Geri Dön

Lisanslı adölesan kız voleybolcularda nefes egzersizinin uyku kalitesi üzerine etkisinin incelenmesi

Investigation of the effect of breathing exercises on sleep quality in licensed adolescent female volleyball players

  1. Tez No: 1007244
  2. Yazar: FATMA AYBAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEMNUNE ÇİĞDEM APAYDIN KAYA
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Pittsburg uyku kalitesi ölçeği, Pittsburg sleep quality index
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş ve Amaç Uyku, adölesan dönemdeki sporcuların fiziksel ve bilişsel performansı, toparlanması ve sakatlanma riskinin azaltılması için hayati bir rol oynamaktadır. Literatür, genç sporcuların yoğun antrenman yükü ve sosyal-akademik baskılar nedeniyle önerilen 8-10 saatlik uyku süresine ulaşmakta zorlandığını ve uyku kalitelerinin düşük olduğunu göstermektedir. Bu durum, performans düşüşü ve sakatlanma riskinde 1,7 kata varan artışla ilişkilendirilmektedir. Bu araştırmanın temel amacı, kolay uygulanabilir ve farmakolojik olmayan bir yöntem olan 4-7-8 diyafragmatik nefes egzersizlerinin (DNE), lisanslı adölesan kız voleybolcuların uyku kalitesi üzerindeki etkisini belirlemektir. Yöntem Çalışma, müdahale öncesi ve sonrası kontrol gruplu, yarı-deneysel bir araştırma olarak tasarlanmıştır. İstanbul ilinde faaliyet gösteren spor kulüplerinde voleybol oynayan 12-18 yaş aralığındaki toplam 80 lisanslı kız sporcu (40 Müdahale Grubu, 40 Kontrol Grubu) örneklem grubunu oluşturmuştur. Müdahale grubu, 4 hafta boyunca her gün, yatmadan hemen önce 10 dk boyunca 4-7-8 Diyafragmatik Solunum Tekniği protokolünü uygulamıştır. Kontrol grubuna ise rutin antrenman ve yaşam düzenine devam etmesi dışında herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Veri toplama aracı olarak, demografik bilgi formu ve uyku kalitesini ölçmek amacıyla Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) kullanılmış, ölçek her iki gruba müdahale öncesinde ve 4 haftalık uygulama sonrasında tekrar uygulanmıştır. Bulgular Araştırma başlangıcında, hem müdahale hem de kontrol gruplarındaki sporcuların büyük çoğunluğunun PUKİ toplam puanına göre“Kötü Uyku Kalitesine”sahip olduğu (Müdahale: %75,0, Kontrol: %83,3) saptanmıştır. Dört haftalık müdahale sonrasında yapılan analizlerde, müdahale grubunun PUKİ toplam puanlarında kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı ve büyük düzeyde bir iyileşme gözlenmiştir (χ²=16,026, p<0,001, Phi=0,442). Müdahale sonrası PUKİ skoru < 5 puan olan, yani“İyi Uyku Kalitesine”sahip sporcu oranı müdahale grubunda %75,0'e yükselirken, kontrol grubunda yalnızca %26,2'de kalmıştır. Alt boyut analizleri, diyafragmatik nefes egzersizinin özellikle uykuya dalma süresi (uyku latansı), alışılmış uyku süresi ve uyku etkinliği skorlarını kontrol grubuna göre anlamlı derecede iyileştirdiğini göstermiştir. Sonuç Elde edilen bulgular, 4 hafta boyunca düzenli olarak uygulanan 4-7-8 diyafragmatik nefes egzersizlerinin adölesan kız voleybolcuların uyku kalitesini artırmada etkili bir yöntem olduğunu doğrulamaktadır. Diyafragmatik nefes egzersizleri; hem sporcu performansını desteklemek, toparlanmayı hızlandırmak ve potansiyel sakatlanma riskini düşürmek amacıyla adölesan sporcuların antrenman ve uyku rutinlerine hem de adölesan yaş grubunda sıkça rastlanılan uyku problemlerini önlemek amacıyla birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışan aile hekimliği pratiğine kolayca önerilebilecek, uygulanabilecek, kanıtlanmış bir zararı olmayan bir yöntem olması dolayısıyla entegre edilebilecek, kolay ulaşılabilir ve ekonomik bir strateji olarak önerilebilir.

Özet (Çeviri)

Introduction and Purpose Sleep plays a vital role in physical and cognitive performance, recovery, and injury risk reduction in adolescent athletes. Literature indicates that young athletes struggle to achieve the recommended 8-10 hours of sleep due to intense training loads and social and academic pressures, resulting in poor sleep quality. This is associated with decreased performance and up to a 1.7-fold increased risk of injury. The primary objective of this study was to determine the effects of 4-7-8 diaphragmatic breathing exercises (DBE), an easily implemented and non-pharmacological method, on the sleep quality of licensed adolescent female volleyball players. Method The study was designed as a quasi-experimental study with a pre- and post-intervention control group. The sample consisted of 80 licensed female athletes (40 in the Intervention Group and 40 in the Control Group) between the ages of 12 and 18 who played volleyball in sports clubs operating in Istanbul. The intervention group practiced the 4-7-8 Diaphragmatic Breathing Technique protocol for 10 minutes immediately before bed every day for 4 weeks. The control group received no intervention other than continuing their routine training and lifestyle. A demographic information form and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) were used as data collection tools. The scale was administered to both groups before the intervention and again after the 4-week application. Findings At the beginning of the study, the majority of athletes in both the intervention and control groups were found to have“Poor Sleep Quality”based on their total PSQI score (Intervention: 75.0%, Control: 83.3%). Analysis after the four-week intervention revealed a statistically significant and significant improvement in the intervention group's total PSQI scores compared to the control group (χ²=16.026, p<0.001, Phi=0.442). The proportion of athletes with a post-intervention PSQI score <5 points, i.e.,“Good Sleep Quality,”increased to 75.0% in the intervention group, while it remained at only 26.2% in the control group. Subscale analyses showed that diaphragmatic breathing exercise significantly improved sleep latency, habitual sleep duration, and sleep efficiency scores compared to the control group. Conclusion The findings confirm that 4-7-8 diaphragmatic breathing exercises, practiced regularly for four weeks, are an effective method for improving sleep quality in adolescent female volleyball players. Diaphragmatic breathing exercises can be recommended as an easily recommended, implemented, proven, harmless method that can be integrated into the training and sleep routines of adolescent athletes to support athletic performance, accelerate recovery, and reduce the risk of potential injury. Furthermore, they can be recommended as an easily accessible and economical strategy for integrating into primary care family medicine practices to prevent sleep problems common in adolescents.

Benzer Tezler

  1. Orta öğretim çağındaki kız sporcularda demir eksikliği anemisi durumuna etki eden faktörlerin değerlendirilmesi

    Evaluation of factors which effect of iron deficiency anemia status in the middle school age female athletes

    CANSU KÜÇÜK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Beslenme ve DiyetetikAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SÜHEYLA AYLİN BÜYÜKKARAGÖZ

  2. Adolesan yüzücülerde fonksiyonel hareket tarama testi ile sprint performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Relationship between functional movement screening test and sprint performance in adolescent swimmers

    SONAY AYDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    SporHatay Mustafa Kemal Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. YAŞAR SALCI

  3. Geç adölesan dönemindeki hemşirelik bölümü öğrencilerinin atık yönetimi ve çevre bilinci yaklaşımı: Sinop örneği

    Waste management and environmental awareness approach of nursing department students in late adolescent period: The case of Sinop

    GÖKAY TAŞKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Halk SağlığıSinop Üniversitesi

    Çevre Sağlığı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. HURİYE DEMET CABAR

  4. Adölesan yüzücülere uygulanan fonksiyonel hareket taraması test skorları ile atletik performans arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Examining relationship between functional movement screening test scores and athletic performance applied to adolescent swimmers

    DAMLA BERRA AKYILDIZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    SporTrabzon Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAMİT CİHAN

  5. Havuz pliometrik egzersizleri ile alan pliometrik egzersizlerinin adolesan dönem basketbolcuların yapısal ve biyomotorik özelliklerine etkisi

    The effect of aquatic plyometrics and land plyometrics on structural and biomotorical features of adolescent basketball players

    ÖZHAN BAVLI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    SporÇukurova Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. M. ERKAN KOZANOĞLU