Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının benimsedikleri eğitim felsefeleri ile eleştirel düşünme ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between the educational philosophies adopted by social studies teacher candidates and their critical thinking and problem-solving skills
- Tez No: 1009228
- Danışmanlar: PROF. DR. BAYKAL BİÇER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eleştirel Düşünme, Eğitim Felsefesi, Öğretmen Adayları, Problem Çözme Becerisi, Sosyal Bilgiler, Critical Thinking, Philosophy of Education, Problem Solving Skills, Social Studies, Teacher Candidates
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bilgi toplumuna dönüşen çağdaş dünyada, bireylerin yalnızca bilgiyle donatılması yeterli sayılmamakta; sahip oldukları bilgileri eleştirel biçimde değerlendirebilmeleri ve çeşitli sorunlara çözüm üretebilmeleri beklenmektedir. Bu doğrultuda öğretmen adaylarının düşünsel donanımları ve benimsedikleri eğitim anlayışları, eğitsel süreçlerin niteliğini biçimlendirmede belirleyici rol üstlenmektedir. Bu çerçevede mevcut çalışmada üniversite düzeyinde öğrenim gören sosyal bilgiler öğretmen adaylarının eğitime bakış açıları ile eleştirel düşünme ve problem çözme eğilimleri arasında nasıl bir ilişki bulunduğu incelenmiştir. Bu kapsamda çağdaş eğitim anlayışlarının gerektirdiği zihinsel becerilerle felsefi yönelimlerin kesişim noktaları analiz edilmiştir. Uygulamada, 2024-2025 akademik yılında öğrenim gören 489 sosyal bilgiler öğretmen adaylarından elde edilen nicel veriler değerlendirilmiştir.“Eğitim İnançları Ölçeği”,“Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği”ve“Problem Çözme Envanteri”ölçekleri aracılığıyla elde edilen bu veriler betimleyici istatistikler, fark testleri ve regresyon analizleriyle çözümlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre katılımcılar ağırlıklı olarak ilerlemecilik ve yeniden kurmacılık gibi çağdaş eğitim felsefelerine yönelmiş, eleştirel düşünme ve problem çözme becerilerinde ise orta düzeyde yeterlik göstermiştir. Bazı felsefi yönelimlerin düşünsel becerilerle anlamlı düzeyde ilişkili olduğu görülmüş; özellikle ilerlemecilik ve varoluşçuluk yaklaşımlarının eleştirel düşünme eğilimiyle, yeniden kurmacılığın ise problem çözme yeterliğiyle güçlü bağlar kurduğu ortaya çıkmıştır. Ortaya çıkan bu bulgular, öğretmen adaylarının eğitime dair inançlarının yalnızca teorik bir yönelim değil, aynı zamanda düşünme biçimlerini ve mesleki performanslarını etkileyen temel bir unsur olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
In today's world, which is transforming into an information society, it is no longer sufficient for individuals to be merely equipped with knowledge; it is also expected that they are able to critically evaluate the knowledge they possess and produce solutions to various problems. In this context, the perspectives of pre-service teachers, their educational philosophies, and the educational approaches they adopt play a key role in shaping the quality of educational processes. This study examines the relationship between the educational perspectives of social studies pre-service teachers at the university level and their tendencies toward critical thinking and problem-solving. In this regard, the intersections between contemporary educational philosophies and the mental skills required by them are analyzed. In the implementation phase, data obtained from 489 social studies pre-service teachers studying during the 2024–2025 academic year were analyzed using quantitative methods.“These data obtained through these scales like Educational Beliefs Scale”,“Critical Thinking Education Scale”and“Problem Solving Inventory”were analyzed with descriptive statistics, difference tests and regression analysis. According to the results, the participants were predominantly oriented towards contemporary educational philosophies such as progressivism and reconstructionism, and showed moderate proficiency in critical thinking and problem-solving skills. Some philosophical orientations have been found to be significantly related to intellectual skills; progressivism and existentialism in particular have been found to have strong ties with critical thinking education, while reconstructionism has been found to have strong ties with problem-solving competence. These findings show that teacher candidates' beliefs about education are not only a theoretical orientation but also a fundamental element that affects their way of thinking and professional performance.
Benzer Tezler
- Öğretmen adaylarının benimsedikleri eğitim felsefeleri ve yansıtıcı düşünme eğilimlerinin incelenmesi (Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi örneği)
Investigation of educational philosophies and reflective thinking tendencies adopted by pre-sevice teachers (Muğla Sıtkı Koçman University example)
MAŞİDE YÖRÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEVSER ÖZAYDINLIK
- Öğretmen adaylarının eğitim sürecine ilişkin felsefi tercihleri
The Philosophical preferences of the training teachers pertaining to the process of education
SELMA KAYA
- Öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimleri ile medya okuryazarlığı becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between pre-service teachers' critical thinking tendencies and media literacy skills
AHMET SERDAR YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiSosyal Bilgiler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA TAHİROĞLU
- Öğretmen adaylarının okul yöneticiliğine yönelik tutumları
Master's degree thesis summary the attitudes of teacher candidates toward school management
NEZAHAT TÜRKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Eğitim ve ÖğretimUşak ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET AKİF HELVACI
- Sosyal bilgilerde eğitsel nörobilim uygulamaları: Bir karma yöntem araştırması
Educational neuroscience implementations in social studies: A mixed methods research
HATİCE KARA
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENGİZ DÖNMEZ