Geri Dön

İstanbul'da kadınlar ve milletler: Uzun 19. yüzyılda batılı seyahatnamelerde şarkiyatçı imgelem

Women and the millets in Istanbul: Orientalist imagination in western travelogues in the long 19th century

  1. Tez No: 1001898
  2. Yazar: HÜLYA KAŞIKCI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. METİN YÜKSEL
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Siyaset Bilimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tezin amacı, uzun 19. yüzyılda Osmanlı başkenti İstanbul'a gelen seyyahların yazdığı Fransızca seyahatnamelerdeki Şark algısına ve seyyahların Şark tahayyülüne ışık tutmaktır. Seyahatnamelerde toplumsal olana odaklanan bu tez, seyyahların İstanbul'da Şark'a, kadınlara ve milletlere dair söylemlerini dört bölümde incelemektedir. Kadınlar ve milletler, Osmanlı İmparatorluğu'nun 19. yüzyılında dönüşümün odağında olan iki esasî unsurdur. Bununla birlikte, seyyahların kadınlara ve milletlere bakışı Şark tahayyüllerini görünür kılmakta elverişli bir zemin sunmaktadır. Yekpare bir Şarkiyatçılıktan söz edilemeyeceği savını doğrulayan tezde seyyahın kimliğindeki farklılıklar, zamansal farklılıklar ve“burası”ile“orası”arasındaki ilişkiler gibi çok yönlü faktörlerin Şarkiyatçılığı heterojenleştirdiğine dikkat çekilmektedir. Osmanlı toplumunda yaşayan Ermeniler, Rumlar ve Türklere dair algıları üzerinden yapılan karşılaştırmada Batılı erkek seyyahların kendilerine en yakın olarak Ermeni erkekleri, en uzak olarak da Türk erkekleri gördüğü gözlemlenmiştir. Cinsiyet söz konusu olduğunda ise Oryantalizmin çelişkisi de görünür olmaktadır. Osmanlı toplumunda Ermeni kadınlarla Türk kadınların yaşam şekillerindeki benzerliklere rağmen din, önemli bir belirleyen olmakta ve seyyahlar yalnızca“sahte”likle imledikleri İslam dini tarafından baskı altında gördükleri Müslüman kadınları“kurtarma misyonu”ile hareket etmektedir. Mevcut literatür,“Beyaz Adam'ın yükü”olarak Batı'ya atfedilen ve Doğu'yu“uygarlaştırma”ve“kurtarma”misyonlarındaki değişim isteğine odaklanmaktadır. Çoğu zaman Beyaz Adam'ın Doğu için“değişim istemez”olduğu hususu görülmemektedir. Batı'nın edindiği misyonlara eğilmek gerekliliğine işaret eden bu çalışmanın mevcut literatüre özgün katkısı“değişim istemezlik”hususuna dikkat çekmesinde yatmaktadır. Bu çerçevede, bu çalışma, Batı'nın kendisine biçtiği misyonlarla yaşadığı hayal kırıklıkları arasındaki çelişkileri görünür kılmaktadır.

Özet (Çeviri)

This dissertation aims to shed light on the the perception of the Orient and the Oriental imagination of travelers in French language travelogues written by those who travelled to the Ottoman capital during the long 19th century. Focusing on the social aspect in these travelogues, this dissertation examines the discourses of travelers on the Orient, women the millets in four chapters. Women and nations are two fundamental components of the transformation Ottoman Empire in 19th century. However, travelers' perspectives on women and millets provide a valuable ground for revealing their Oriental imaginings. Confirming the argument that one cannot talk about a monolithic Orientalism, this study draws attention to the fact that multifaceted factors such as differences in travelers' identity, temporal differences, and relationships between“here”and“there”heterogeneize Orientalism. Through a comparison of the percepti-ons of Armenians, Greeks, and Turks living in the Ottoman Empire, it is observed that Western male travelers saw Armenian men as closest to themselves and Turkish men as furthest away. When it comes to gender, the contradiction of Orientalism also becomes apparent. Des-pite the similarities in the lifestyles of Armenian and Turkish women in Ottoman society, religion remains a significant determinant, and travelers acted on a“mission to save”Muslim wo-men whom they perceived as oppressed by Islam, a religion they characterized as“fake.”The existing literature focuses on the Western desire for change in its missions to“civilize”and“save”the East a mission often presented as the“White Man's burden”while neglecting the Orientalist“unwillingness to change the Orient.”Highlighting the need to examine the missions undertaken by the West, this dissertation is an original contribution to the existing scho-larship with its focus on this issue of“unwillingness to change the Orient”. In this context, this dissertation points out that it is essential to make visible the contradictions between the missions Western travellers have set for themselves and the disappointments they have experienced.

Benzer Tezler

  1. Global goals, local voices: A multinational comparative sentiment and topic analysis of public transportation in the context of SDGs

    Küresel hedefler, yerel sesler: Sürdürülebilir kalkınma amaçları bağlamında toplu taşımaya yönelik ülkelerin karşılaştırmalı duygu ve konu analizi

    ASLIGÜL AKSAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE CAMGÖZ AKDAĞ

  2. Muhasebe meslek mensubu kadınların cinsiyete dayalı ayrımcılık nedeni ile yaşadığı mesleki sorunlar ve İstanbul ili saha araştırması

    Accountant women's professional problems because of discrimination against women and a field work in İstanbul

    NERİMAN ÇETİN YALÇIN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    İşletmeDumlupınar Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. AHMET AĞCA

  3. Factors affecting women participation into politics of Somalia

    Kadınların Somali siyasetine katılımını etkileyen faktörler

    FADUMO SAİD MOHAMED

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Siyasal Bilimlerİstanbul Gedik Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ Selim Sezer

  4. State and civil society relation in Türkiye: The case of women csos

    Türkiye'de Devlet ve sivil toplum ilişkisi: Kadın örgütleri örneği

    TUNA YÜCEL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    SosyolojiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Sosyal Politika Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYÇA ERGUN ÖZBOLAT

  5. İşsizlik sigortası ve Türkiye

    Başlık çevirisi yok

    CEYLAN ER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    Kamu Yönetimiİstanbul Üniversitesi

    Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NAZİF KUYUCUKLU