Anadolu halk mitlerinin televizyon ekranına yansıması: Şahmaran efsanesi
The reflection of anatolian folk myths on the television screen: The legend of Shahmaran
- Tez No: 1002500
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ONUR ÖNÜRMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Şahmeran, Vladimir Propp, Kültür, Göstergebilim, Shahmaran, Vladimir Propp, Culture, Semiotics
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Anadolu mitolojisinde kendine önemli bir yer bulan Şahmeran ya da Şahmaran ismiyle anılan yılan gövdeli kadın/adam olarak bilinen bu mitolojik öğe sözel ve yazılı olarak günümüze kadar aktarılmıştır. Genel olarak şifanın ve iyiliğin temsili olan Şahmeran, insanoğlunun ihanetini anlatmaktadır. Efsanenin genel olarak Adana, Tarsus, Mardin gibi yörelerde geçtiği varsayılır. Yöreden yöreye göre farklı anlatımlarla hikâyelere konu edilen Şahmeran'ın kültürümüzde; evlerde süs eşyası, halı deseni, cam işçiliği gibi birçok alanda yansıması bulunmaktadır. Yazılı kültürde kendine geniş yer bulan şahmeran efsanesi sinema ve televizyon dizilerine de konu edilmiştir. Rahmi Kafadar'ın yönetmenliğini yaptığı 1972 tarihli Şahmaran filmi, Zülfü Livaneli'nin yönetmenliğini yaptığı 1993 tarihli Şahmaran filmi ve 23 Ocak 2023 tarihinde Netflix tarafından yayınlanan“Şahmaran”isimli dizi şahmeran efsanesinin uyarlamaları olarak ekrana getirilmiştir. Bahsi geçen sinema ve Netflix uyarlaması dizi ve filmler aracılığıyla masalların popüler kültür unsurlarıyla yeniden inşası incelenmiştir. İnceleme Vladimir Propp'un Masalın Biçimbilimi kuramı çerçevesinde incelenecek olup Göstergebilim analiz tekniğinden de faydalanılmıştır.
Özet (Çeviri)
The legend of Shahmaran (or Shahmeran), a mythological entity known as a half-human, half-serpent figure that holds a significant place in Anatolian mythology, has been transmitted to the present day through both oral and written traditions. Generally representing healing and wisdom, Shahmaran portrays the story of human betrayal. The legend is traditionally considered to take place in regions such as Adana, Tarsus, and Mardin. As an element adapted into stories with different local narratives, the figure of Shahmaran has various cultural reflections in Turkish heritage, appearing in home decor, carpet patterns, and glasswork. Extensively featured in written culture, the legend of Shahmaran has also become a subject for cinema and television series. The 1972 film directed by Rahmi Kafadar, the 1993 film directed by Zülfü Livaneli, and the series titled 'Shahmaran' released by Netflix on January 23, 2023, have brought adaptations of the legend to the screen. Through these cinema and Netflix adaptations, the reconstruction of folktales with elements of popular culture has been analyzed. The study is conducted within the framework of Vladimir Propp's 'Morphology of the Folktale' and further utilizes semiotic analysis techniques
Benzer Tezler
- Siyasal iletişimde şarkı kullanımı: 2019 yerel seçimlerinde AK Parti örneği
The use of songs in political communication: The case of AK Parti in 2019 local elections
HAKAN SİPAHİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İletişim BilimleriGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLSÜN GÜVENLİ
- Âşık Davut Sularî'nin şiirlerinde itikadî unsurlar
Creedal elements in Minstrel (Âşık) Davut Sularî's poem
İREM TUNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Mimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHARREM KAYA
- Anadolu masallarından hareketle çocuk bilinçaltına yolculuk
Journey to the subconcious of children based on Anatolian folktales
KADER TEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıFırat ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESMA ŞİMŞEK
- Türkülerde yeryüzü unsurları ile ilgili mitolojik ögeler
Mythological elements related to earth factors in folk songs
ERKAN MEMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Türk Dili ve EdebiyatıÇağ ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BEGÜM KURT
- Apollonik ve kitonyen karşıtlıklar bağlamında Harut ve Marut anlatısının metinsel dönüşümü
Textual transformation of the Harut and Marut narrative in the context of apollonian and chitonian oppositions
BURAK CAN TAVUKÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Karşılaştırmalı EdebiyatAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLHAN ATNUR
PROF. DR. EZGİ METİN BASAT