Shakespeare'de intiharın ontolojik boyutu: Ölüm, hiçlik ve varoluş üzerine hermeneutik bir inceleme
The ontological dimension of suicide in Shakespeare: A hermeneutical study on death, nothingness and existence
- Tez No: 1010553
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ A. TEYFUR ERDOĞDU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, İngiliz Dili ve Edebiyatı, Philosophy, English Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Ontoloji, Shakespeare, William, Varoluş, Ölüm, İntihar, Ontology, Shakespeare, William, Existence, Death, Suicide
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnsan ve Toplum Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, William Shakespeare'in tragedyalarında merkezi temalardan biri olan intihar temasını, edebi bir son olmanın ötesinde felsefi bir“sınır deneyimi”ve ontolojik bir tercih olarak ele almayı hedeflemektedir. Çalışmanın temel amacı, Shakespeare kahramanlarının yaşamı sonlandırma kararlarını ve ölüme dair yaklaşımlarını hermeneutik yöntemle varoluşçu felsefenin kavramsal araçlarıyla yeniden okumaktır. İntihar eylemi genellikle etik, dini veya psikolojik bir sapma olarak değerlendirilse de; bu tezde, öznenin kendi varlığını, hiçliği ve otantikliği tecrübe ettiği bir an olarak sorunsallaştırılmaktadır.“İnsan, kendi sonunu kendi seçimleriyle tayin ederek varoluşsal bir özgürlük alanı yaratabilir mi?”sorusu tezin temel hareket noktasını oluşturmaktadır. Araştırmada esas yöntem olarak Hans-Georg Gadamer'in“felsefi hermeneutik”yöntemi benimsenmiştir. Bu bağlamda, metinler sadece belirli bir döneme ışık tutan tarihsel belgeler olarak değil, günümüz insanının varoluşsal kaygılarıyla“ufukların kaynaşması”ilkesi çerçevesinde diyaloğa giren yaşayan ve dönüşen düşünce alanları olarak incelenmiştir. Analiz sürecinde modern varoluşçulardan Heidegger'in“ölüme-doğru-varlık”, Sartre'ın“kötü niyetli bilinç”ve Camus'nün“absürd”kavramlarından yararlanılmıştır. Tezin ana gövdesinde; Hamlet'te intiharın bir askıya alma ve eylemsizlik krizi, Macbeth'te bir nihilizm ve vicdan muhasebesi, Timon'da ise toplumsal yabancılaşmanın radikal bir reddi olarak nasıl somutlaştığı seçili metinler aracılığıyla gösterilmektedir. Bu karakterlerin trajik sonları ve ölüme dair yaklaşımları İsmail Tunalı'nın estetik kuramı ışığında, sanatın ontolojik yapısı bağlamında değerlendirilmiştir. Hermeneutik yöntemle yapılan bu okumada Shakespeare tragedyalarındaki intihar, sadece trajik bir olay değil, modern öznenin varlık karşısındaki konumunu belirleyen felsefi bir uyanış olarak da karşımıza çıkar. Bu çalışmada, edebiyat ile felsefe arasındaki geçirgen sınır vurgulanarak, edebi metnin felsefi bir hakikat arayışına nasıl zemin teşkil edebileceği Shakespeare tragedyalarındaki varoluşçu izler aracılığıyla gösterilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the theme of suicide, which is one of the central themes in the tragedies of William Shakespeare, not only as a literary ending but also as a philosophical“limit experience”and an ontological choice. The main purpose of the study is to reinterpret the decisions of Shakespeare's characters to end their lives and their attitudes toward death through a hermeneutic method and the conceptual tools of existential philosophy. Although suicide is generally considered an ethical, religious, or psychological deviation, this thesis problematizes it as a moment in which the subject experiences their own existence, nothingness, and authenticity. The main question of the thesis is:“Can a person create an existential space of freedom by determining their own end through their own choices?”As the main method of the research, the“philosophical hermeneutics”of Hans-Georg Gadamer has been adopted. In this context, the texts are examined not only as historical documents reflecting a certain period, but also as living and changing fields of thought that enter into dialogue with the existential anxieties of modern people within the framework of the“fusion of horizons.”During the analysis, the study benefits from the concepts of“being-towarddeath”by Martin Heidegger,“bad faith”by Jean-Paul Sartre, and the“absurd”by Albert Camus. In the main body of the thesis, selected texts are used to show how suicide appears as a crisis of suspension and inaction in Hamlet, as nihilism and moral questioning in Macbeth, and as a radical rejection of social alienation in Timon of Athens. The tragic endings of these characters and their approaches to death are evaluated in the light of the aesthetic theory of İsmail Tunalı within the ontological structure of art. In this hermeneutic reading, suicide in Shakespeare's tragedies appears not only as a tragic event but also as a philosophical awakening that determines the position of the modern subject in the face of existence. By emphasizing the close relationship between literature and philosophy, this study demonstrates how literary texts can create a ground for philosophical truth through the existential traces found in Shakespeare's tragedies.
Benzer Tezler
- Sinemada Shakespeare
Başlık çevirisi yok
MESUT TOKGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİM ŞERİF ONARAN
- Shakespeare'in İngiliz tarihine ilişkin oyunlarındaki siyasal karşılıklar
Başlık çevirisi yok
AYŞE DİDEM USLU
Doktora
Türkçe
1988
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne ve Görüntü Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZDEMİR NUTKU
- Hamlet çevirileri üzerine eleştirel bir karşılaştırma
Başlık çevirisi yok
TİJEN SİLAHTAROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
İngiliz Dili ve EdebiyatıMarmara Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZAN AKSOY
- William Shakespeare'in olgunluk dönemi komedyalarında yapı özellikleri
The Characteristics of structure mature period comedies of William Shakespeare
UĞUR AKINCI
