılarak dorsomedial prefrontal kortekse uygulanan transkraniyal manyetik uyarım tedavisi ve buna ilişkin mikroyapısal beyin değişikliklerinin incelenmesi

    Investigation of transcranial magnetic stimulation treatment applied to the dorsomedial prefrontal cortex using a double-cone coil and associated microstructural brain changes in treatment-resistant depression patients

    ELİF BURCU ERSUNGUR ÇELİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Psikiyatriİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BURÇ ÇAĞRI POYRAZ

  2. Tez No

    939940

    Tedaviye dirençli depresyon hastalarında transkraniyal manyetik uyarım tedavisine yanıtı yordayıcı bir faktör olarak uykunun yapısal elemanlarının değişikliğinin değerlendirilmesi

    Evaluation of changes in the structural elements of sleep as a predictive factor for response to transcranial magnetic stimulation therapy in treatment-resistant depression patients

    EKİN ÇEVEN SINDIR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    PsikiyatriSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SİNAN YETKİN

  3. Tez No

    1005684

    Tedaviye dirençli depresyon hastalarında hızlandırılmış transkraniyal manyetik stimülasyon: bilateral teta patlaması ile unilateral teta patlaması etkinliğinin karşılaştırılması

    Accelerated Transcranial Magnetic Stimulation in Treatment-Resistant Depression Patients: Comparison of Bilateral Theta Burst and Unilateral Theta Burst Efficacy

    HAKAN EMRE BABACAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    PsikiyatriAtatürk Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖMER FARUK UYGUR

  4. Tez No

    1011549

    Tedaviye dirençli depresyon hastalarında uygulanan tekrarlayan transkranial manyetik stimülasyon tedavisinin nörotrofik faktörler (BDNF), inflamatuar belirteçler (hs-CRP, TNF-alfa , IL-6) ve bilişsel işlevler üzerindeki etkisinin incelenmesi

    Başlık çevirisi yok

    RABİA AYDIN ÖZTEMEL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    PsikiyatriOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYTÜL KARABEKİROĞLU

  5. Tez No

    525963

    Tedaviye dirençli olan ve olmayan majör depresyon hastaları arasındaki duygu dışavurumu açısından farklılıkların incelenmesi

    Examination of the differences in expressed emotion levels between treatment resistant and non-resistant major depression patients

    FATİH BAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    PsikolojiMarmara Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT YILDIZ

Geri Dön