Geri Dön

Optik nöropati ile başvuran hastalarda yapay zekânın hastalık yönetimindeki gücü

The power of artificial intelligence in disease management in patients presenting with optical neuropathy

  1. Tez No: 1006723
  2. Yazar: ONURALP UYANIK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SERKAN DEMİR, DR. İPEK GÜNGÖR DOĞAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Nöroloji, Neurology
  6. Anahtar Kelimeler: Optik Nöropati, Yapay Zekâ, ChatGPT-4, Klinik Karar Destek Sistemleri, Nöroimmünoloji, Optik nörit, Optik sinir, Optik sinir hastalıkları, Yapay zeka, Optic Neuropathy, Artificial Intelligence, ChatGPT-4, Clinical Decision Support Systems, Neuroimmunology, Optic neuritis, Optic nerve, Optic nerve diseases, Artificial intelligence
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Optik nöropati (ON), genç erişkinlerde görme kaybına yol açabilen ve demiyelinizan hastalıkların ilk bulgusu olabilen bir tablodur. İnflamatuvar–noninflamatuvar geniş etiyolojik spektrum tanı ve tedavide belirsizlik yaratır. Bu çalışmada, büyük dil modeli tabanlı bir YZ aracının (ChatGPT-4 Pro) ON olgularında ilk tanı, ayırıcı tanı ve akut/koruyucu tedavi önerme performansı değerlendirilmiş; hekim kararlarıyla karşılaştırılarak klinik uygulanabilirliği araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: 01.10.2021–01.10.2024 arasında ON ön tanısıyla değerlendirilen 55 hastanın retrospektif, tek merkezli tanısal doğrulama çalışması yapıldı. Akut–subakut görme kaybı olan olgular dahil edildi; kronik nöroimmün hastalık, rekürrens ve optik sinir dışı oküler patolojiler dışlandı. Klinik, radyolojik, BOS ve serolojik veriler yapılandırılmış vaka metinlerine dönüştürülerek ChatGPT-4 Pro'ya sunuldu. Modelden ilk tanı, ikinci ayırıcı tanı, güven skoru ve akut/uzun dönem yönetim önerileri alındı. Çıktılar hekimlerin ilk/nihai tanıları ve gerçek tedavilerle karşılaştırıldı; kompozit tanı skoru ile akut ve koruyucu tedavi uyumu hesaplandı. İstatistikte ki-kare, bağımsız örneklem t-testi ve lojistik regresyon kullanıldı. Bulgular: Olguların %67,3'ü kadın, yaş ortalaması 34,3'tü. AQP4-IgG %5,5; MOG-IgG %9,1; OCB %21,8; IgG indeks yüksekliği %16,4 bulundu. Beyin/orbita MRG'de demiyelinizan lezyon %43,6, spinal MRG'de %18,2 idi. İlk tanılar en sık İON (%49,1), KİS (%16,4) ve MS (%16,4) iken izlemde İON ve KİS azalmış, MS (%18,2) ve MOGAD (%12,7) artmıştır. YZ'nin ilk tanı uyumu %56,4; inflamatuvar alt tiplerde daha yüksekti. Akut tedavi önerileri %83,6 uyumlu olsa da noninflamatuvar olgularda başarısızdı; koruyucu tedavi uyumu %43,6 idi. Lojistik regresyonda yalnızca yaş bağımsız belirleyici bulundu (OR=0,916). Modelde inflamatuvar etiyolojiye genelleme yanlılığı ve normal MRG'de daha yüksek tanısal doğruluk eğilimi saptandı. Sonuç: ChatGPT-4 Pro, ON'de özellikle akut dönem yönetiminde umut verici olsa da uzun dönem tedavi planlamasında yetersizdir. Bulgular, YZ'nin nöroimmünolojik ON'deki rolünü netleştirmek için daha geniş, çok merkezli, prospektif çalışmalara ihtiyaç olduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: Optic neuropathy (ON) is a major cause of visual loss in young adults and may represent the first manifestation of demyelinating disease. Its broad inflammatory and non-inflammatory etiological spectrum creates diagnostic and therapeutic uncertainty. This study evaluated the performance of a large language model–based AI tool (ChatGPT-4 Pro) in generating initial diagnoses, differential diagnoses, and acute/maintenance treatment recommendations in ON cases, comparing outputs with physician decisions to assess clinical applicability. Methods: This retrospective single-center diagnostic validation study included 55 patients evaluated with suspected ON between 01.10.2021 and 01.10.2024. Inclusion criteria were acute–subacute visual loss with objective clinical findings; patients with chronic neuroimmunological disease, recurrence, or ocular pathology without optic nerve involvement were excluded. Clinical, radiological, CSF, and serological data were converted into structured case vignettes and submitted to ChatGPT-4 Pro. The model generated a primary diagnosis, secondary differential diagnosis, confidence score, and acute/long-term management suggestions. Outputs were compared with physicians' initial/final diagnoses and actual treatments. Composite diagnostic scores and treatment agreement rates were calculated. Statistical analyses included chi-square, independent sample t-test, and logistic regression. Results: Of patients, 67.3% were female; mean age was 34.3 years. AQP4-IgG positivity was 5.5%, MOG-IgG 9.1%, oligoclonal bands 21.8%, and elevated IgG index 16.4%. Demyelinating lesions were detected in 43.6% on brain/orbital MRI and 18.2% on spinal MRI. Initial physician diagnoses were mainly isolated ON (49.1%), CIS (16.4%), and MS (16.4%); follow-up showed decreased isolated ON/CIS and increased MS (18.2%) and MOGAD (12.7%). AI primary diagnosis agreement with final diagnosis was 56.4%, higher in inflammatory subtypes. Acute treatment recommendations matched clinicians in 83.6% but failed in non-inflammatory cases; long-term treatment agreement was 43.6%. Age was the only independent predictor (OR=0.916). The model showed a bias toward inflammatory etiologies and higher diagnostic accuracy in normal MRI cases. Conclusion: ChatGPT-4 Pro appears promising for acute ON management but remains insufficient for long-term disease control. Larger, multicenter prospective studies are needed to define the clinical role of AI-based language models in neuroimmunological ON.

Benzer Tezler

  1. Diyabetik retinopatili hastalarda intravitreal enjeksiyonun etkisinin ön segment optik koherens tomografi ile değerlendirilmesi

    Evaluation of the effect of intravitreal injection in patients with diabetic retinopathy by anterior segment optical coherence tomography

    ABDULKADİR CAN ÇINAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Göz HastalıklarıTrakya Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HANDE GÜÇLÜ

  2. Non-arteritik iskemik optik nöropatide peripapiller ve maküler kan akımının optik koherans tomografi anjiografi (OKT-A) ile analizi

    Analysis of peripapillary and macular blood flow innonarteritic ischemic optic neuropathy with optical coherence tomography angiography (OCT-A)

    GUNASH NIFTIYEVA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Göz HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLİZ FATMA YAVAŞ

  3. Iskemik optik nöropatili hastalarda klinik sonuçlarımız

    Ischemic optic neuropathy clinical outcomes in patients

    AŞAN BUHARA OKUR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Göz HastalıklarıÇukurova Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLHANIM HACİYAKUPOĞLU

  4. Optik nöropatili hastaların klinik, radyolojik ve demografik verilerinin retrospektif incelenmesi

    Retrospective review of clinical, radiological, and demographic data of patients with optical neuropathy

    ZEYNEP AYLİN TÜRKMAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    NörolojiAdıyaman Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNAL TUNÇ

  5. Parkinson ve alzheimer hastalarında optik koherans tomografi bulguları ve karşılaştırılması

    Oct findings and comparison of patient wi̇th parki̇nson's and alzheimer disease

    DERYA BAYRAM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    NörolojiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    UZMAN GÜLBÜN ASUMAN YÜKSEL