Ekonomik büyüme ve yenilenebilir enerji tüketimi arasındaki teorik ilişki
Theoretical relationship between economic growth and renewable energy consumption
- Tez No: 1007050
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MURAT BEŞER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Enerji, Ekonomi, Energy, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Teorisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, yenilenebilir enerji kaynakları tüketimi ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi teorik temelleriyle incelemek amacıyla hazırlanmıştır. Enerji, modern ekonomilerin üretim süreçlerinin temel bir bileşeni olup, ülkelerin kalkınma düzeyleri üzerinde belirleyici bir rol oynamaktadır. Sanayileşme, kentleşme, nüfus artışı ve teknolojik gelişmeler karşısında enerji talebi hızla artmakta; bu durum enerji kaynaklarının niteliği, sürdürülebilirliği ve ekonomik yapılara uyumu açısından kapsamlı değerlendirmeler yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu doğrultuda çalışma, yenilenebilir ve yenilenemeyen enerji kaynaklarının teorik özelliklerini, ekonomik büyüme kuramlarını ve yenilenebilir enerji tüketiminin ekonomik büyüme ile olan ilişkisini kavramsal açıdan detaylı biçimde ele almaktadır. Birinci bölümde yenilenebilir enerji türlerinin kavramsal ve teorik yönü incelenmiş; güneş, rüzgâr, hidroelektrik, biyokütle ve jeotermal enerji gibi kaynakların özellikleri, kullanım alanları, sürdürülebilirlik düzeyleri ve ekonomik yapılardaki yeri açıklanmıştır. Bu kaynakların çevresel etkileri, enerji arz güvenliğine katkıları ve doğal döngüler içerisinde yenilenebilir olmaları, ekonomik sistemler açısından taşıdıkları önemi artırmaktadır. Ayrıca kömür, petrol ve doğalgaz gibi yenilenemeyen enerji türlerinin temel nitelikleri değerlendirilerek enerji türleri arasındaki teorik farklılıklar ortaya konulmuştur. İkinci bölümde ekonomik büyüme kavramı teorik bir perspektifle ele alınmış; büyümenin tanımı, ölçüm yöntemleri ve ekonomik büyümeyi açıklamaya yönelik klasik, sosyalist, Keynesyen, neoklasik ve içsel büyüme modellerinin temel yaklaşımları değerlendirilmiştir. Bu bölümde enerji tüketiminin ekonomik büyüme üzerindeki rolü üretim faktörleri, verimlilik, sermaye birikimi ve teknolojik gelişme çerçevesinde teorik olarak incelenmiştir. Ayrıca dünya genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının artış nedenleri, küresel enerji politikalarındaki dönüşüm ve Türkiye'nin enerji görünümü kavramsal düzeyde değerlendirilmiştir. Türkiye'nin birincil enerji tüketimi, dışa bağımlılık durumu, yenilenebilir enerji potansiyeli ve ulusal enerji stratejilerinin teorik temelleri bu bölümde açıklanmıştır. Üçüncü bölümde yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin teorik boyutu bütüncül bir yaklaşımla ele alınmıştır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının ekonomik büyümeyi destekleyebileceği mekanizmalar; enerji arz güvenliğini güçlendirme, uzun dönemli maliyetleri azaltma, ekonomik çeşitliliği artırma, çevresel sürdürülebilirliği sağlama, teknoloji gelişimini teşvik etme ve istihdam yaratma gibi unsurlar çerçevesinde değerlendirilmiştir. Yenilenebilir enerji kullanımının ekonomik yapılar üzerindeki olası etkileri, teorik literatürde yer alan temel yaklaşımlar ışığında kavramsal bir bütünlük içinde tartışılmıştır. Genel olarak bu çalışma, yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyüme arasındaki bağlantıyı teorik açıdan çok boyutlu bir yapıda ele almakta; enerji kaynaklarının nitelikleri, büyüme kuramlarının temel yaklaşımları ve yenilenebilir enerji tüketiminin ekonomik sistemler üzerindeki etkileri arasında kavramsal bir bütünlük kurmaktadır. Bu doğrultuda çalışma, sürdürülebilir kalkınmanın sağlanması sürecinde yenilenebilir enerji kaynaklarının önemini teorik bir çerçevede ortaya koyarak literatüre kavramsal bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the theoretical relationship between renewable energy consumption and economic growth. Energy is a fundamental component of production processes in modern economies and plays a decisive role in determining countries' levels of development. As industrialization, urbanization, population growth, and technological advancements accelerate, energy demand continues to rise, making it essential to assess the nature, sustainability, and economic compatibility of energy resources. In this context, the study provides a comprehensive theoretical evaluation of renewable and non-renewable energy sources, economic growth theories, and the conceptual links between renewable energy consumption and economic growth. The first chapter discusses the conceptual and theoretical characteristics of renewable energy sources. The properties, application areas, sustainability dimensions, and economic significance of renewable resources such as solar, wind, hydroelectric, biomass, and geothermal energy are explained. The environmental implications of these resources, their contribution to energy security, and their ability to replenish through natural cycles enhance their importance from an economic perspective. In addition, the main features of non-renewable energy sources coal, oil, and natural gas are evaluated, and the theoretical distinctions between different types of energy resources are presented. The second chapter examines the concept of economic growth from a theoretical perspective. The definition of growth, its measurement methods, and the main approaches of classical, socialist, Keynesian, neoclassical, and endogenous growth models are discussed. In this chapter, the role of energy consumption in economic growth is examined theoretically through production factors, productivity, capital accumulation, and technological development. Furthermore, global trends in renewable energy investments, the transformation of international energy policies, and Türkiye's energy structure are conceptually analyzed. Türkiye's primary energy consumption, dependence on external energy sources, renewable energy potential, and national energy strategies are discussed within a theoretical framework. The third chapter presents a comprehensive theoretical discussion of the relationship between renewable energy consumption and economic growth. The mechanisms through which renewable energy can contribute to economic growth strengthening energy security, reducing long-term costs, enhancing economic diversification, supporting environmental sustainability, promoting technological innovation, and generating employment are evaluated. The potential effects of renewable energy use on economic structures are conceptually addressed in light of the main theoretical approaches in the literature. Overall, this study addresses the connection between renewable energy consumption and economic growth through a multi-dimensional theoretical framework. It establishes a conceptual link between the characteristics of energy resources, the main approaches of growth theories, and the potential effects of renewable energy consumption on economic systems. Accordingly, the study offers a theoretical contribution to the literature by demonstrating the importance of renewable energy sources in achieving sustainable development.
Benzer Tezler
- Markov rejim değişimli vektör otoregresif modeller ve doğrusal olmayan nedensellik analizi: OECD ülkelerinde yenilenebilir enerji tüketimi, CO2 emisyonu ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki için bir uygulama
Markov regime switching vector autoregressive models and nonlinear causality analysis: An application for the relationship between renewable energy cunsumption, CO2 emission and economic growth in OECD countries
AYÇA BÜYÜKYILMAZ
- Ekonomik büyüme ve yenilenebilir enerji arasındaki ilişki: Türkiye örneği
The relationship between economic growth and renewable energy: The case of Turkey
MERT DERVİŞ ÖZGÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
EkonomiKaramanoğlu Mehmetbey Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜLENT DARICI
- Türkiye ekonomisinde yenilenebilir enerji tüketimi ve ekonomik büyüme ilişkisi: Bir zaman serisi analizi
The relationship between renewable energy consumption and economic growth in Turkish economy: A time series analyses
AMINULLAH RAHMANI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
EnerjiTekirdağ Namık Kemal Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT ÇETİN
- Yenilenebilir enerji ve ekonomik büyümeye etkisi:Türkiye örneği
Renewable energy- effect on economic growth:evidence from Turkey
KEMALETTİN TANRISEVEN
Doktora
Türkçe
2018
EkonomiNevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA SAATÇİ
- Does a positive relationship between renewable energy investment and real GDP of countries really exist?
Yenilenebilir enerji kaynakları ve GSYİH arasında gerçekten pozitif bir ilişki var mıdır?
AHMET BARAN ZEREN
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Ekonomiİstanbul Teknik ÜniversitesiEkonomi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SHOURJO CHAKRAVORTY