Tip 2 diyabetes mellituslu hastalarda yeme bozukluğu, hedonik açlık ve besin bağımlılığının depresyon ve çeşitli klinik parametrelerle ilişkisi
The relationship between eating disorders, hedonic hunger, and food addiction in patients with Type 2 diabetes mellitus and depression and various clinical parameters
- Tez No: 1007240
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI GİZEM ÇAPAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Depresyon, Hedonik Açlık, Tip 2 Diyabetes Mellitus, Yeme Bağımlılığı, Yeme Bozukluğu, Depression, Hedonic Hunger, Type 2 Diabetes Mellitus, Food Addiction, Eating Disorder
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nuh Naci Yazgan Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Tip 2 diyabetes mellitus (T2DM) tanılı hastalarda antropometrik ölçümler, biyokimyasal parametreler, yeme davranışları ve depresyon arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma, Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları kliniğine başvuran 18–80 yaş arası 220 T2DM hastası ile kesitsel olarak gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal bulguları, beslenme alışkanlıkları ve besin tüketim kayıtları değerlendirilmiştir. Yeme Bozukluğu Değerlendirme Ölçeği-Kısa Formu (EDE-Q-13), Yeme Tutum Testi (YTT-26), ORTO-11, Modifiye Yale Yeme Bağımlılığı Ölçeği (mYYBÖ 2.0), Besin Gücü Ölçeği (BGÖ) ve Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği (DASS-21) kullanılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 53,12±12,53 yıl olup %61,8'i kadındır. Hastaların beden kütle indeksi (BKİ) ortalaması 30,90±6,45 kg/m² olarak saptanmış ve %53,6'sının obez olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların açlık kan şekeri (AKŞ), HbA1c ve C- Reaktif Protein (CRP) düzeyi ortalamalarının referans değerlerin üzerinde olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların tamamında bozulmuş yeme tutumu saptanırken, ORTO-11 ölçeğine göre hastaların %54,1'inde normal olmayan yeme davranışı saptanmıştır. Katılımcıların, EDE-Q-13 ile DASS-21 toplam puanlarıı arasında güçlü ve pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu (r=0,858; p<0,01) ve DASS-21 ile mYYBÖ 2.0 toplam puanları arasında da pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (r=0,744; p<0,01). Sonuç olarak, T2DM'li hastalarda obezite, bozulmuş yeme davranışları, hedonik açlık, besin bağımlılığı ve depresif belirtilerin sıklıkla bir arada bulunduğu görülmüş; diyabet yönetiminde metabolik kontrolün yanı sıra yeme davranışları ve psikolojik durumun da bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiği ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to evaluate the relationship between anthropometric measurements, biochemical parameters, eating behaviors, and depression in patients diagnosed with type 2 diabetes mellitus (T2DM). The research was conducted cross-sectionally with 220 T2DM patients aged 18–80 who applied to the Endocrinology and Metabolic Diseases Clinic of Erciyes University Faculty of Medicine Hospitals. The participants' sociodemographic characteristics, anthropometric measurements, biochemical findings, eating habits, and food consumption records were evaluated. The Eating Disorder Evaluation Scale-Short Form (EDE-Q-13), Eating Attitude Test (EAT-26), ORTO-11, Modified Yale Eating Disorder Scale (mYFAS 2.0), Food Power Scale (FPS), and Depression-Anxiety-Stress Scale (DASS-21) were used. The mean age of participants was 53.12±12.53 years, and 61.8% were female. The mean body mass index (BMI) of patients was determined to be 30.90±6.45 kg/m², and 53.6% were found to be obese. The participants' average fasting blood sugar (FBS), HbA1c, and C-Reactive Protein (CRP) levels were found to be above the reference values. Impaired eating behavior was detected in all participants, and abnormal eating behavior was detected in 54.1% of patients according to the ORTO-11 scale. A strong and statistically significant positive correlation was found between the participants' EDE-Q-13 and DASS-21 total scores (r=0.858; p<0.01), and a positive and significant correlation was also found between the DASS-21 and mYYBÖ 2.0 total scores (r=0.744; p<0.01). In conclusion, obesity, impaired eating behaviors, hedonic hunger, food addiction, and depressive symptoms were frequently found together in patients with T2DM; it was revealed that eating behaviors and psychological status should be addressed with a holistic approach in diabetes management, in addition to metabolic control.
Benzer Tezler
- Tip 2 Diabetus mellitus tanılı bireylerin diyabet hastalığına uyum, yeme bozukluğu ve hedonik açlık durumu ile bazı antropometrik ölçüm ve biyokimyasal bulgularının incelenmesi
Investigation of diabetes treatment adherence, eating disorders, and hedonic hunger status and their association with selected anthropometric measurements and biochemical findings in individuals diagnosed with type 2 Diabetes mellitus
DENİZ KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikKırklareli ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇE ÇAKMAK KAFADAR
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
- Alopesia areatalı olgularda tedavi öncesi ve tedavi sonrası immünolojik özellikler
Başlık çevirisi yok
AYLA GÜLEKON