Gaziantep Nurdağı ilçesinde depremden etkilenen ilköğretim çocuklarının büyüme ve beslenme durumlarının saptanması
Determining the growth and nutrition status of primary school children affected by the earthquake in the NurdağI district of Gaziantep
- Tez No: 1001185
- Danışmanlar: PROF. DR. NURTEN BUDAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sanko Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Afetler toplumların fiziksel, sosyal ve ekonomik yaşamını durduran ve etkilenen toplumun baş etme kapasitesini aşan olaylardır. Çocuklar büyüme ve gelişme özellikleriyle afetlerde beslenme açısından riskli gruplar arasında yer almaktadır. Bu araştırma; 6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli gerçekleşen depremde Gaziantep ili Nurdağı ilçesinde yaşayan ve depremden etkilenen ilköğretim çocuklarının büyüme ve beslenme durumlarını saptamak amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Gaziantep ili Nurdağı ilçe merkezinde beş ilkokulda eğitim gören 120 çocuk oluşturmuştur. Çocukların sosyal-demografik özellikleri, sağlık ve ilaç kullanma durumları ve beslenme davranışlarına yönelik bilgileri anket formu ile saptanmıştır. Çocukların büyüme durumu; vücut ağırlığı ve boy uzunluğu ölçülerek belirlenmiş ve vücut ağırlığı Beden Kütle İndeksi (BKİ) ile yaşa göre z skoru ve boy uzunluğu yaşa göre boy uzunluğu z skoru ile değerlendirilmiştir. Çocukların beslenme durumu; bir günlük besin ve içecek tüketim kayıt formu ve besin ve içecek tüketim sıklığı formu kullanılarak saptanmış, günlük enerji, makro ve mikro besin ögeleri alımları cinsiyet ve yaşa göre günlük önerilen miktarlar ile karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılan çocukların %43,3'ü (52) erkek ve %56,7'si (68) kız olup %31,7'si 7, %27,5'i 8, %37,5'i 9 ve %3,3'ü 10 yaşındadır. Çocukların %50'si evde ve %50'si konteynerde yaşamakta ve %90,8'i besin yardımı almaktadır. Depremden sonra çocukların %44,2'sinin beslenme davranışı değişmiş (p>0,05), %24,5'inin iştahı azalmış ve %20,8'inin paketli besin tüketimi artmıştır (p>0,05). Vücut ağırlığı erkeklerin ortalama 29,3±7,7 kg ve kızların ortalama 29,1±5,1 kg, BKİ'i erkeklerin ortalama 16,8±3,2 kg/m² ve kızların ortalama 17,4±2,6 kg/m², boy uzunluğu erkeklerin ortalama 131,4±7,3 cm ve kızların ortalama 129,3±6,1 cm'dir. Çocukların %63,3'ünün vücut ağırlığı normal, %5,8'i şişman, %14,2'si hafif şişman, %13,3'ü zayıf ve %3,3'ü ciddi zayıftır (p>0,05). Çocukların %81,7'sinin boy uzunluğu normal, %4,2'si uzun, %13,3'ü kısa boylu ve %0,8'i bodurdur (p<0,05). Kısa boyluluk kızlarda erkeklerden daha yaygındır. Çocukların büyük çoğunluğu ekmek, zeytin yağı ve suyu her öğün, süt grubu besinler, yumurta, yağlı tohumlar, taze meyve suları, şeker, çikolata, reçel ve siyah çayı her gün, etler ve et ürünleri, kurubaklagiller, sebzeler, patates, taze meyveler, tahıl ürünleri (bulgur, pirinç, makarna, tuzlu ve tatlı unlu ürünler), pekmez, bal ve patates kızartmasını haftada 1-2 kez tüketmekte, sakatatlar, kuru meyveler, tam tahıllı ekmekler, kahvaltılık tahıllar, kuyruk yağı, soğuk çay ve kahveyi ise en düşük sıklıkta tüketmektedir. On yaş hariç erkekler ve 7-10 yaş kızlar enerjiyi yetersiz almaktadır. Çocuklar günlük karbonhidrat, protein ve yağı fazla almakta olup karbonhidrat, protein ve yağdan alınan enerji de fazladır. Çocuklar E vitamini, riboflavin, pridoksin ve folatı yetersiz almakta olup kızlar folatı erkeklerden daha düşük almaktadır (p<0,05). Çocuklar kalsiyum, çinko, magnezyum ve demiri yetersiz almakta olup kızlar çinko ve demiri erkeklerden daha düşük almaktadır (p<0,05). Çocuklar posayı yetersiz almakta ve suyu yetersiz tüketmekte, kızlar posayı erkelerden daha düşük almaktadır (p<0,05). Çocuklarda malnütrisyon hem aşırı beslenme hem de yetersiz beslenme olarak görülmektedir. Afetlerden sonra malnütrisyonun önlenmesi kapsamında çocukların büyüme ve beslenme durumları diyetisyen tarafından düzenli olarak yılda iki kez izlenmelidir. Gerekli durumlarda beslenme müdahaleleri yapılmalıdır.
Özet (Çeviri)
Disasters are events that disrupt the physical, social, and economic life of communities and exceed the coping capacity of the affected community. Children, due to their growth and development characteristics, are among the groups at risk in terms of nutrition during disasters. This study was conducted to determine the growth and nutritional status of primary school children living in Nurdağı district, Gaziantep province who were affected by the earthquake that occurred on February 6, 2023, with its epicenter in Kahramanmaraş. The sample of the study consisted of 120 children attending five primary schools in the center of Nurdağı district, Gaziantep province. Information on the children's socio-demographic characteristics, health and medication use, and nutritional behaviors was collected using a questionnaire. The children's growth status was determined by measuring their body weight and height, and body weight was assessed using the Body Mass Index (BMI) and age-specific z-score, while height was assessed using the age-specific height z-score. The children's nutritional status was determined using a one-day food and beverage consumption record form and a food and beverage consumption frequency form. Daily energy, macro, and micronutrient intakes were evaluated by comparing them with the daily recommended amounts according to gender and age. Of the children participating in the study, 43.3% (52) were male and 56.7% (68) were female; 31.7% were 7 years old, 27.5% were 8 years old, 37.5% were 9 years old, and 3.3% were 10 years old. Fifty percent of the children lived at home and 50% lived in containers, and 90.8% received food aid. After the earthquake, 44.2% of the children's eating habits changed (p>0.05), 24.5% lost their appetite, and 20.8% increased their consumption of packaged foods (p>0.05). The average body weight of boys was 29.3±7.7 kg and that of girls was 29.1±5.1 kg. BMI was 16.8±3.2 kg/m² on average for boys and 17.4±2.6 kg/m² on average for girls, and height was 131.4±7.3 cm on average for boys and 129.3±6.1 cm on average for girls. 63.3% of children had normal body weight, 5.8% were obese, 14.2% were slightly obese, 13.3% were underweight, and 3.3% were severely underweight (p>0.05). 81.7% of the children had normal height, 4.2% were tall, 13.3% were short, and 0.8% were stunted (p<0.05). Short stature was more common in girls than in boys. The vast majority of children consume bread, olive oil, and water at every meal; dairy products, eggs, oily seeds, fresh fruit juices, sugar, chocolate, jam, and black tea every day; meat and meat products, legumes, vegetables, potatoes, fresh fruits, grain products (bulgur, rice, pasta, salty and sweet flour products), molasses, honey, and French fries 1-2 times a week, while consuming offal, dried fruits, whole grain breads, breakfast cereals, tallow, iced tea, and coffee with the lowest frequency. Boys aged 10 years and older and girls aged 7-10 years are not getting enough energy. Children are consuming too much daily carbohydrates, protein, and fat, and the energy obtained from carbohydrates, protein, and fat is also excessive. Children are not getting enough vitamin E, riboflavin, pyridoxine, and folate, and girls are getting less folate than boys (p<0.05). Children are consuming insufficient amounts of calcium, zinc, magnesium, and iron, with girls consuming less zinc and iron than boys (p<0.05). Children are consuming insufficient amounts of fiber and water, with girls consuming less fiber than boys (p<0.05). Malnutrition in children is seen as both overnutrition and undernutrition. To prevent malnutrition after disasters, children's growth and nutritional status should be monitored regularly twice a year by a dietitian. Nutritional interventions should be implemented when necessary.
Benzer Tezler
- Ahırdağı (K. Maraş) kuzeyinin jeolojisi ve paleontolojisi
Başlık çevirisi yok
AYŞE ÖNALAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ATİFE DİZER
- Gaziantep il merkezinde bulunan hanlar
Başlık çevirisi yok
MEHMET ÖZKARCI
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Sanat TarihiAtatürk Üniversitesiİslam Medeniyeti ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NUSRET ÇAM
- Türkiye-Suriye sınırı boylarındaki köy yerleşmelerinin başlıca sorunları: Asmacık köyü örneği
Başlık çevirisi yok
ÖKKEŞ KESİCİ
