Ergenlikte depremle ilişkili travma sonrası stres bozukluğu ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide zihinselleştirmenin aracılık etkisi
The mediating effect of mentalization on the relationshipbetween post-traumatic stress disorder and psychologi̇calresilience in adolescence due to earthquake incidents
- Tez No: 1006510
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FEYRUZ USLUOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Toros Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, ergenlerde deprem sonrası travma ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide zihinselleştirmenin aracılık rolünü test etmeyi amaçlamaktadır. Araştırmaya 14-17 yaş aralığındaki 600 ergen katılmış ve veri toplama araçları olarak CAMSQ-A-TR (Zihinselleştirme Ölçeği), ITQ-CA (Uluslararası Travma Anketi Çocuk ve Ergen Formu) ve CHKS-RM (Psikolojik Sağlamlık ve Ergen Gelişim Ölçeği) kullanılmıştır. Zihinselleştirmenin farklı boyutlarının, travma ve psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide nasıl farklı roller üstlendiği incelenmiştir. Bulgular, CAMSQDB'nin ITQ ile pozitif ve anlamlı ilişkisi olduğunu ortaya koyarken, CAMSQÖB ile ITQ arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. CHKS ile CAMSQDB ve CAMSQÖB arasında orta düzeyde negatif, CAMSQDB ile CAMSQÖB arasında orta düzeyde pozitif ilişkiler saptanmıştır. Dolaylı etki analizlerinde, CAMSQÖB üzerinden geçen etki anlamlı bulunmazken, CAMSQDB üzerinden geçen dolaylı etkinin negatif ve anlamlı, CAMSQHPR üzerinden geçen dolaylı etkinin ise pozitif ve anlamlı olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, travma sonrası ergen müdahalelerinin zihinselleştirme ve psikolojik sağlamlık süreçlerini dikkate alarak kişiselleştirmesi ve kültürel bağlamın dikkate alınmasının yararlı olabileceğine işaret etmektedir. Bulgular ayrıca hem kuramsal hem de uygulamalı açıdan ergenlerin travma sonrası uyum süreçlerini destekleyecek öneriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to test the mediating role of mentalization in the relationship between post-earthquake trauma and psychological resilience in adolescents. Sixty-one adolescents aged 14-17 participated in the study, and the CAMSQ-A-TR (Mentalization Scale), ITQ-CA (International Trauma Questionnaire Child and Adolescent Form), and CHKS-RM (Psychological Resilience and Adolescent Development Scale) were used as data collection instruments. The study examined how different dimensions of mentalization played different roles in the relationship between trauma and psychological resilience. The findings revealed a positive and significant correlation between CAMSQDB and ITQ, while no significant correlation was found between CAMSQÖB and ITQ. Moderately negative correlations were found between CHKS and CAMSQDB and CAMSQÖB, and a moderately positive correlation between CAMSQDB and CAMSQÖB. In indirect impact analyses, the effect passing through CAMSQÖB was found to be insignificant, while the indirect effect passing through CAMSQDB was negative and significant, and the indirect effect passing through CAMSQHPR was positive and significant. These results indicate that personalizing post-traumatic adolescent interventions by considering mentalization and psychological resilience processes, and taking cultural context into account, may be beneficial. The findings also offer suggestions, both theoretically and practically, to support adolescents' post-traumatic adjustment processes.
Benzer Tezler
- Ergenlerde kimlik statülerinin incelenmesine ilişkin kesitsel bir çalışma
Başlık çevirisi yok
GÜL N. ERYÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BUKET TEGİN
- Genç Türk erişkinlerinde temel antropometrik ölçümler ve yağlanma oranları
Başlık çevirisi yok
NURPERİ HIZAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Fizyolojiİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜLYA GÜNÖZ
- Yetiştirme yurdunda yaşayan ergenlerde benlik saygısı
Başlık çevirisi yok
GÜNER SATILMIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
PsikolojiAnadolu ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLTEN SEBER