Bir siyasal düşünür olarak Mehmet Ali Aybar ve dönemi
A Political thinker and his times: Mehmet Ali Aybar
- Tez No: 100165
- Danışmanlar: PROF.DR. SİNA AKŞİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Aybar, Mehmet Ali, Marksizm, Siyasi görüşler, Sol ideolojiler, Sosyalizm, Türkiye İşçi Partisi, Aybar, Mehmet Ali, Marxism, Political thoughts, Left ideologies, Socialism, Türkiye Labour Party
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
315 ÖZET Bu çalışma, Türk sosyalist hareketinin önde gelen isimlerinden Mehmet Ali Aybar'ı (1908-1995), bir siyasal düşünür ve aydın olarak incelemeyi ve anlamayı amaçlamıştır. Bunu yaparken izlediğimiz yöntem kronolojiktir. Aybar'ın hayatı ve düşüncesindeki değişimler genellikle tarih sırasıyla ve tarihsel bağlamıyla ele alınmıştır. Aybar, Türk solunun en tartışmak isimlerinden biri olmuştur. Bunun en önemli nedeni, Aybar'ın 1966-1980 yıllan arasında geliştirdiği kavramsallaştırmalar ve Sovyet sosyalizmine, Leninizme getirdiği eleştirilerdir. Türkiye'de 1960'h yıllara kadar sol düşünce ve eylem birikiminin çeşitli nedenlerle çok sınırlı kalmış olması ve Türkiye Komünist Partisi geleneğinden gelen ve Türk solunda önemli etkisi olan bazı solcuların, kendilerini düşünsel ve eylemsel olarak Sovyet sosyalizmine bağlı hissetmeleri, Dünya solunda tartışılan birçok konuyu Türk solunun gündemine getiren Aybar'ı, çoğu solcunun gözünde bir“anti-komünist”,“anti-sovyetik”veya“burjuva sosyalisti”yapmıştır. Aybar'ı anlamanın gerekliliği de burada ortaya çıkmaktadır. Aybar bir“anti-komünist”veya“Sovyet düşmanı”değildir. Aybar'ın kimilerinin tepkisini çeken düşünceleri ve tavırlarının altında, (birçok Türk solcusunun yapmadığı şeyleri yaparak), sorgulanamayan ve doğrulanamayan bir şeyin bilimsel olamayacağım düşünmesi, kendini herhangi bir düşünce ve uygulamaya sadık hissetmemesi, yani bağımsız düşünebilmesi özellikleri sonucu, entelektüel ahlak göstererek, sosyalizm, demokrasi ve bağımsızlık anlayışına uymayan uygulamaları, teorileri eleştirebilmesi yatmaktadır. Aybar sosyalizme dair belli pratik ve teorik sorunlar etrafında, sürekli bir entelektüel arayış içinde olmuş, evrensel boyutta olmasa bile, Türkiye ölçeğinde özgün düşünceler ve tavırlar üretmiştir. Bunu yaparken de düşüncesinin dört ana daman olan Marksizm, sosyalizm, demokrasi ve bağımsızlığı korumuştur. Çalışmamız, Aybar'ın bu entelektüel serüvenim anlayabilme ve anlatabilme çabasındadır.
Özet (Çeviri)
316 ABSTRACT This thesis aims to analyse and to understand the political and intellectual life of one of the prominent figures of the Turkish Socialist movement, Mehmet M Aybar. In accomplishing this aim, the thesis adopts a historical perspective. Through the chapters of the thesis, Aybar's life and the changes in his social and political thought are analyzed in their own historical context. Undoubtedly, Aybar has been one of the most controversial figures of the Turkish Left. One of the primary reasons of that fact is his critical approach to Soviet socialism and Leninism and the political conceptualisation that he developed between 1966 and 1980. He brought many issues of western Marxism (that were discussed by the Left around the world) to the agenda of the Turkish Left, which made him an“anti-communist”,“anti-sovietic”and“bourgeoisie socialist”in the eyes of the many leftist who were intellectually and actively committed to the Soviet socialism. Behind Aybar's ideas and actions that drew the reaction of some leftists, there was his autonomous thinking, which remained critical to everything that was accepted as unquestionable. Aybar has carried out continuous intellectual search in the frame of certain theories and practices of socialism. Although his contribution to the leftist ideology was not at universal level, he obviously developed and proposed original ideas and attitudes in the context of Turkey. In doing this, he always preserved the four principal veins of his thought; Marxism, socialism, democracy and independency. That is, in short, this intellectual adventure of Mehmet Ali Aybar that the thesis attempts to understand and explain.
Benzer Tezler
- Karşılaştırmalı olarak islam siyasi düşüncesinde otorite kavramı
Başlık çevirisi yok
HALUK ALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiSiyaset ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET NİYAZİ ÖKTEM
- Voltaire et Condorcet face au colonialisme et a l`esclavage
Sömürgecilik ve kölelik sorunu karşısında Voltaire ve Condorcet
MEHMET ALİ AVCI
- Bireyci anarşizm ile klasik liberalizm arasındaki ilişki: W. Godwin ve M. Stirner`in bireyciliği
The Connection between individual anarchism and classical liberalism: W. Godwin`s and M. Stirner`s individualism
HAKANİ HASANOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Siyasal BilimlerAnkara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALİ AĞAOĞULLARI
- Devlet adamı ve siyasal bir düşünür olarak Mehmed Sadık Rif`at Paşa
Mehmed Sadık Rif`at Pasha as state men and a political thinker
SELAHATTİN DURMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
BiyografiHacettepe ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ADİL DAĞISTAN
- Nurettin Topçu`nun sosyolojik görüşlerinde“milli mektep”ve sosyo-kültürel fonksiyonları
Başlık çevirisi yok
ABDULVAHAP ÖZPOLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
SosyolojiSakarya ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. M. SAİT DOĞAN