Türkiye'de askerî darbelerin Türk Dili ve Edebiyatı dersi programlarına ve kitaplarına yansımasının incelenmesi
The impact of military coups in Türki̇ye on Turkish Language and Literature lesson programs and course books
- Tez No: 1004920
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Türk Dili ve Edebiyatı, Education and Training, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
“Darbe”terimi, bir hükümetin aniden ve zorla devrilmesini ifade etmektedir. Darbeler genellikle, askerî güçler veya bazı gruplar tarafından gerçekleştirilen ve siyasi sistemlerde köklü değişikliklere yol açan eylemlerdir. Türkiye'de gerçekleştirilen darbeler, Cumhuriyet tarihi boyunca siyasi, toplumsal ve ekonomik yapıyı derinden sarsmıştır. Bu durum ülkenin demokratikleşme sürecini ciddi sekteye uğratmıştır. 27 Mayıs 1960, 12 Eylül 1980, 28 Şubat 1997 ve 15 Temmuz 2016'da gerçekleşen darbe ve darbe teşebbüsleri, siyasal yapıyı olduğu kadar eğitim politikalarını da büyük ölçüde etkilemiştir. Darbeler, hükümetlerin değişmesi, anayasal düzenin sıkıntıya girmesi, siyasi liderlerin yargılanması gibi sonuçlar doğurmuş; ekonomik belirsizlik, sermaye kaçışı ve yüksek enflasyon gibi sorunları da beraberinde getirmiştir. Bunun yanı sıra insan haklarının ihlal edilmesi, tutuklamalar ve baskılar toplumda derin izler bırakmıştır. Bu izler edebiyat gibi toplumsal olaylardan beslenen dalları etkilemiştir. Darbe dönemlerinde kaleme alınan yazılarda, eserlerde, derslerde bu izler kendini hissettirmiştir. Darbe sonrasında yönetimi ele alan kişi veya kişiler; halkı yönlendirme, bilinçlendirme veya kendi gerekçelerini ortaya koyma arayışına girmişlerdir. Bu arayışlar neticesinde de eğitim politikalarına da darbenin izleri yansımıştır. Görünürde Millî Eğitim Bakanlığı tarafından darbelerin gerekçeleri, sonuçları ve darbeyi gerçekleştiren kişilerin toplumsal görüşleri eğitim programlarına dahil edilmiştir. Müfredatta yapılan bu gibi değişiklikler, ders kitaplarına yansıtılan metinler ve belirli edebî eserlerin seçimi, darbe sürecinin eğitim üzerindeki etkilerini açıkça göstermiştir. Bu çalışmada, Türkiye'de gerçekleşen darbelerin eğitim programları üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Darbeler öncesi ve sonrası eğitim politikalarındaki değişimler, müfredatta yapılan revizyonlar ve ders kitaplarındaki içerik farklılıkları incelenmiştir. Aynı zamanda darbe ile edebiyat ilişkisinin ders kitaplarına ve eğitim programlarına nasıl yansıdığı da değerlendirilmiştir. Siyasi müdahalelerin eğitim sistemi üzerindeki uzun vadeli etkileri ortaya konulmuştur. Bu bağlamda çalışmada Türkiye'deki darbelerin eğitim programları üzerindeki etkileri incelenmiştir. Karşılaştırılmıştır sonrasındaki eğitim politikaları, müfredat değişiklikleri ve ders kitapları karşılaştırılmıştır. Ayrıca, darbelerin edebiyatla ilişkisi ve bu ilişkinin ders kitaplarına nasıl yansıtıldığı da ele alınmıştır.
Özet (Çeviri)
The term“coup”refers to the sudden and forcible overthrow of a government. Coups are actions typically carried out by military forces or certain groups, leading to radical changes in political systems. Coups in Turkey have profoundly shaken the political, social, and economic structures throughout the history of the Republic. This has constituted serious interference in the country's democratization process. The coups and coup attempt that took place on May 27, 1960, September 12, 1980, February 28, 1997, and July 15, 2016, significantly impacted not only the political structure but also education policies. Coups resulted in changes of government, the disruption of the constitutional order, and the prosecution of political leaders. They also brought about problems such as economic uncertainty, capital flight, and high inflation. Furthermore, violations of human rights, arrests, and oppression left deep marks on society. These traces influenced branches of literature, which draw on social events. These traces were evident in the writings, works, and lectures written during the coup periods. After the coup, the person or persons who took power sought to guide the public, raise awareness, or present their own justifications. As a result of these pursuits, the coup's legacy was reflected in education policies. The Ministry of National Education seemingly incorporated the reasons for the coups, their consequences, and the social views of the coup perpetrators into curricula. Such changes to the curriculum, the texts included in textbooks, and the selection of specific literary works clearly demonstrated the impact of the coup process on education. This study examines the impact of coups in Turkey on educational programs. Changes in educational policies before and after the coups, revisions to the curriculum, and differences in content in textbooks are examined. It also evaluates how the relationship between coups and literature is reflected in textbooks and curricula. The long-term effects of political interventions on the education system are revealed. In this context, the study examines the effects of coups on educational programs in Turkey. Educational policies, curriculum changes, and textbooks before and after the coups are compared. It also examines the relationship between coups and literature and how this relationship is reflected in textbooks.
Benzer Tezler
- 1981 Türkiye tarımsal yapısının önemli bileşenleri ve tarımsal bölgelerin elde edilmesi
Principle components of Turkey's agricultural structure and to determine agricultural rigions in 1981
İHSAN KARABULUT
- 1983 yılı trafik kaza istatistikleri değerlendirmesi
Başlık çevirisi yok
ŞÜKRÜ ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
UlaşımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. RIDVAN EGE
- İş kazalarının Türk ekonomisi üzerine etkileri ve kömür madenciliği üzerine bir inceleme
Başlık çevirisi yok
MESUT ÖRMECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NACİ KINACIOĞLU
- Akaryakıtla çalışan endüstriyel tav fırınlarında yanma, sıcaklık ve basıncın optimum kontrolu
Optimum control of combustion temperature and pressure in industrial tempering furnaces working with fuel-oil
MEHMET EROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜCEL ERCAN