Pnömokonyozun klinik seyri: Güncel literatür ışığında tanı ve takip incelenmesi
The clinical course of pneumoconiosis: An examination of diagnosis and follow-up in the light of current literature
- Tez No: 1009025
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE SENA ÇINARLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: Pnömokonyoz, Klinik seyir, Tanı, Takip, Yapay zekâ, Biyobelirteç, Dijital sağlık, Pneumoconiosis, Clinical course, Diagnosis, Follow-up, Artificial intelligence, Biomarkers, Digital health
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, pnömokonyozun klinik seyri, tanısal yaklaşımları ve izlem protokollerine ilişkin güncel literatürü sistematik biçimde özetlemektir. Hastalığın tanı, takip ve yönetim süreçleri; klinik, radyolojik, biyobelirteç temelli ve teknolojik yöntemler açısından incelenmiştir. Yöntem: 2005–2025 yılları arasında yayımlanmış hakemli araştırma makaleleri, derleme yazıları, meta-analizler ve uluslararası kılavuzlar PubMed, Scopus, Web of Science ve Google Scholar veri tabanlarında taranmıştır.“Pnömokonyoz”,“klinik seyir”,“tanı”,“izlem”ve“mesleki akciğer hastalığı”anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Çalışmalar, PRISMA kriterlerine göre seçilerek metodolojik uygunluk, tanı standartları ve izlem yöntemleri açısından değerlendirilmiştir. Bulgular: Literatür analizi, pnömokonyozun erken evrelerinde yüksek çözünürlüklü bilgisayarlı tomografi (HRCT) ve solunum fonksiyon testlerinin (SFT) tanısal değerini doğrulamıştır. KL-6, SP-D ve TGF-β gibi biyobelirteçlerin, fibrotik aktiviteyi yansıtarak klinik ilerlemeyi öngörmede önemli bir rol oynadığı belirlenmiştir. Yapay zekâ (YZ) tabanlı HRCT analizleri ve dijital izlem sistemleri, erken tanı ve takipte duyarlılığı artırmıştır. Ayrıca antifibrotik tedaviler (pirfenidon, nintedanib) ve tele-takip uygulamaları pnömokonyoz yönetiminde umut verici gelişmeler olarak öne çıkmıştır. Sonuç: Pnömokonyozun etkin yönetimi; erken tanı, düzenli izlem, multidisipliner ekip çalışması ve dijital teknolojilerin entegrasyonunu gerektirir. YZ destekli görüntüleme ve biyobelirteç temelli izlem sistemleri, gelecekte kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesine katkı sağlayacaktır
Özet (Çeviri)
This study aims to systematically review the current literature on the clinical course, diagnostic approaches, and follow-up protocols of pneumoconiosis. The disease was examined in terms of clinical, radiological, biomarker-based, and technological perspectives to provide a comprehensive overview of diagnostic and monitoring strategies. Methods: Peer-reviewed research articles, systematic reviews, meta-analyses, and international guidelines published between 2005 and 2025 were screened in PubMed, Scopus, Web of Science, and Google Scholar databases. The keywords“pneumoconiosis,”“clinical course,”“diagnosis,”“follow-up,”and“occupational lung disease”were used with Boolean operators (AND, OR). Studies were selected according to PRISMA criteria and evaluated based on diagnostic standards, monitoring methods, and methodological quality. Results: The review demonstrated that high-resolution computed tomography (HRCT) and pulmonary function tests (PFTs) are the most reliable tools for early detection of pneumoconiosis. Biomarkers such as KL-6, SP-D, and TGF-β serve as indicators of fibrotic activity and clinical progression. Artificial intelligence (AI)-based HRCT analysis and digital monitoring systems have enhanced diagnostic accuracy and follow-up sensitivity. Furthermore, antifibrotic agents (pirfenidone, nintedanib) and tele-monitoring technologies emerged as promising advances in clinical management. Conclusion: Effective management of pneumoconiosis requires early diagnosis, systematic follow-up, multidisciplinary collaboration, and integration of digital technologies. AI-assisted imaging and biomarker-guided monitoring approaches represent the future of personalized clinical management in occupational lung diseases.
Benzer Tezler
- İşçi sağlığı sorunu olarak pnömokonyoz
Başlık çevirisi yok
F.NURAN DEMİR
Doktora
Türkçe
1989
Göğüs HastalıklarıHacettepe Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZMİ BİLİR
- Bazı pro-enflamatuar sitokinlerin ve antioksidan enzimlerin kömür işçileri pnömokonyozunun gelişiminde ve klinik şiddetindeki rolü
The role of pro-inflammatory cytokines and antioxidant enzymes in coal workers' pneumoconiosis and disease clinical severity
ÖZGE CEMİLOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Eczacılık ve FarmakolojiAnkara ÜniversitesiFarmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ASUMAN KARAKAYA
- Kömür işçisi pnömokonyozu olgularında belirlenen maluliyet oranlarının değerlendirilmesi
Evaluation of disability in coalworkers' pneumoconiosis
ÖZLEM SANİYE İÇMELİ
- Hastanemize maluliyet için başvuran yeraltı kömür madeni işçilerinde radyolojik pnömokonyoz kategorisi ile solunum fonksiyon parametrelerinin değerlendirilmesi
Retrospective analysis of radiological pneumoconiosis category and functional impairment in underground coal miners referred to our hospital for diagnosis and disability confirmation
SUSAMBER DİK ALTINTAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Göğüs HastalıklarıZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜGE MELTEM TOR
- Endobronşial ultrasonografi-transbronşial iğne aspirasyonu (EBUS-TBİA) ile granulomatoz enflamasyon tanısı alan hastalarda etyolojik faktörlerin ve klinik bulguların retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of etiological factors and clinical findings in patients diagnosed with granulomatous inflammation using endobronchial ultrasound-transbronchial needle aspiration (EBUS-TBNA)
ECE KAPTAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Göğüs HastalıklarıDokuz Eylül ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEMAL CAN TERTEMİZ