Pulmoner tromboemboliyle takip edilen hastalarda endtidal CO2 düzeyinin tanı ve tedavideki yerinin değerlendirilmesi
Assessment of end-tidal CO₂ levels in the diagnosis and management of patients with pulmonary embolism
- Tez No: 1005481
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BUĞRA KERGET
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Pulmoner tromboemboli (PTE), ani gelişen kardiyopulmoner bozulmaya yol açarak yüksek mortalite ve morbidite riski taşıyan ciddi bir acil durumdur. Bu çalışmada, yüksek ve orta-yüksek riskli PTE olgularında endtidal karbondioksit (EtCO₂), periferik oksijen satürasyonu (SpO₂), nabız, solunum sayısı ve perfüzyon indeksi (Pİ) gibi vital parametrelerin tanı ve tedavi sürecindeki rolü araştırıldı. Yöntem: Prospektif olarak planlanan çalışmaya, 1 Şubat – 31 Temmuz 2025 arasında PTE tanısı alan 120 hasta dahil edildi. Hastalar dört gruba ayrıldı: (1) yüksek riskli PTE + trombolitik, (2) orta-yüksek riskli PTE + trombolitik, (3) orta-yüksek riskli PTE (trombolitik uygulanmayan), (4) sağlıklı kontrol. EtCO₂, SpO₂, nabız, Pİ, solunum sayısı ve arteriyel kan basıncı Rad-97 cihazı ile ölçüldü. Bulgular: Tanı anında ölçülen EtCO₂ düzeyleri hasta grupları arasında anlamlı farklılık gösterdi (p < 0.001). En düşük ortalama değer yüksek riskli PTE grubunda (15.8 ± 4.2 mmHg), en yüksek değer ise kontrol grubunda (34.6 ± 5.1 mmHg) saptandı. Tedavinin 24. saatinde ise EtCO₂, SpO₂ ve perfüzyon indeksi değerleri açısından gruplar arasında anlamlı fark kalmadı (p > 0.05). EtCO₂ düzeyi, PABTOİ (r = –0.358, p = 0.01) ile negatif, SpO₂ (r = 0.59, p < 0.001) ve perfüzyon indeksi (r = 0.43, p < 0.001) ile pozitif korelasyon gösterdi. ROC analizinde EtCO₂ için 17.5 mmHg kesim değeri, trombolitik tedavi gereksinimini öngörmede %97 duyarlılık ve %85 özgüllük sağladı. Sonuç: EtCO₂, PTE tanı ve tedavinin takibinde kolay uygulanabilir bir metot olabilir. Ayrıca erken dönemde reperfüzyon tedavisi yönlendirici ve trombüs yükünü de gösteren solunumsal bir parametre olarak öne çıkmaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: Pulmonary thromboembolism (PTE) is a critical emergency that causes sudden cardiopulmonary deterioration and carries a high risk of mortality and morbidity. This study aimed to investigate the role of end-tidal carbon dioxide (EtCO₂), peripheral oxygen saturation (SpO₂), heart rate, respiratory rate, and perfusion index (PI) in the diagnostic and therapeutic process of high- and intermediate-high-risk PTE cases. Methods: This prospective study included 120 patients diagnosed with PTE between February and July 2025. Patients were divided into four groups: (1) high-risk PTE with thrombolytic therapy, (2) intermediate-high-risk PTE with thrombolytic therapy, (3) intermediate-high-risk PTE without thrombolytic therapy, and (4) healthy controls. EtCO₂, SpO₂, heart rate, PI, respiratory rate, and arterial blood pressure were measured using the Rad-97 monitor. Results: Baseline EtCO₂ levels differed significantly among the groups (p < 0.001). The lowest mean value was observed in the high-risk PTE group (15.8 ± 4.2 mmHg), and the highest in the control group (34.6 ± 5.1 mmHg). At the 24th hour of treatment, there were no significant differences among the groups in terms of EtCO₂, SpO₂, or PI values (p > 0.05). EtCO₂ levels showed a negative correlation with the pulmonary artery obstruction index (PAOI) (r = –0.358, p = 0.01) and positive correlations with SpO₂ (r = 0.59, p < 0.001) and PI (r = 0.43, p < 0.001). The ROC analysis identified an EtCO₂ cutoff value of 17.5 mmHg, predicting the need for thrombolytic therapy with 97% sensitivity and 85% specificity. Conclusion: EtCO₂ may serve as a simple, noninvasive, and practical method for monitoring the diagnosis and treatment of PTE. Moreover, it appears to be a valuable respiratory parameter that reflects thrombus burden and may guide reperfusion therapy in the early phase.
Benzer Tezler
- Pulmoner hipertansiyon etyopatogenezinde prostasiklin ve lökotrien C4'ün rolü
Possible role of leukotrien C4 and prostacyclin in the development of pulmonary hypertension
ÜLKÜ AYBERK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Akut miyokard infarktüsünde intravenöz heparin tedavisi ile alınan sonuçlar (karşılaştırmalı bir çalışma)
Başlık çevirisi yok
MEHMET ALİ ÇOBANOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kardiyolojiİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REMZİ ÖZCAN
- Çocuklarda tonsil ve adenoid hipertrofilerine bağlı kardio-pulmoner sistem değişiklikleri
Başlık çevirisi yok
MÜNİR DEMİRCİ
- Fümigantların sıçan akciğer dokusunda oluşturduğu histolojik farklılaşmalar
Başlık çevirisi yok
EMEL KOPTAGEL(YOLAL)
Doktora
Türkçe
1988
MorfolojiCumhuriyet ÜniversitesiMorfoloji (anatomi) Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDOĞAN GÜRSOY