Neoliberal özne olarak girişimci gazeteciler: podcast yayıncılığında girişimci emeğin üretimi
Entrepreneurial journalists as neoliberal subjects: The production of entrepreneurial labor in podcasting
- Tez No: 1002644
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE CEYDA ILGAZ BÜYÜKBAYKAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Gazetecilik, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gazetecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'de post-endüstriyel medya alanında ortaya çıkan girişimci gazetecilik pratiklerini podcast üretimi bağlamında incelemektedir. Post-endüstriyel medya ekonomisinin, kurumsal haber üretimini zayıflatan ve esnek, bireyselleştirilmiş çalışma biçimlerini teşvik eden dönüşümü içinde girişimci gazetecilik, hem sektörün güvencesizleşmesinin dayattığı bir zorunluluk hem de neoliberal çalışma biçiminin teşvik ettiği çelişkili bir profesyonel kimlik formu olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çerçevede çalışma, medyanın neoliberal yeniden yapılanma sürecinde gazetecilerin üretim ilişkilerinin, etik pratiklerinin ve mesleki kimliklerinin nasıl yeniden şekillendiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, kurumsal medya yapılarından ayrılarak podcast üretime yönelen gazetecilerin gelir istikrarsızlığı, sosyal güvencesizlik ve belirsiz çalışma saatleri gibi koşullar altında mesleki konumlarını ve özneleşme biçimlerini nasıl inşa ettiklerini analiz etmektedir. Girişimci öznellik, güvencesiz emek ve bireysel gazetecilik literatürüne dayanarak girişimcilik söyleminin“özgürlük”ve“yaratıcılık”vaatleriyle birlikte riski ve sorumluluğu bireyselleştirdiği tartışılmaktadır. Bu bağlamda girişimci gazeteci, yalnızca içerik üreten değil; finansman modeli kuran, izleyici kitlesini yöneten, sponsorluk ilişkilerini düzenleyen ve etik sınırlarını tek başına belirleyen bir özne olarak konumlanmaktadır. Nitel araştırma deseniyle yapılandırılan çalışma, podcast üretimi yapan girişimci gazetecilerle derinlemesine görüşmelere dayanmaktadır. Bulgular, podcast yayıncılığının ana akım medya dışında çoğulcu bir alternatif kamusal alan sunduğunu; ancak ekonomik sürdürülebilirliğinin kırılgan olduğunu göstermektedir. Katılımcılar, bağımsız üretimin sınırlılıklarına dikkat çekerek kolektif dayanışma ağlarının gerekliliğini vurgulamıştır.
Özet (Çeviri)
This study examines the entrepreneurial journalism practices emerging within Turkey's post-industrial media landscape through the lens of podcast production. Within the transformation of the post-industrial media economy -which weakens institutional news production while promoting flexible and individualized forms of labor- entrepreneurial journalism emerges both as a necessity imposed by the sector's growing precarity and as a contradictory professional identity encouraged by the neoliberal work regime. In this context, the study aims to reveal how journalists' production relations, ethical practices, and professional identities are reshaped during the neoliberal restructuring of the media field. The research analyzes how journalists who detach from institutional media organizations and turn toward independent podcast production construct their professional positions and modes of subjectivation under conditions of income instability, lack of social security, and irregular working hours. Drawing on the literature on entrepreneurial subjectivity, precarious labor, and individualized journalism, the study discusses how entrepreneurial discourse individualizes risk and responsibility while offering promises of“freedom”and“creativity.”In this regard, the entrepreneurial journalist is conceptualized not only as a content producer but also as an actor who develops financial models, manages audiences, organizes sponsorship relations, and independently defines ethical boundaries. Employing a qualitative research design, the study is based on in-depth interviews with entrepreneurial journalists engaged in podcast production. The findings indicate that podcasting constitutes a pluralistic alternative public sphere outside the mainstream media; however, its economic sustainability remains fragile. Participants emphasized the limitations of individual independence and highlighted the need for collective networks of solidarity.
Benzer Tezler
- Neoliberal özne: Sosyal medyada bireysel gazeteciler
Neoliberal subject: Individual journalists in social media
ZEHRA İDİL UZUNYOL
- İletişimsel emek çağında bir özgürleşme aracı olarak feminist distopya örnekleri: Mülksüzler, Damızlık Kızın Öyküsü, Ahitler
Examples of subjectivation and dystopia as a means of emancipation in the age of communicative labour: The Disposseessed, The Handmaid's Tale, The Testaments
SILA AYDEMİR KORKMAZ
Doktora
Türkçe
2023
Gazetecilikİstanbul ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELTEM BOSTANCI
- Bir iktidar modeli olarak neoliberal yönetimsellik ve neoliberal özne
Neoliberal governmentality as a power model and neoliberal subject
BAŞAK COŞKUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Felsefeİstanbul Bilgi ÜniversitesiKarşılaştırmalı Edebiyat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERDA KESKİN
- Neoliberal subjectification through family medicine model in Turkey: An online ethnography
Türkiye'de aile hekimliği modeli ve neoliberal öznellik inşası
EMİNCAN FİDAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Siyasal BilimlerGalatasaray ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
DR. CEMİL YILDIZCAN
- İnteraktif sinema bağlamında neoliberal öznellik inşası: Late shift örneği üzerinden bir alımlama çalışması
The construction of neoliberal subjectivity in the context of interactive cinema: A reception study on the case of late shift
HASAN AYDIN
Doktora
Türkçe
2025
Radyo-TelevizyonMarmara ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ MURAT YEL