Parkinsoniyen konuşma bozukluklarının sınıflandırılması ve nöral bağlantılarının incelenmesi
Classification of Parkinsonian speech disorders and analysis of neural connectivity
- Tez No: 1000646
- Danışmanlar: PROF. DR. ALPER ATASEVER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Anatomi, Anatomy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Anatomi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Parkinsoniyen konuşma bozuklukları, genellikle hipokinetik dizartri olarak adlandırılsa da heterojen bir klinik yapıya sahiptir, tek tip bir örüntü sergilemez ve farklı klinik alt profillerle ortaya çıkmaktadır. Ancak Parkinsoniyen konuşma bozukluklarını bütüncül ve standartlaştırılmış bir çerçevede ele alan yaygın kabul görmüş bir sınıflama yaklaşımı henüz tanımlanmamıştır. Bu çalışmanın amacı, Parkinsoniyen konuşma bozukluklarını akustik konuşma analizi temelinde sınıflandırmak ve bu sınıflandırmanın altında yatan nöral bağlantı örüntülerini incelemektir. Çalışmaya 13 İdiopatik Parkinson hastası ve sağlıklı 9 birey dahil edilmiştir. Bu çalışmada sınıflandırma; fonasyon, diadokokinetik görevler, paragraf okuma ve görsel anlatı görevlerinden elde edilen ses kayıtlarının akustik analizi ile MoCA sonuçlarının z-skorları temel alınarak gerçekleştirilmiş; katılımcıların motor ve bilişsel sistem performanslarına dayalı konuşma alt profilleri oluşturulmuştur. Motor tip (n=7) ve bilişsel tip (n=6) Parkinsoniyen konuşma bozukluğu grupları ile 9 sağlıklı bireyin nöral örüntülerini incelemek amacıyla, fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme verileri dinlenim durumu fonksiyonel bağlantısallık analizleriyle, yapısal manyetik rezonans görüntüleme verileri ise otomatik segmentasyona dayalı hacimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bilişsel tip konuşma bozukluğu olan Parkinson hastalarında anterior cingulate cortex, gyrus paracinguli, dorsomedial prefrontal cortex ve gyrus frontalis superior boyunca, motor tip konuşma bozukluğu olan Parkinson hastalarında ise primer motor korteks, somatosensoriyel korteks ve suplementer motor alanı içeren sensorimotor ağlarda TFCE–FWE (p<0.05) düzeyinde anlamlı fonksiyonel aktivasyon artışı saptanmıştır. Yapısal hacimsel analizler her iki konuşma alt tipinde de bölgesel değişikliklerin bulunduğunu; bu değişikliklerin dağılım ve örüntü bakımından farklılaştığını ve fonksiyonel ayrışmayı kısmi düzeyde desteklediğini göstermektedir. Bu çalışma, Parkinsoniyen konuşma bozukluklarının değerlendirilmesinde akustik analiz temelli bir sınıflandırma yaklaşımının, motor ve bilişsel alt tipleri ayırt edebildiğini ve bu ayrımın nöral bağlantısallık düzeyinde temellendirilebildiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Parkinsonian speech disorders, commonly labeled as hypokinetic dysarthria, do not represent a single uniform pattern but instead display a heterogeneous clinical structure with distinct subprofiles. Nevertheless, a comprehensive and standardized classification framework has not yet been established. This study aimed to classify Parkinsonian speech disorders based on acoustic speech analysis and to investigate the associated neural connectivity patterns. Thirteen patients with idiopathic Parkinson's disease and nine healthy controls participated in the study. Classification was performed using z-scores derived from acoustic analyses of voice recordings obtained during sustained phonation, diadochokinetic tasks, paragraph reading, and visual narrative production, together with Montreal Cognitive Assessment (MoCA) scores. Based on motor and cognitive system performance, two speech subprofiles were defined: motor-type (n=7) and cognitive-type (n=6). These groups, along with healthy controls, were examined using resting-state functional connectivity analyses of functional magnetic resonance imaging data. Structural magnetic resonance imaging data were analyzed using an automated segmentation-based volumetric approach. Patients with cognitive-type speech disorders demonstrated significantly increased functional activation in the anterior cingulate cortex, paracingulate gyrus, dorsomedial prefrontal cortex, and superior frontal gyrus. In contrast, patients with motor-type speech disorders showed increased activation within sensorimotor networks, including the primary motor cortex, somatosensory cortex, and supplementary motor area (TFCE–FWE, p<0.05). Structural volumetric analyses revealed regional alterations in both subtypes, differing in distribution and pattern and partially supporting functional dissociation. Overall, the findings indicate that an acoustic analysis–based classification can distinguish motor and cognitive subtypes of Parkinsonian speech disorders and anchor this distinction at the level of neural connectivity.
Benzer Tezler
- Parkinsoniyen konuşma ve ses bozukluklarının değerlendirilmesi ve transkraniyal manyetik stimülasyon tedavisi
Assessment of parkinsonian speech and voice disorders and transcranial magnetic stimulation treatment
ASİLE SEVAL ASLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Nörolojiİstanbul Medipol ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LÜTFÜ HANOĞLU
- Parkinson'lu hastalarda konvansiyonel yöntemlerle portable balans sisteminin denge üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Comparing the effects of conventional methods to portable balance systems on balance in parkinson patients
FİLİZ ALP
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonAtatürk ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAZIM ŞENEL
- Parkinsoniyen halüsinasyonların elektrofizyolojik özelliklerinin incelenmesi
The analysis of electrophysiological features of parkinsonian hallucinations
REYYAN UYSAL KABA
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Nörolojiİstanbul Medipol ÜniversitesiSinir Bilim Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. LÜTFÜ HANOĞLU
PROF. DR. BAHAR GÜNTEKİN
- Parkinsoniyen apati; Fonksiyonel konnektivite özellikleri ve bilişsel işlevlerle ilişkisi
Parkinsonian apathy; Functional connectivity features and it's relation with cognitive functions
ALİ BEHRAM SALAR
Doktora
Türkçe
2022
Nörolojiİstanbul Medipol ÜniversitesiSinirbilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LÜTFÜ HANOĞLU
- Parkinsoniyen apatinin emosyonel ve bilişsel bileşenleri üzerine TPJ ve Sol DLPFC'ye Uygulanan tDCS'in klinik ve nöropsikometrik etkileri
Clinical and neuropsychometric effects of tDCS applied to the TPJ and left DLPFC on the emotional and cognitive components of Parkinsonian apathy
BUKET BELGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Medipol ÜniversitesiBilişsel Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ FADİME ÇADIRCI TUNGAÇ