Elektrik işlerinde psikososyal risk değerlendirmesi
Psychosocial risk assessment in electrical works
- Tez No: 1006502
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİL YAPICI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Enerji, Energy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışma hayatında yaşanan teknolojik ve yapısal dönüşümler, özellikle çok tehlikeli sınıfta yer alan sektörlerde iş sağlığı ve güvenliği kapsamında yeni risk alanlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Elektrik işleri yürütülen işyerlerinde fiziksel, biyolojik ve kimyasal tehlikelerin yanı sıra; işin organizasyonu, vardiyalı çalışma düzeni, arıza-onarım süreçlerindeki belirsizlikler, uzun çalışma saatleri ve artan iş yükü gibi unsurlardan kaynaklanan psikososyal risk faktörleri de çalışan sağlığını ve işyeri güvenliğini etkileyen önemli değişkenler arasında yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı, özel sektörde elektrik işlerinde görev yapan çalışanların maruz kaldıkları psikososyal risk faktörlerini belirlemek ve bu risklerin iş tatmini ile ilişkisini değerlendirmektir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, işyerlerinde stres kaynaklarının belirlenmesine yönelik geliştirilen kontrol listesi temel alınarak uyarlanan“Psikososyal Çalışma Koşulları Tanı Anketi”kullanılmıştır. Çalışma, özel sektörde elektrik işlerinde görev yapan 204 çalışanın katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler psikososyal risk değerlendirme yaklaşımı doğrultusunda analiz edilmiş; iş yükü ve zaman baskısı, yönetim ve örgütsel destek, iş güvencesi algısı ile iş-özel yaşam dengesi boyutlarında incelenmiştir. Bulgular, çalışanların özellikle yüksek iş talepleri, zaman baskısı ve sınırlı iş kontrolü algısı altında çalıştıklarını göstermektedir. Ayrıca yönetsel destek ve iletişim süreçlerindeki yetersizliklerin stres düzeyini artırabildiği; iş güvencesine ilişkin belirsizlik algısı ve düzensiz çalışma saatlerinin psikososyal iyilik hâlini olumsuz etkileyebileceği belirlenmiştir. Sonuç olarak, elektrik sektöründe psikososyal risklerin örgütsel ve yapısal faktörlerle yakından ilişkili olduğu ve bu risklerin azaltılmasına yönelik yönetsel ve organizasyonel düzenlemelerin önem taşıdığı değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
Technological and structural transformations in working life have led to the emergence of new risk areas within the scope of occupational health and safety, particularly in sectors classified as highly hazardous. In workplaces where electrical operations are carried out, psychosocial risk factors arising from work organization, shift work systems, uncertainties in maintenance and repair processes, long working hours, and increased workload constitute significant variables affecting employee health and workplace safety, in addition to physical, biological, and chemical hazards. The aim of this study is to identify the psychosocial risk factors to which employees working in electrical operations in the private sector are exposed and to evaluate the relationship between these risks and job satisfaction. As a data collection tool, the“Psychosocial Working Conditions Diagnostic Questionnaire,”adapted from a checklist developed to identify workplace stressors, was used. The study was conducted with the participation of 204 employees working in electrical operations in the private sector. The data were analyzed within the framework of a psychosocial risk assessment approach and examined under the dimensions of workload and time pressure, management and organizational support, job security perception, and work–life balance. The findings indicate that employees work under high job demands, time pressure, and a limited perception of job control. In addition, insufficient managerial support and communication processes were found to increase stress levels, while uncertainty regarding job security and irregular working hours may negatively affect psychosocial well-being. In conclusion, psychosocial risks in the electrical sector are closely associated with organizational and structural factors, and managerial and organizational improvements are considered essential for reducing these risks.
Benzer Tezler
- Elektrik dağıtım şirketi çalışanlarında stres kaynaklarının incelenmesi ve bu stres kaynaklarının oluşturabileceği riskler üzerine değerlendirme
Stress sources and associated risks among electricity distribution company employees
KADER ŞAKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
PsikolojiBingöl Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH TUNÇ
- Telekomünikasyon sektöründe Fine-Kinney, FMEA, HRNS yöntemleri kullanılarak risklerin değerlendirilmesi
Assessment of risks using Fine-Kinney, FMEA, HRNS methods in the telecommunication industry
İLHAN ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk Sağlığıİstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TOLGA BARIŞIK
- Soma Elektrik Üretim ve Ticaret Anonim Şirketi tesislerinde çalışan işçilerde bazı sosyodemografik faktörlerle yaşam kalitesinin ilişkisi
The Relationship of some sociodemographic factors with quality of life in the Soma Elektrik Üretim ve Ticaret Anonim Şirketi workers
HAKAN BAYDUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Halk SağlığıCelal Bayar ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ERHAN ESER
- Elektrik dağıtım işlerinde bulanık mantık yöntemiyle risk değerlendirmesi
Risk assessment with fuzzy logic method in electricity distribution works
MUHARREM BİLGEN
Doktora
Türkçe
2025
Halk SağlığıGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. İBRAHİM SEFA
- Ankara'da elektrik dağıtım işlerinde çalışan işçilerde iş kazaları ve meslek hastalıkları görülme sıklığı ile ilişkili etmenler
Prevalence and associated factors of occupational accidents and disease at electricity distribution workers in Ankara
MUHARREM BİLGEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Halk SağlığıGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. MUSTAFA NECMİ İLHAN